Eurogroup: Στο τραπέζι το ελληνικό αίτημα για έξτρα δημοσιονομικό χώρο

Στο Λουξεμβούργο μεταφέρεται την επόμενη εβδομάδα η ελληνική προσπάθεια να δημιουργηθεί μια πρόσθετη γραμμή άμυνας απέναντι στην ενεργειακή ακρίβεια, με την Αθήνα να επιδιώκει μεγαλύτερη δημοσιονομική ευελιξία για τη στήριξη νοικοκυριών και επιχειρήσεων.

Το θέμα θα βρεθεί στο τραπέζι του Eurogroup την ερχόμενη Πέμπτη για να ακολουθήσει την Παρασκευή το ECOFIN με τον υπουργό Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών και πρόεδρο του Eurogroup, Κυριάκο Πιερρακάκη, να σημειώνει ότι «εκεί θα τεθούν ζητήματα. Οι αποφάσεις λαμβάνονται πάντα στο επίπεδο των ηγετών. Λαμβάνονται πάντα στο Συμβούλιο Κορυφής».

Το αίτημα της Ελλάδας όπως το έχει μεταφέρει στην επιστολή του ο Κυριάκος Μητσοτάκης στην Ούρσουλα φον ντερ Λάιεν δεν αφορά την προσωρινή μείωση κάποιου φόρου, για παράδειγμα του  Ειδικού Φόρου Κατανάλωσης ή του ΦΠΑ, αλλά να εξαιρεθούν από τους δημοσιονομικούς υπολογισμούς τα προσωρινά μέτρα που λαμβάνουν τα κράτη-μέλη της ΕΕ έως ένα συγκεκριμένο όριο και επίσης οι χώρες της Ευρωπαϊκής Ενωσης να μπορούν να χρησιμοποιήσουν πρόσθετα έσοδα από τον ΦΠΑ, για να στηρίξουν τα νοικοκυριά και τις επιχειρήσεις.

«Ο κ. Μητσοτάκης δεν ζητάει φόρο, ζητάει χώρο», ανέφερε χαρακτηριστικά ο Κυριάκος Πιερρακάκης, εξηγώντας ότι η Ελλάδα επιδιώκει έναν μηχανισμό που θα της επιτρέψει να αξιοποιήσει περισσότερα από τα δικά της χρήματα χωρίς αυτά να επιβαρύνουν στον ίδιο βαθμό την οροφή δαπανών. Το εργαλείο που θα χρησιμοποιηθεί, εάν χρειαστεί, θα αποφασιστεί ανάλογα με τις ανάγκες και θα μπορούσε να αφορά μεγαλύτερη στήριξη στο πετρέλαιο θέρμανσης, πρόσθετη παρέμβαση στην αντλία ή περισσότερο στοχευμένα μέτρα.

Η μάχη

Η Ελλάδα επιδιώκει να εξασφαλίσει πρόσθετα περιθώρια, πάνω από εκείνα που ήδη έχει και χρησιμοποιεί, για την περίπτωση που ο χειμώνας αποδειχθεί δυσκολότερος και η ενεργειακή αναταραχή αποκτήσει μεγαλύτερη διάρκεια ή ένταση. Ο λόγος είναι ο νέος ευρωπαϊκός δημοσιονομικός κανόνας, ο οποίος θέτει όρια στην αύξηση των καθαρών δαπανών των κρατών-μελών ανεξάρτητα από το εάν η οικονομία υπεραποδίδει. Δηλαδή, ακόμη και όταν δημιουργούνται μεγαλύτερα έσοδα, η κυβέρνηση δεν μπορεί αυτομάτως να τα μετατρέψει όλα σε πρόσθετες δαπάνες. Η Αθήνα ζητά, λόγω της νέας ενεργειακής κρίσης, να αποκτήσει μεγαλύτερη ευελιξία ώστε να κινηθεί πέρα από τα ήδη συμφωνημένα όρια εφόσον αυτό καταστεί αναγκαίο.

Στην κυβέρνηση δεν αποκλείουν δυσμενέστερα σενάρια για τους επόμενους μήνες με τον Κυριάκο Πιερρακάκη να δηλώνει ότι υπάρχουν «πολύ πιο δύσκολα σενάρια», σημειώνοντας παράλληλα ότι οι παρεμβάσεις θα εξακολουθήσουν να επανεξετάζονται ανάλογα με την πορεία των διεθνών τιμών του πετρελαίου και τις γεωπολιτικές εξελίξεις.

Υπερέσοδα ΦΠΑ

Στο παζλ του δημοσιονομικού χώρου μπαίνουν και τα πρόσθετα φορολογικά έσοδα που δημιουργεί η άνοδος των τιμών με τον Κυριάκο Πιερρακάκη να αναφέρει ότι τα επιπλέον έσοδα από τον ΦΠΑ φέτος διαμορφώνονται περίπου στα 950 εκατ. ευρώ. Απέναντι σε αυτό το ποσό τοποθέτησε τον λογαριασμό των παρεμβάσεων που έχουν ήδη γίνει για την ενεργειακή κρίση από την αρχή του έτους, ο οποίος, όπως είπε, έχει ξεπεράσει το 1 δισ. ευρώ. Ομως την ίδια ώρα, η εικόνα είναι διαφορετική στον Ειδικό Φόρο Κατανάλωσης, τα έσοδα του οποίου έχουν μειωθεί καθώς ο φόρος υπολογίζεται με βάση την ποσότητα των καυσίμων που καταναλώνονται και όχι την τιμή τους. Οσο επομένως η ακρίβεια περιορίζει την κατανάλωση, τόσο υποχωρούν και οι αντίστοιχες εισπράξεις.

Η ευρωπαϊκή διεκδίκηση λειτουργεί πάντως ως δεύτερη γραμμή άμυνας καθώς, όπως είπε ο υπουργός (ΕΡΤ), υπάρχουν δυνατότητες αντιμετώπισης και δυσμενέστερων σεναρίων με βάση τις δυνάμεις της ελληνικής οικονομίας, σημειώνοντας ότι η εικόνα θα αποτυπωθεί πιο καθαρά στο προσχέδιο του προϋπολογισμού του 2027 το οποίο κατατίθεται στη Βουλή τη Δευτέρα. Η επόμενη κρίσιμη ημερομηνία είναι η 14η Οκτωβρίου που θα ανακοινωθούν τα μέτρα για το πετρέλαιο θέρμανσης, με διπλή παρέμβαση.