- Advertisement -
Η Τεχνητή Νοημοσύνη έχει μπει για τα καλά στους φορολογικούς ελέγχους με την ΑΑΔΕ να επιστρατεύει αλγορίθμους και προηγμένα συστήματα ανάλυσης δεδομένων για να εντοπίζει ύποπτες συναλλαγές, κρυφές διασυνδέσεις επιχειρήσεων και κυκλώματα φοροδιαφυγής.
Στο «μάτι» των ελεγκτών βρίσκονται πλέον όχι μόνο τα οικονομικά στοιχεία μιας επιχείρησης αλλά και οι σχέσεις της με άλλες εταιρείες, τα πρόσωπα που βρίσκονται πίσω από αυτές, οι κοινές επαγγελματικές έδρες, οι τραπεζικοί λογαριασμοί ακόμη και οι πελάτες και οι προμηθευτές τους. Στόχος είναι να εντοπίζονται εγκαίρως οι επιχειρήσεις-φαντάσματα που εμφανίζονται και εξαφανίζονται αφήνοντας πίσω τους απλήρωτους φόρους και ασφαλιστικές εισφορές.
Ένα από τα εργαλεία που χρησιμοποιεί η ΑΑΔΕ είναι ο δείκτης ομοιότητας Jaccard, ο οποίος επιτρέπει στους ελεγκτές να εντοπίζουν κοινά χαρακτηριστικά και να χαρτογραφούν δίκτυα επιχειρήσεων που συνδέονται μεταξύ τους, ακόμη και όταν εμφανίζονται με διαφορετικά ΑΦΜ και διαφορετικούς νόμιμους εκπροσώπους. Ο συγκεκριμένος αλγόριθμος χρησιμοποιήθηκε από τη Γενική Διεύθυνση Δυνάμεων Ελέγχου Οικονομικών Συναλλαγών (ΔΕΟΣ) στην υπόθεση των «αχυρανθρώπων» στη Θεσσαλονίκη.
Οι ψηφιακές διασταυρώσεις
Η νέα μέθοδος αλλάζει τον τρόπο με τον οποίο επιλέγονται οι επιχειρήσεις για φορολογικό έλεγχο. Αντί οι ελεγκτές να εξετάζουν μεμονωμένα κάθε ΑΦΜ, το σύστημα αναζητά κοινά στοιχεία και επαναλαμβανόμενες σχέσεις που μπορεί να κρύβουν οργανωμένη φοροδιαφυγή. Στην πράξη, ο δείκτης Jaccard συγκρίνει τα δεδομένα δύο προσώπων ή επιχειρήσεων και υπολογίζει τον βαθμό ομοιότητάς τους. Όσο υψηλότερος είναι ο δείκτης τόσο περισσότερα κοινά χαρακτηριστικά εντοπίζονται και τόσο μεγαλύτερο είναι το ενδιαφέρον για περαιτέρω διερεύνηση.
Οι διασταυρώσεις επικεντρώνονται σε πρόσωπα που εμφανίζονται ως εταίροι, μέτοχοι, διαχειριστές ή νόμιμοι εκπρόσωποι διαφορετικών επιχειρήσεων. Παράλληλα, εξετάζονται κοινές διευθύνσεις, τηλέφωνα, ηλεκτρονικές διευθύνσεις, λογιστές και τραπεζικοί λογαριασμοί. Το βάρος πέφτει κυρίως στις εμπορικές συναλλαγές. Μέσα από τα δεδομένα του myDATA και τις δηλώσεις ΦΠΑ, η ΑΑΔΕ μπορεί να εντοπίζει περιπτώσεις στις οποίες μια νέα επιχείρηση εμφανίζει τους ίδιους πελάτες και προμηθευτές με μια άλλη που έχει διακόψει τη λειτουργία της αφήνοντας πίσω της χρέη προς το Δημόσιο.
Οι «αχυράνθρωποι» της Θεσσαλονίκης
Σύμφωνα με την ΑΑΔΕ, στην έρευνα στη Θεσσαλονίκη και τη Χαλκιδική με την εφαρμογή του δείκτη Jaccard εντοπίστηκαν 719 συνδέσεις μεταξύ 369 ΑΦΜ, οι οποίες σχημάτιζαν 29 ομάδες επιχειρηματικών σχέσεων. Η μεγαλύτερη ομάδα περιλάμβανε 262 ΑΦΜ. Όταν το όριο ομοιότητας αυξήθηκε πάνω από το 10%, προέκυψαν 504 συνδέσεις μεταξύ 330 ΑΦΜ, σε 60 ομάδες. Με ακόμη αυστηρότερο όριο, πάνω από 20%, εντοπίστηκαν 358 συνδέσεις μεταξύ 270 ΑΦΜ, οι οποίες σχημάτιζαν 77 μικρότερες ομάδες.
Με τον τρόπο αυτό οι ελεγκτές μπορούν να εντοπίζουν τους κοινούς κρίκους μεταξύ διαφορετικών εταιρικών σχημάτων και να επικεντρώνουν τις έρευνες σε συγκεκριμένα πρόσωπα και επιχειρήσεις. Οι συσχετίσεις αυτές αποτελούν ενδείξεις που χρειάζονται περαιτέρω έλεγχο και δεν συνιστούν από μόνες τους απόδειξη παράνομης δραστηριότητας. Η αξιοποίηση τέτοιων εργαλείων έχει ήδη συμβάλει, σύμφωνα με την ΑΑΔΕ, στην αποκάλυψη μεγάλου κυκλώματος 380 επιχειρήσεων και 205 προσώπων, με συνολικές οφειλές 43 εκατ. ευρώ προς το Δημόσιο.
Comments are closed.