Γάζα: Τι περιλαμβάνει η συμφωνία για τον αφοπλισμό της Χαμάς

Χαμάς και Ισραήλ προχωρούν σε μια νέα φάση εκεχειρίας στη Λωρίδα της Γάζας, με τη Χαμάς να επιβεβαιώνει τη σύναψη συμφωνίας για τον αφοπλισμό της, όπως προβλέπεται στη δεύτερη φάση του ειρηνευτικού σχεδίου που προωθεί ο Αμερικανός πρόεδρος Ντόναλντ Τραμπ.

Η συμφωνία αυτή αποτελεί βασικό σημείο του σχεδίου εκεχειρίας που υπογράφηκε τον Οκτώβριο του 2025 μεταξύ Ισραήλ και Χαμάς, μετά από δύο χρόνια πολέμου. Οι διαπραγματεύσεις διεξάγονται στην Αίγυπτο εδώ και εβδομάδες.

Ο Γκάζι Χάμαντ, μέλος της διαπραγματευτικής ομάδας της Χαμάς, ανέφερε πως το κίνημα προχώρησε σε «υποχωρήσεις για το καλό του λαού μας και της Λωρίδας της Γάζας, προκειμένου να τον σώσει από τον θάνατο και τον εκτοπισμό».

Κατά την πρώτη φάση, η οποία ολοκληρώθηκε τον Ιανουάριο, απελευθερώθηκαν οι εναπομείναντες Ισραηλινοί όμηροι που κρατούνταν στη Γάζα, με αντάλλαγμα την απελευθέρωση Παλαιστινίων κρατουμένων από ισραηλινές φυλακές.

Σύμφωνα με τη Χαμάς, η δεύτερη φάση της συμφωνίας περιλαμβάνει τη σταδιακή αποχώρηση των ισραηλινών δυνάμεων από τη Λωρίδα της Γάζας, κάτι που συνδέεται με τον αφοπλισμό του παλαιστινιακού κινήματος. Η διαδικασία αυτή δεν θα περιλαμβάνει την άμεση εμπλοκή του Ισραήλ και θα συνοδεύεται από την ανάπτυξη διεθνούς δύναμης.

Ο Χάμαντ επεσήμανε πως «πρόκειται για ένα ολοκληρωμένο πλαίσιο τα στοιχεία του οποίου πρέπει να παραμείνουν αλληλένδετα», ενώ τόνισε ότι και άλλες ένοπλες ομάδες στη Γάζα θα πρέπει επίσης να διαλυθούν.

Όπως ανέφερε ο Τραμπ, η συμφωνία προβλέπει «τον πλήρη αφοπλισμό της Χαμάς και οποιασδήποτε άλλης ένοπλης ομάδας στη Γάζα».

Η εφαρμογή της συμφωνίας και ο ρόλος των θεσμών

Το Συμβούλιο της Ειρήνης, θεσμός που ίδρυσε ο Τραμπ, αναλαμβάνει κεντρικό ρόλο στην εφαρμογή της συμφωνίας.

Η Εθνική Επιτροπή για τη Διακυβέρνηση της Γάζας, μια ομάδα Παλαιστίνιων τεχνοκρατών που ορίστηκαν από το Συμβούλιο της Ειρήνης, θα είναι η μόνη αρμόδια για την απογραφή και αποθήκευση των όπλων, σύμφωνα με τη Χαμάς.

Ο Χάμαντ ξεκαθάρισε ότι «το Ισραήλ δεν θα επέμβει στο ζήτημα του αφοπλισμού. Η Εθνική Επιτροπή είναι το μόνο όργανο που θα αναλάβει το έργο αυτό».

Σύμφωνα με αξιωματούχο της Χαμάς, το κίνημα βασίζεται στους μεσολαβητές και το Συμβούλιο της Ειρήνης για να διασφαλίσουν ότι το Ισραήλ θα τηρήσει τις δεσμεύσεις του.

Παράλληλα, πολιτική πηγή από το Ισραήλ δήλωσε στο AFP πως «δεν θα υπάρξει καμία ισραηλινή απόσυρση από την ‘κίτρινη γραμμή’ στη Λωρίδα της Γάζας για όσο διάστημα η Χαμάς δεν έχει αφοπλιστεί πλήρως και η Γάζα δεν έχει αποστρατιωτικοποιηθεί εντελώς».

Η «κίτρινη γραμμή» ορίζει τη ζώνη που ελέγχει η Χαμάς και αυτή που ελέγχει ο ισραηλινός στρατός στη Γάζα.

Μετά την απόσυρση των ισραηλινών δυνάμεων, η Διεθνής Δύναμη Σταθεροποίησης, που λειτουργεί υπό την αιγίδα του Συμβουλίου της Ειρήνης, θα συνεργαστεί με νέα παλαιστινιακή αστυνομική δύναμη για την ασφάλεια στη Γάζα, όπως δήλωσε ο Αμερικανός πρόεδρος.

Επόμενα βήματα και προοπτικές

Η Χαμάς ανακοίνωσε ότι θα συζητήσει τις λεπτομέρειες εφαρμογής με τους μεσολαβητές (Αίγυπτος, ΗΠΑ, Κατάρ, Τουρκία) και θα συμφωνήσει σε χρονοδιάγραμμα, εκτιμώντας ότι η διαδικασία θα διαρκέσει τουλάχιστον δύο εβδομάδες.

Συνάντηση των μεσολαβητών αναμένεται να πραγματοποιηθεί σύντομα στο Κάιρο.

Ο Χάμαντ εξήγησε ότι «πρέπει να συμφωνήσουμε πάνω σε κάθε λεπτομέρεια: στον τρόπο με τον οποίο θα εφαρμοστεί η συμφωνία, στη στιγμή που θα εφαρμοστεί και στους μηχανισμούς που θα επιτρέψουν την εφαρμογή της. Όλα αυτά θα γίνουν τις επόμενες ημέρες».

Υπάρχει πρόβλεψη στη συμφωνία που ορίζει ότι το Ισραήλ πρέπει να τηρήσει τις υποχρεώσεις του, με τον Χάμαντ να προειδοποιεί: «Εάν το Ισραήλ δεν εφαρμόσει τη συμφωνία, ούτε εμείς θα το κάνουμε».

Ο Νικολάι Μλαντένοφ, επικεφαλής του Συμβουλίου της Ειρήνης, τόνισε ότι η εφαρμογή και η επαλήθευση της τήρησης της συμφωνίας πρέπει «να είναι πραγματικές. Η απόσυρση (σ.σ. των ισραηλινών δυνάμεων) πρέπει να προχωρήσει σε συνδυασμό με τον αφοπλισμό».

Η κατάσταση στη Γάζα σήμερα

Παρά την έναρξη της εκεχειρίας τον Οκτώβριο του 2025, το Ισραήλ συνεχίζει να εξαπολύει σχεδόν καθημερινά πλήγματα στη Γάζα, ελέγχοντας περίπου το 60% του παλαιστινιακού θύλακα.

Δεκάδες χιλιάδες άνθρωποι ζουν σε σκηνές, καθώς η περιοχή έχει ισοπεδωθεί μετά από δύο χρόνια πολέμου και ο πληθυσμός αντιμετωπίζει σοβαρή ανθρωπιστική κρίση.

Σύμφωνα με το παλαιστινιακό υπουργείο Υγείας, τουλάχιστον 1.124 Παλαιστίνιοι έχουν σκοτωθεί μετά την έναρξη της εκεχειρίας.

Την ίδια περίοδο, το Ισραήλ ανακοίνωσε τον θάνατο πέντε στρατιωτικών του και ενός συμβασιούχου.