Γκάντι Αΐζενκοτ: Ο άνθρωπος που θέλει να διώξει τον Νετανιάχου

Η κάλπη του Ισραήλ δεν έβγαλε νικητή. Ο συνασπισμός του Μπενιαμίν Νετανιάχου πήρε την πρώτη θέση, αλλά έμεινε μακριά από την πλειοψηφία. Το Λικούντ παραμένει το μεγαλύτερο κόμμα με 27 έδρες, και ο απερχόμενος συνασπισμός δεξιάς, άκρας δεξιάς και υπερορθόδοξων συγκεντρώνει 53 από τις 120 έδρες της Κνεσέτ, όταν για κυβέρνηση χρειάζονται 61. Η αντιπολίτευση υπό τον Γκάντι Αΐζενκοτ εξασφάλισε 48 έδρες. Τις υπόλοιπες 19 πήραν τα δύο αραβικά κόμματα, το Ραάμ και η Ενωμένη Λίστα, που βρέθηκαν στον ρόλο του ρυθμιστή.

Οι εκλογές ήταν οι πρώτες μετά τις επιθέσεις της Χαμάς της 7ης Οκτωβρίου 2023. Η συμμετοχή άγγιξε το 77%, η υψηλότερη από το 1999.

Ο στρατηγός που έγινε αντίπαλος

Ο Αΐζενκοτ, πρώην αρχηγός του Γενικού Επιτελείου των IDF, μπήκε στην πολιτική μέσω του National Unity, πολιτικού απογόνου της συμμαχίας Blue & White του Μπένι Γκαντζ. Τον Σεπτέμβριο του 2025 ίδρυσε το δικό του κόμμα, το Γιασάρ, που στις δημοσκοπήσεις έφτασε σχεδόν ισόπαλο με το Λικούντ. Ο ίδιος παρουσιάζεται ως η εναλλακτική του «ισχυρού κέντρου», με σκληρή γραμμή στα ζητήματα ασφάλειας και προσπάθεια να ενώσει κοσμικούς και θρησκευόμενους ψηφοφόρους.

Το στοίχημά του είναι δύσκολο. Πρέπει να κρατήσει τον κοσμικό πυρήνα των υποστηρικτών του και ταυτόχρονα να διευρύνει την επιρροή του σε πιο θρησκευόμενα ακροατήρια. Ζητά εντολή για αναδιαπραγμάτευση του κοινωνικού συμβολαίου με τους Χαρεντίμ, κυρίως ως προς τη στράτευση. Διατηρεί όμως τις σκληρές θέσεις ασφαλείας που μοιράζεται σχεδόν όλο το ισραηλινό πολιτικό φάσμα. Αντιτίθεται στην ανεξέλεγκτη επέκταση των οικισμών, αλλά τάσσεται υπέρ ισραηλινού ελέγχου ασφαλείας στην Κοιλάδα του Ιορδάνη.

Οι προσωπικές αντιπαραθέσεις

Η εκλογική μάχη δεν δόθηκε τόσο γύρω από κοινωνικοοικονομικά προγράμματα όσο γύρω από ζητήματα ταυτότητας. Τη σχέση θρησκείας και κράτους, τη στράτευση των υπερορθόδοξων, την ανεξαρτησία της Δικαιοσύνης. Γι’ αυτό η αντιπαράθεση πήρε και προσωπικές διαστάσεις.

Η αντιπολίτευση έστησε την καμπάνια της στην αποδόμηση του Νετανιάχου, που αντιμετωπίζει κατηγορίες διαφθοράς από το 2020. Το Λικούντ απάντησε με ένα προεκλογικό βίντεο φτιαγμένο με τεχνητή νοημοσύνη, που έδειχνε τον Αϊζενκοτ να στρέφεται προς τον ηγέτη του Ραάμ, Μανσούρ Αμπάς. Ο νεαρός άνδρας του βίντεο θύμιζε τον γιο του Αΐζενκοτ, τον Γκαλ, που σκοτώθηκε στη Λωρίδα της Γάζας ενώ υπηρετούσε στον ισραηλινό στρατό. Οι επικριτές κατηγόρησαν το Λικούντ ότι χρησιμοποίησε μια ιδιαίτερα ευαίσθητη οικογενειακή απώλεια για να πλήξει πολιτικά τον αντίπαλό του.

Η μέρα μετά

Η άνοδος των αραβικών κομμάτων έφερε νέες εντάσεις. Το στρατόπεδο του Νετανιάχου τα κατήγγειλε για εκλογική νοθεία, με αξιωματούχους και μέσα ενημέρωσης να υποστηρίζουν ότι έλαβαν κεφάλαια από το Κατάρ για την εξαγορά ψήφων. Το Κατάρ και τα αραβικά κόμματα απέρριψαν τους ισχυρισμούς, και η εκλογική επιτροπή χαρακτήρισε «εντελώς ανυπόστατες» κάποιες πληροφορίες που κυκλοφόρησαν. Ο Αΐζενκοτ κατηγόρησε τον Νετανιάχου ότι επιχειρεί να «απονομιμοποιήσει τα αποτελέσματα». Η Σιν Μπετ ανακοίνωσε έρευνα για τις υποψίες παρατυπιών, διευκρινίζοντας ότι δεν θέλει να «ενοχοποιήσει μια ολόκληρη κοινότητα».

Παράλληλα ξεκίνησαν οι επαφές. Ο Γιαΐρ Γκολάν, ηγέτης των Δημοκρατικών, συναντήθηκε με τον Αϊζενκοτ και δήλωσε ότι «διακυβεύεται η διάσωση του Ισραήλ». Είδε επίσης τον Αμπάς και τον Γιαΐρ Λαπίντ. Σύμφωνα με το ynet, ο Ενωμένος Ιουδαϊσμός της Τορά φέρεται να πρότεινε να στηρίξει τον Αϊζενκοτ, με όρο έναν νόμο που θα εξαιρεί τους υπερορθόδοξους από τη στράτευση. Ο Αϊζενκοτ όμως έχει δηλώσει προεκλογικά ότι θέλει να υπηρετούν και οι υπερορθόδοξοι.

Τι ακολουθεί

Τα επίσημα αποτελέσματα θα παραδοθούν στον πρόεδρο Ισαάκ Χέρτσογκ, που αναμένεται να ξεκινήσει διαβουλεύσεις με τους αρχηγούς των κομμάτων και να αναθέσει σε κάποιον την εντολή σχηματισμού κυβέρνησης. Οι διαπραγματεύσεις μπορεί να κρατήσουν εβδομάδες, και αν αποτύχουν, το Ισραήλ θα οδηγηθεί σε νέες εκλογές, όπως έχει συμβεί επανειλημμένα στο παρελθόν. Το πολιτικό αδιέξοδο δημιουργεί νέα δεδομένα για τον Αϊζενκοτ. Για να γίνει πρωθυπουργός όμως, θα χρειαστεί να συνδυάσει δυνάμεις που δύσκολα κάθονται στο ίδιο τραπέζι, όπως την κοσμική Δεξιά, το κεντροαριστερό στρατόπεδο, τους υπερορθόδοξους ή τα αραβικά κόμματα.