Συνταξιούχοι: Δουλειά μετά τη σύνταξη με μπόνους έως 120 ευρώ

Kέρδη ύψους έως 120 ευρώ έχουν 163.600 εργαζόμενοι συνταξιούχοι (σε σύνολο  300.000) λόγω της προσαύξησης στη σύνταξή τους. Οι εργαζόμενοι συνταξιούχοι που έχουν δηλώσει την απασχόλησή τους και καταβάλλουν – κανονικά – τις εισφορές τους λαμβάνουν προσαύξηση του ανταποδοτικού μέρους της κύριας σύνταξης, καθώς και της επικουρικής σύνταξής τους, έως και 120 ευρώ μεσοσταθμικά. Επισημαίνεται ότι η αύξηση δεν δίνεται όσο ο συνταξιούχος συνεχίζει να εργάζεται.

Η διαδικασία ενεργοποιείται μετά τη διακοπή της απασχόλησης, όταν ο ασφαλισμένος υποβάλει τα απαραίτητα στοιχεία και ο e-ΕΦΚΑ προχωρήσει σε επανυπολογισμό. Διευκρινίζεται ότι με το νέο καθεστώς απασχόλησης συνταξιούχων από 1/1/2024 δεν κόβεται καμία σύνταξη (πλην της απασχόλησης συνταξιούχων κάτω των 62 ετών στο Δημόσιο) και όσοι αναλαμβάνουν εργασία καταβάλλουν ειδικό πόρο στον ΕΦΚΑ 10% επί του μισθού ή προσαύξηση της εισφοράς του κλάδου κύριας σύνταξης κατά 50% αν είναι συνταξιούχοι με ελεύθερο επάγγελμα.

Ειδικότερα οι συνταξιούχοι που επιλέγουν να παραμείνουν ενεργοί στην αγορά εργασίας, καθώς το νέο θεσμικό πλαίσιο μετατρέπει τις καταβληθείσες εισφορές τους σε μόνιμο μπόνους στις μηνιαίες αποδοχές τους. Ηδη, 10.278 δικαιούχοι εισπράττουν αυξημένες συντάξεις, οι οποίες σε αρκετές περιπτώσεις ξεπερνούν τα 100 ευρώ τον μήνα, ανάλογα με τον χρόνο απασχόλησης και το ύψος των εισφορών.

Τι δείχνουν τα στοιχεία

Την ίδια ώρα, σε τροχιά αναμονής για την έκδοση των αντίστοιχων αποφάσεων βρίσκονται ακόμη 3.827 άτομα, τα οποία υπέβαλαν τη σχετική αίτηση αμέσως μετά τον τερματισμό της επαγγελματικής τους δραστηριότητας. Σύμφωνα με τα πλέον πρόσφατα στοιχεία του ΕΦΚΑ, το μέγεθος των συνταξιούχων που έχουν δηλώσει επίσημα την απασχόλησή τους πλησιάζει το ορόσημο των 300.000, ανερχόμενο συγκεκριμένα σε 298.600 άτομα.

Από αυτά, οι 91.500 δραστηριοποιούνται ως μισθωτοί, οι 72.100 ως ελεύθεροι επαγγελματίες ή αυτοαπασχολούμενοι, ενώ η πολυπληθέστερη ομάδα αφορά 135.000 αγρότες. Ωστόσο, ο νόμος ορίζει σαφείς διαχωρισμούς: οι συνταξιούχοι αγρότες εξαιρούνται από την υποχρέωση καταβολής εισφορών και, ως εκ τούτου, δεν θεμελιώνουν δικαίωμα για επιπλέον προσαύξηση, εκτός εάν επεκταθούν σε κάποια εξωαγροτική δραστηριότητα. Κατά συνέπεια, από το συνολικό πλήθος, δικαίωμα σε υψηλότερη σύνταξη έχουν κλειδώσει 163.600 εργαζόμενοι (μισθωτοί και ελεύθεροι επαγγελματίες) που εισφέρουν κανονικά στο σύστημα.

Επισημαίνεται ότι η μόνιμη μηνιαία αναπροσαρμογή υπολογίζεται με συντελεστή αναπλήρωσης 0,77% για κάθε έτος επί των μεικτών αποδοχών (ή επί του πλασματικού μισθού για τους αυτοαπασχολούμενους, ο οποίος προκύπτει από τη διαίρεση της εισφοράς σύνταξης με το 0,20). Ετσι, ένας μισθωτός με αποδοχές 1.150 ευρώ κερδίζει 9 ευρώ για 1 έτος εργασίας και 53 ευρώ για 6 έτη. Στα υψηλότερα κλιμάκια, με μισθό 2.300 ευρώ, η 5ετής απασχόληση αποφέρει 89 ευρώ έξτρα και η 6ετής φτάνει τα 106 ευρώ.

Αντίστοιχα, ένας γιατρός ή δικηγόρος με υψηλή εισφορά (419 ευρώ) εξασφαλίζει 97 ευρώ μόνιμη αύξηση έπειτα από 6 χρόνια. Η διαδικασία για τη λήψη του μπόνους απαιτεί την υποβολή αίτησης στον τοπικό ΕΦΚΑ μετά την οριστική διακοπή της εργασίας. Ωστόσο, η παράλειψη δήλωσης της απασχόλησης ενέχει σοβαρούς κινδύνους. Σε περίπτωση εντοπισμού αδήλωτου συνταξιούχου, επιβάλλεται αναδρομικό πρόστιμο ίσο με 12 κύριες και επικουρικές συντάξεις. Η είσπραξη του προστίμου γίνεται με παρακράτηση έως 25% από την κύρια και 100% από την επικουρική σύνταξη.

Τα στοιχεία του ΕΦΚΑ δείχνουν ότι περισσότεροι από 10.000 συνταξιούχοι έχουν ήδη λάβει αυξημένη σύνταξη μετά τη διακοπή της εργασίας τους. Παράλληλα, περίπου 4.000 αιτήσεις βρίσκονται σε διαδικασία επεξεργασίας. Για τους μισθωτούς, η προσαύξηση υπολογίζεται με συντελεστή αναπλήρωσης 0,77% για κάθε έτος απασχόλησης, με βάση τις ασφαλιστέες αποδοχές τους. Αυτό σημαίνει ότι όσο μεγαλύτερος είναι ο μισθός και όσο περισσότερα χρόνια παραμένει κάποιος στην εργασία, τόσο μεγαλύτερη μπορεί να είναι η μελλοντική αύξηση στη σύνταξή του.

Η δήλωση

Τονίζεται ότι όσοι συνταξιούχοι εργάζονται ή ξεκινούν εργασία οφείλουν να το δηλώσουν στην ειδική ηλεκτρονική πλατφόρμα του e-ΕΦΚΑ. Η δήλωση γίνεται με κωδικούς Taxisnet και ΑΜΚΑ και περιλαμβάνει, μεταξύ άλλων, την ημερομηνία έναρξης της απασχόλησης και τυχόν προϋποθέσεις εξαίρεσης από τον ειδικό πόρο ή τις ασφαλιστικές εισφορές. Η προθεσμία είναι έως την τελευταία ημέρα του μήνα κατά τον οποίο ξεκινά η εργασία ή υποβάλλεται η αίτηση συνταξιοδότησης, εφόσον ο ασφαλισμένος συνεχίζει να εργάζεται.

Εξάλλου μία ακόμη σημαντική παράμετρος αφορά όσους έχουν καταβάλει ειδικό πόρο μεγαλύτερο από το ετήσιο ανώτατο όριο. Ο e-ΕΦΚΑ διαθέτει ηλεκτρονική υπηρεσία για την εκκαθάριση και επιστροφή ποσών που καταβλήθηκαν αχρεωστήτως. Για το 2024, το ανώτατο ετήσιο όριο είχε οριστεί σε 5.114,04 ευρώ και για το 2025 σε 5.236,80 ευρώ. Η αίτηση γίνεται ηλεκτρονικά και αφορά εργαζόμενους συνταξιούχους που έχουν υπερβεί το ετήσιο πλαφόν του ειδικού πόρου.