Μήνυμα «στρατηγικής αφύπνισης» της Ευρώπης

Πριν από εννέα χρόνια, ο νεοεκλεγμένος τότε πρόεδρος της Γαλλίας, ο Εμανουέλ Μακρόν, είχε προσκαλέσει στη στρατιωτική παρέλαση για την Ημέρα της Βαστίλλης τον επίσης φρεσκοεκλεγμένο εκείνη την περίοδο πρόεδρο των ΗΠΑ, Ντόναλντ Τραμπ, (συμπλήρωναν μόλις δύο μήνες θητείας ο πρώτος, έξι μήνες ο δεύτερος), επιδιώκοντας να εντυπωσιάσει και μέσα από αυτό να καλλιεργήσει στενότερες σχέσεις με τον άνθρωπο που εγγυόταν την ασφάλεια της Ευρώπης.

Ενώ πλησιάζει στο τέλος της δεύτερης θητείας του, το 2027, ο Μακρόν επέλεξε χθες να προεδρεύσει στην τελευταία του παρέλαση για την Ημέρα της Βαστίλης έχοντας στο πλευρό του κυρίως ευρωπαίους ηγέτες – τον ουκρανό πρόεδρο, Βολοντίμιρ Ζελένσκι καθώς και 24 ακόμα αρχηγούς κρατών και κυβερνήσεων που συμμετέχουν στη «Συμμαχία των Προθύμων» για την Ουκρανία, μεταξύ των οποίων ο γερμανός καγκελάριος Φρίντριχ Μερτς, ο βρετανός απερχόμενος πρωθυπουργός Κιρ Στάρμερ, ο πολωνός πρωθυπουργός Ντόναλντ Τουσκ καθώς και ο έλληνας πρωθυπουργός Κυριάκος Μητσοτάκης. Ο συμβολισμός ήταν σαφής – όσο σαφής ήταν και η παρουσίαση της παρέλασης από το Ελιζέ, ως «ισχυρού συμβόλου μιας Ευρώπης που συνειδητοποιεί πόσο επικίνδυνος έχει γίνει ο κόσμος και ότι πρέπει να πάρει την τύχη στα χέρια της».

Στήριξη στην Ουκρανία

Μία μέρα πριν, στην καθιερωμένη ομιλία του προς το στράτευμα, ο Εμανουέλ Μακρόν είχε κάνει λόγο για μια συγκυρία «στρατηγικής αφύπνισης» των Ευρωπαίων, που είναι «αποφασισμένοι να αμυνθούν και να δράσουν».

«Το μήνυμα που στέλνουμε στον κόσμο είναι το ακόλουθο: Ναι, η ειρήνη είναι ο στόχος μας, ναι, αγαπάμε την ελευθερία και το δίκαιο. Και ναι, είμαστε έτοιμοι να πολεμήσουμε για την υπεράσπισή τους δίνοντας και το αίμα μας αν χρειαστεί», είχε διακηρύξει. Λίγο αργότερα, στο πέρας της συνόδου στο Μέγαρο των Απομάχων, η «Συμμαχία των Προθύμων» επαναβεβαίωσε, παρουσία του Ζελένσκι, ότι θα συνεχίσει να στηρίζει την Ουκρανία «για όσο διάστημα χρειαστεί».

Η χθεσινή παρέλαση στα Ηλύσια Πεδία ήταν η τρίτη και τελευταία πράξη του ίδιου έργου. Ήταν η μεγαλύτερη παρέλαση που έχει πραγματοποιηθεί ποτέ: συμμετείχαν περισσότεροι από 6.800 πεζοπόροι στρατιώτες, 98 αεροσκάφη, 31 ελικόπτερα και 315 οχήματα. Είναι σαφές πως ο γάλλος πρόεδρος θέλησε να αναδείξει τον επανεξοπλισμό της Γαλλίας, την ενίσχυση των γαλλικών ενόπλων δυνάμεων επί προεδρίας του, στη διάρκεια της οποίας ο αμυντικός προϋπολογισμός της Γαλλίας διπλασιάστηκε. Παράλληλα, θέλησε να παρουσιάσει την εικόνα μιας Ευρώπης ενωμένης, στο πλευρό της Ουκρανίας.

Την παρέλαση άνοιξε το επίσημο ακροβατικό αεροπορικό σμήνος επιδείξεων ακριβείας της γαλλικής πολεμικής αεροπορίας, Patrouille de France. Ακολούθησαν δύο γαλλικά Mirage 2000 με ουκρανούς συγκυβερνήτες εκπαιδευμένους στη Γαλλία.

Από τους χιλιάδες στρατιώτες που παρήλασαν πεζή, περίπου 500 προέρχονταν από τη «Συμμαχία των Προθύμων». Ελληνικό άγημα παρέλασε μαζί με τα αγήματα 34 ακόμα εταίρων, ενώ δύο ελληνικά Rafale συμμετείχαν στους γαλλικούς αεροπορικούς σχηματισμούς.

Είκοσι πέντε ουκρανοί στρατιωτικοί, που πολεμούν τέσσερα και πλέον χρόνια τη ρωσική εισβολή στη χώρα τους, έκλεισαν την παρέλαση των ευρωπαϊκών αγημάτων καταχειροκροτούμενοι. «Σύμβολο αδελφοσύνης, θάρρους και κοινού πεπρωμένου»  – έτσι χαρακτήρισε ο Μακρόν την ουκρανική παρουσία.

Οι σκιές

Υπήρχαν, όμως, και σκιές στη χθεσινή ημέρα, διαφόρων ειδών, από την πυρκαγιά στο Φοντενεμπλό, δίπλα στο Παρίσι, και άλλες δασικές περιοχές της Γαλλίας που ανάγκασαν, εν μέσω νέου κύματος καύσωνα, πολλές τοπικές Αρχές ανά τη χώρα να ακυρώσουν τις παραδοσιακές επιδείξεις πυροτεχνημάτων καθώς και τους χορούς των πυροσβεστών, μέχρι την ανακοίνωση του νέου, φιλορώσου  πρωθυπουργού της Βουλγαρίας, Ρούμεν Ράντεφ, ότι η χώρα δεν θα συμμετέχει πλέον στη «Συμμαχία των Προθύμων» –όπως σχολίασε χαρακτηριστικά η «Guardian», παρά τις εικόνες ευρωπαϊκής ενότητας στο Παρίσι, υπάρχουν πάντα ρωγμές.

Βαριά έριξε, όμως, τη σκιά της στη γαλλική πρωτεύουσα και η ηγέτιδα της Ακροδεξιάς, η Μαρίν Λε Πεν, παρότι επέλεξε να παραστεί στους εορτασμούς της Ημέρας της Βαστίλης στη Νίκαια – χθες συμπληρώθηκαν 10 χρόνια από την πολύνεκρη τζιχαντιστική επίθεση του 2016 σε αυτή την πόλη. Οπως σχολίαζαν χαρακτηριστικά οι «New York Times», τον προσεχή Μάιο ο Μακρόν θα αποχωρήσει από το Ελιζέ. Η προσπάθειά του να αποδεσμεύσει την Ευρώπη από τις ΗΠΑ παραμένει ημιτελής. Και είναι κάθε άλλο παρά βέβαιο ότι ο επόμενος, ή πιθανόν η επόμενη, πρόεδρος της Γαλλίας θα υποστηρίξει με την ίδια θέρμη τον ευρωπαϊκό επανεξοπλισμό.