Ουκρανία: Μπορεί να συνεχίσει τον πόλεμο χωρίς τις ΗΠΑ; Τα κρίσιμα κενά στην άμυνα και ο ρόλος της Ευρώπης

Η δυνατότητα της Ουκρανίας να συνεχίσει τον πόλεμο απέναντι στη Ρωσία χωρίς την ουσιαστική στήριξη των Ηνωμένων Πολιτειών βρίσκεται ξανά στο επίκεντρο, καθώς οι σχέσεις του Κιέβου με την κυβέρνηση του Ντόναλντ Τραμπ δοκιμάζονται.

Παρότι η Ευρώπη έχει αναλάβει μεγαλύτερο μέρος της οικονομικής και στρατιωτικής βοήθειας και η ουκρανική αμυντική βιομηχανία αναπτύσσεται, κρίσιμες δυνατότητες εξακολουθούν να εξαρτώνται από την Ουάσιγκτον.

Σύμφωνα με στοιχεία του Ινστιτούτου του Κιέλου για την Παγκόσμια Οικονομία, τα οποία επικαλείται το CNN, οι ΗΠΑ είχαν προσφέρει τουλάχιστον 131,5 δισ. δολάρια σε συνολική βοήθεια από την έναρξη της ρωσικής εισβολής πλήρους κλίμακας το 2022.

Η κυβέρνηση Τραμπ διέκοψε τα νέα πακέτα βοήθειας στις αρχές του 2025, ενώ η Ευρωπαϊκή Ένωση και τα κράτη-μέλη της έχουν ενισχύσει τη συνεισφορά τους, ξεπερνώντας συνολικά την αμερικανική χρηματοδότηση.

Ωστόσο, η ευρωπαϊκή στήριξη δεν αρκεί από μόνη της για να καλύψει όλες τις ανάγκες του ουκρανικού στρατού. Αρκετά ευρωπαϊκά κράτη προμηθεύονται αμερικανικά οπλικά συστήματα για να τα παραδώσουν στο Κίεβο, διαδικασία που εξακολουθεί να εξαρτάται από τις σχετικές εγκρίσεις της Ουάσιγκτον.

Οι Patriot και οι κρίσιμες πληροφορίες

Το μεγαλύτερο πρόβλημα αφορά την αντιαεροπορική άμυνα.

Οι πύραυλοι αναχαίτισης Patriot αποτελούν ένα από τα λίγα μέσα που μπορούν να αντιμετωπίσουν αποτελεσματικά ρωσικούς βαλλιστικούς πυραύλους.

Ο Βολοντίμιρ Ζελένσκι έχει εκφράσει την ανησυχία του για καθυστερήσεις στις παραδόσεις, ενώ, σύμφωνα με το δημοσίευμα του CNN, η εξάντληση των διαθέσιμων αναχαιτιστικών πυραύλων άφησε το Κίεβο περισσότερο εκτεθειμένο σε ρωσικές επιθέσεις.

Εξίσου σημαντικές είναι οι αμερικανικές υπηρεσίες πληροφοριών και οι δορυφορικές επικοινωνίες Starshield, που χρησιμοποιούνται για στρατιωτικές επιχειρήσεις και τον συντονισμό των ουκρανικών δυνάμεων. Ευρωπαίοι σύμμαχοι δεν διαθέτουν ακόμη πλήρως ισοδύναμες δυνατότητες σε όλους αυτούς τους τομείς.

Ο αναλυτής Μαξ Μπέργκμαν, του Κέντρου Στρατηγικών και Διεθνών Σπουδών, εκτιμά ότι τυχόν διακοπές στην αμερικανική τεχνολογική υποστήριξη θα μπορούσαν να προκαλέσουν σοβαρές στρατιωτικές και ανθρωπιστικές συνέπειες, χωρίς αυτό να σημαίνει κατ’ ανάγκην ότι θα κάμψουν τη βούληση της Ουκρανίας να συνεχίσει να πολεμά.

Η πολιτική διάσταση και το στοίχημα της Ευρώπης

Η αντιπαράθεση Ουάσιγκτον και Κιέβου έχει, παράλληλα, ευρύτερες γεωπολιτικές συνέπειες. Αναλυτές προειδοποιούν ότι η πίεση προς την Ουκρανία μπορεί να ενισχύσει την εκτίμηση της Μόσχας πως η δυτική υποστήριξη θα εξασθενήσει με την πάροδο του χρόνου.

Η ερευνήτρια Νατία Σεσκουρία, του βρετανικού Royal United Services Institute, υποστηρίζει ότι οι εξελίξεις δημιουργούν στη Ρωσία την προσδοκία πως η ευρωπαϊκή αποφασιστικότητα ενδέχεται τελικά να υποχωρήσει.

Το βασικό ερώτημα, επομένως, δεν είναι μόνο εάν η Ουκρανία μπορεί να συνεχίσει να πολεμά χωρίς τις ΗΠΑ, αλλά και με ποιο κόστος.

Η Ευρώπη μπορεί να καλύψει σημαντικό μέρος των οικονομικών και στρατιωτικών αναγκών, όμως η αντικατάσταση εξειδικευμένων αμερικανικών συστημάτων απαιτεί χρόνο, επενδύσεις και στενότερο συντονισμό.