Περικοπές 140 δισεκ. ευρώ στο Πολυετές Δημοσιονομικό Πλαίσιο της ΕΕ προτείνει η Ιρλανδία

Η μείωση του προτεινόμενου προϋπολογισμού της Ευρωπαϊκής Ένωσης κατά 141 δισ. ευρώ σε σχέση με το αρχικό σχέδιο της Ευρωπαϊκής Επιτροπής βρίσκεται στο επίκεντρο της αντιπρότασης που παρουσίασε η Ιρλανδία για το επόμενο Πολυετές Δημοσιονομικό Πλαίσιο (ΠΔΠ), τον προϋπολογισμό της ΕΕ για την επταετία που ακολουθεί.

Το σχέδιο της Ιρλανδικής Προεδρίας προβλέπει περικοπές της τάξης του 8% σε σύγκριση με την πρόταση των Βρυξελλών, σε σταθερές τιμές του 2025. Πρόκειται για διαπραγματευτικό πλαίσιο που αποσκοπεί στη γεφύρωση των διαφορών μεταξύ των 27 κρατών μελών και δεν συνιστά την τελική συμφωνία για το ύψος και την κατανομή των ευρωπαϊκών πόρων.

Το δημοσιονομικό δίλημμα της ΕΕ

Παρουσιάζοντας την πρόταση, ο υφυπουργός Ευρωπαϊκών Υποθέσεων και Άμυνας της Ιρλανδίας, Τόμας Μπερν, περιέγραψε την πρόκληση ως ένα δημοσιονομικό τρίλημμα: πώς θα χρηματοδοτηθούν οι νέες ευρωπαϊκές προτεραιότητες, χωρίς να υπονομευθεί η στήριξη των υφιστάμενων πολιτικών και λαμβάνοντας παράλληλα υπόψη τους περιορισμούς στους εθνικούς προϋπολογισμούς.

Στο επίκεντρο βρίσκονται η ανταγωνιστικότητα, η έρευνα, η καινοτομία, η ασφάλεια και η άμυνα, αλλά και η ανάγκη να διατηρηθεί η χρηματοδότηση βασικών πολιτικών της ΕΕ.

Ο Ιρλανδός υφυπουργός αναγνώρισε ότι η πρόταση δεν είναι δυνατόν να ικανοποιήσει όλες τις απαιτήσεις των κρατών μελών. Όπως εξήγησε, στόχος της είναι να λειτουργήσει ως αφετηρία για την επιτάχυνση των διαπραγματεύσεων, ώστε να καταστεί δυνατή η επίτευξη συμφωνίας έως το τέλος του έτους.

Αύξηση σε σχέση με τον σημερινό προϋπολογισμό

Παρά τις περικοπές σε σύγκριση με το σχέδιο της Ευρωπαϊκής Επιτροπής, η ιρλανδική πρόταση εξακολουθεί να προβλέπει σημαντικά υψηλότερους πόρους από εκείνους του ισχύοντος Πολυετούς Δημοσιονομικού Πλαισίου.

Σύμφωνα με τον Μπερν, ο προτεινόμενος προϋπολογισμός αντιστοιχεί στο 1,16% του ακαθάριστου εθνικού εισοδήματος της ΕΕ. Το συνολικό ύψος του είναι αυξημένο κατά περισσότερο από 30% σε σχέση με το ισχύον ΠΔΠ, ενώ η αύξηση προσεγγίζει το 47% εάν συνυπολογιστεί ο πληθωρισμός.

Παράλληλα, στο διαπραγματευτικό πλαίσιο της Ιρλανδικής Προεδρίας, σχεδόν όλα τα προγράμματα εμφανίζουν αυξημένη χρηματοδότηση σε σύγκριση με την τρέχουσα δημοσιονομική περίοδο.

Αγροτική πολιτική, συνοχή και ανταγωνιστικότητα

Η πρόταση της Ιρλανδίας στηρίζεται σε τρεις βασικούς άξονες.

Πρώτον, διατηρούνται οι εθνικές κατανομές χρηματοδότησης, με στόχο να προστατευθούν η Κοινή Αγροτική Πολιτική και η πολιτική συνοχής, δύο από τους βασικούς πυλώνες του ευρωπαϊκού προϋπολογισμού.

Δεύτερον, ενισχύονται οι επενδύσεις στην ανταγωνιστικότητα και την ασφάλεια. Το σχέδιο προβλέπει περισσότερα από 400 δισ. ευρώ για τα ευρωπαϊκά ταμεία ανταγωνιστικότητας, με τους διαθέσιμους πόρους να υπερδιπλασιάζονται σε σχέση με το ισχύον ΠΔΠ. Στο πλαίσιο αυτό, δίνεται έμφαση στην έρευνα, την καινοτομία, την ασφάλεια και την άμυνα.

Τρίτον, διατηρείται η στήριξη προς την Ουκρανία. Η πρόταση περιλαμβάνει χρηματοδότηση για την ανάκαμψη και την ανοικοδόμηση της χώρας, καθώς και δέσμευση 25 δισ. ευρώ για ανθρωπιστική βοήθεια.

Η ιρλανδική αντιπρόταση επιχειρεί, συνεπώς, να ισορροπήσει ανάμεσα στις αυξανόμενες ανάγκες της ΕΕ και στις δημοσιονομικές δυνατότητες των κρατών μελών. Το τελικό αποτέλεσμα θα εξαρτηθεί από τις διαπραγματεύσεις που θα ακολουθήσουν, καθώς οι κυβερνήσεις θα κληθούν να συμφωνήσουν τόσο στο συνολικό ύψος του προϋπολογισμού όσο και στις προτεραιότητες χρηματοδότησης.