- Advertisement -
Σφοδρή κριτική στην κυβέρνηση για τη διαχείριση των πυρκαγιών και την αποτελεσματικότητα του μηχανισμού Πολιτικής Προστασίας ασκεί το ΠΑΣΟΚ. Σε κοινή ανακοίνωσή τους, ο βουλευτής Αργολίδας και Υπεύθυνος του Κοινοβουλευτικού Τομέα Κλιματικής Κρίσης και Πολιτικής Προστασίας, Ανδρέας Πουλάς, και ο Τομεάρχης Κλιματικής Κρίσης και Ανθεκτικότητας, Μιχάλης Χάλαρης, υπογραμμίζουν ότι η κλιματική κρίση αποτελεί πραγματικότητα, δεν μπορεί όμως να χρησιμοποιείται ως άλλοθι για τις αδυναμίες του κρατικού μηχανισμού.
Οι δύο βουλευτές θέτουν στο επίκεντρο την πρόληψη, την επιχειρησιακή ετοιμότητα, τη διαχείριση των διαθέσιμων πόρων και την αξιολόγηση των αποτελεσμάτων, ζητώντας από την κυβέρνηση συγκεκριμένες απαντήσεις για την αντιπυρική προστασία της χώρας.
Παράλληλα, αμφισβητούν την επίκληση των αριθμών των πυρκαγιών ως απόδειξη αποτελεσματικότητας και ζητούν πολυετή, ανεξάρτητο και επιστημονικά τεκμηριωμένο απολογισμό για τις καμένες εκτάσεις, τις ανθρώπινες απώλειες, τα έργα πρόληψης και τις επιχειρησιακές δυνατότητες του μηχανισμού.
Αναλυτικά η κοινή ανακοίνωση των στελεχών του ΠΑΣΟΚ:
«Ο Πρωθυπουργός επανέλαβε ότι «η κλιματική αλλαγή δεν βάζει φωτιές». Σωστά. Η κλιματική κρίση δεν ανάβει το σπίρτο. Κάνει όμως το περιβάλλον πιο εύφλεκτο, τις συνθήκες πιο ακραίες και την ευθύνη του κράτους ακόμη μεγαλύτερη.
Ακριβώς γι’ αυτό η επίκληση της κλιματικής κρίσης δεν μπορεί να λειτουργεί ως μόνιμο κυβερνητικό άλλοθι. Όσο πιο δύσκολες γίνονται οι συνθήκες, τόσο πιο αυστηρά πρέπει να αξιολογείται η πρόληψη, η ετοιμότητα, η επιχειρησιακή απόκριση και η αποκατάσταση.
Ο Πρωθυπουργός δεν είναι ουδέτερος σχολιαστής των κρίσεων. Είναι ο επικεφαλής της κυβέρνησης και έχει την πολιτική ευθύνη για τη λειτουργία της. Η οργάνωση του κράτους, η προετοιμασία του μηχανισμού Πολιτικής Προστασίας, η αξιοποίηση των ευρωπαϊκών πόρων, ο συντονισμός των Υπουργείων, η ετοιμότητα των επιχειρησιακών δομών και η αποτίμηση των αποτελεσμάτων αποτελούν ευθύνη της κυβέρνησης που ο ίδιος διευθύνει.
Η κυβέρνηση επικαλείται ότι από την αρχή του Αυγούστου εκδηλώθηκαν πάνω από 500 πυρκαγιές και περίπου 2.700 από την έναρξη της αντιπυρικής περιόδου. Ο αριθμός αυτός πράγματι αποτυπώνει σημαντικό επιχειρησιακό φορτίο. Δεν αποδεικνύει όμως από μόνος του ότι η φετινή πίεση είναι χωρίς προηγούμενο, ούτε μπορεί να χρησιμοποιείται ως γενική δικαιολογία για τις αδυναμίες του μηχανισμού.
Με βάση επεξεργασία των διαθέσιμων επίσημων ανοικτών δεδομένων του Πυροσβεστικού Σώματος για την περίοδο 2019 έως 2022, στο ίδιο χρονικό σημείο της αντιπυρικής περιόδου είχαν ήδη καταγραφεί 2.601 αγροτοδασικές πυρκαγιές το 2019, 3.431 το 2020, 3.468 το 2021 και 3.064 το 2022. Συνεπώς, οι περίπου 2.700 πυρκαγιές του 2026 έως τις 13 Αυγούστου δεν συνιστούν τον υψηλότερο αριθμό της τελευταίας περιόδου. Είναι υψηλός αριθμός, αλλά χαμηλότερος από τα αντίστοιχα επίπεδα του 2020, του 2021 και του 2022.
Ακόμη και το επιχείρημα των περισσότερων από 500 πυρκαγιών από την 1η Αυγούστου χρειάζεται προσοχή. Για το αντίστοιχο διάστημα από 1 έως 13 Αυγούστου είχαν καταγραφεί 482 πυρκαγιές το 2019, 447 το 2020, 596 το 2021 και 506 το 2022. Άρα η φετινή εικόνα είναι δύσκολη, αλλά όχι μοναδική.
Το πραγματικό ερώτημα δεν είναι μόνο πόσες πυρκαγιές ξέσπασαν. Είναι πόσες ξέφυγαν, πόση έκταση κάηκε, πόσες ζωές χάθηκαν, πόσοι οικισμοί απειλήθηκαν, πόσα μέσα ήταν πράγματι διαθέσιμα, ποια έργα πρόληψης λειτούργησαν και ποια κρίσιμα συστήματα παρέμειναν στα χαρτιά.
Για πλήρη αντιπυρική περίοδο, τα ίδια τα επίσημα στοιχεία του Υπουργείου δείχνουν 5.975 πυρκαγιές το 2024 και 5.227 το 2025. Επομένως, η επίκληση ενός ενδιάμεσου αριθμού μέσα στον Αύγουστο του 2026 δεν μπορεί να λειτουργεί ως αυτάρκης απόδειξη αποτελεσματικότητας ή ως άλλοθι για την απουσία ουσιαστικής αξιολόγησης.
Στην Πολιτική Προστασία η επίδοση δεν κρίνεται με τον αριθμό των συμβάντων που ανακοινώνονται. Κρίνεται από το αποτέλεσμα στο πεδίο, την προστασία της ανθρώπινης ζωής, τη μείωση της καμένης έκτασης, την επιχειρησιακή ετοιμότητα, την πρόληψη και τη λογοδοσία.
Η πραγματική εικόνα είναι πολύ πιο βαριά από την κυβερνητική αφήγηση.
Στη Δυτική Αττική, σύμφωνα με ανάλυση του meteo.gr και του Εθνικού Αστεροσκοπείου Αθηνών με βάση Copernicus και EFFIS, μέσα στα τελευταία δέκα χρόνια έχει καεί περίπου το 64% των δασών και δασικών εκτάσεων της περιοχής. Αυτό δεν είναι απλώς στατιστικό εύρημα. Είναι αποτύπωμα αποτυχίας μιας πολιτείας που επί χρόνια γνώριζε τον κίνδυνο, αλλά δεν κατάφερε να τον μειώσει ουσιαστικά.
Την ίδια στιγμή, δημοσιευμένες καταγραφές κάνουν λόγο για περίπου 5 εκατομμύρια καμένα στρέμματα και 50 νεκρούς από το 2019 έως τις 2 Αυγούστου 2026, δηλαδή επί πρωθυπουργίας Κυριάκου Μητσοτάκη. Επειδή δεν υπάρχει ενιαίος επίσημος κρατικός απολογισμός δημοσιευμένος με αυτόν τον συγκεντρωτικό τρόπο, η κυβέρνηση οφείλει να δώσει η ίδια τον πλήρη αριθμό των ανθρώπινων απωλειών που συνδέονται άμεσα ή έμμεσα με τις δασικές πυρκαγιές και τις επιχειρήσεις αντιμετώπισής τους. Και αυτή η δημόσια καταγραφή έγινε πριν ακόμη προστεθούν οι δύο νεκροί της Σαλαμίνας.
Απέναντι σε αυτόν τον απολογισμό, οι κυβερνητικοί ισχυρισμοί περί «λιγότερων καμένων εκτάσεων» μέσα σε μία μη ολοκληρωμένη αντιπυρική περίοδο δεν μπορούν να αποτελέσουν σοβαρό απολογισμό πολιτικής. Η αξιολόγηση δεν γίνεται με επιλεκτικά στιγμιότυπα. Γίνεται με συγκρίσιμα πολυετή δεδομένα, με αναγωγή στις πυρομετεωρολογικές συνθήκες, με αξιολόγηση της έντασης των συμβάντων και με απολογισμό της προστασίας ζωής, περιουσιών, υποδομών και φυσικού περιβάλλοντος.
Το ίδιο ισχύει και για το πρόγραμμα AntiNero.
Η ενεργή διαχείριση των δασών, η μείωση καύσιμης ύλης, οι καθαρισμοί, οι δασικοί δρόμοι, οι υδατοδεξαμενές και οι αντιπυρικές ζώνες είναι απολύτως αναγκαίες πολιτικές πρόληψης. Κανείς σοβαρός άνθρωπος δεν τις απαξιώνει. Άλλο όμως η ανάγκη της πρόληψης και άλλο η ποιότητα της υλοποίησης.
Η κυβέρνηση ανακοινώνει μεγάλα ποσά. Το ίδιο το Μέγαρο Μαξίμου έχει αναφέρει ότι το AntiNero για την περίοδο 2022 έως 2026 διαμορφώνει συνολικό προϋπολογισμό περίπου 667 εκατ. ευρώ, ενώ συνολικότερα οι δράσεις της Δασικής Υπηρεσίας από κάθε πηγή χρηματοδότησης αντιστοιχούν σε 864 εκατ. ευρώ για πρόληψη, 33 εκατ. ευρώ για μελέτες και 374 εκατ. ευρώ για αποκατάσταση. Όμως στην Πολιτική Προστασία δεν αξιολογούμε την επιτυχία με βάση την απορρόφηση πόρων. Την αξιολογούμε με βάση το αποτέλεσμα στο πεδίο.
Μειώθηκε η καύσιμη ύλη εκεί όπου υπήρχε ο μεγαλύτερος κίνδυνος;
Προστατεύθηκαν οι ζώνες μίξης δάσους και οικισμού;
Λειτούργησαν οι αντιπυρικές ζώνες όταν χρειάστηκαν;
Υπήρχε σύνδεση των έργων με επιχειρησιακά σχέδια;
Είχαν οι πυροσβέστες πρόσβαση, νερό, διαδρομές διαφυγής και κοινή επιχειρησιακή εικόνα;
Υπάρχει ανεξάρτητη αξιολόγηση για το πού πέτυχαν και πού απέτυχαν οι παρεμβάσεις;
Ο ΟΟΣΑ έχει αναγνωρίσει το AntiNero ως σημαντική πρωτοβουλία ενίσχυσης της πρόληψης και της διαχείρισης καύσιμης ύλης. Η αναγνώριση της σωστής κατεύθυνσης, όμως, δεν ισοδυναμεί με πιστοποίηση επιχειρησιακής αποτελεσματικότητας. Χρειάζεται ανεξάρτητη αξιολόγηση, δημοσιοποίηση γεωχωρικών δεδομένων, δείκτες αποτελεσματικότητας, σχέση κόστους και οφέλους και αξιολόγηση μετά από πραγματικά συμβάντα.
Χωρίς αυτά, ο ισχυρισμός ότι «το AntiNero δουλεύει» παραμένει κυβερνητικό αφήγημα, όχι επιστημονικά τεκμηριωμένο συμπέρασμα.
Ακόμη βαρύτερη είναι η εικόνα στα μεγάλα έργα Πολιτικής Προστασίας του Ταμείου Ανάκαμψης.
Η προμήθεια 25 αμφίβιων πυροσβεστικών αεροσκαφών Air Tractor, προϋπολογισμού περίπου 155 εκατ. ευρώ, δεν εγκρίθηκε από το Ελεγκτικό Συνέδριο. Το έργο για τον εξοπλισμό των 13 Περιφερειακών Κέντρων Επιχειρήσεων Πολιτικής Προστασίας ανακλήθηκε από το Ταμείο Ανάκαμψης. Η αναβάθμιση των επτά Canadair CL-415, ύψους 43 εκατ. ευρώ, χρηματοδοτείται πλέον μέσω δανείου της Ευρωπαϊκής Τράπεζας Επενδύσεων, σύμφωνα με το Υπουργείο Κλιματικής Κρίσης και Πολιτικής Προστασίας.
Αυτά δεν είναι λεπτομέρειες τεχνικής διαχείρισης. Είναι κρίσιμες επιχειρησιακές δυνατότητες που είτε καθυστέρησαν, είτε άλλαξαν χρηματοδοτική βάση, είτε δεν υλοποιήθηκαν όπως είχαν σχεδιαστεί.
Επομένως, ο Πρωθυπουργός δεν μπορεί να μιλά μόνο για ανέμους, δυσκολίες και συγκρίσεις με άλλες χώρες. Οφείλει να απαντήσει συγκεκριμένα, όχι ως παρατηρητής αλλά ως επικεφαλής της κυβέρνησης που είχε την ευθύνη του σχεδιασμού, της χρηματοδότησης και της επιχειρησιακής προετοιμασίας.
Γιατί, παρά τα δισεκατομμύρια που ανακοινώνονται, κρίσιμες περιοχές εξακολουθούν να καίγονται ξανά και ξανά;
Γιατί στη Δυτική Αττική χάθηκε τόσο μεγάλο μέρος των δασών της;
Γιατί σημαντικά έργα του Ταμείου Ανάκαμψης για την Πολιτική Προστασία δεν έγιναν επιχειρησιακή πραγματικότητα εγκαίρως;
Γιατί οι πολίτες ακούν κάθε χρόνο για «πλήρη ετοιμότητα» και μετά μετρούν απώλειες, καμένα σπίτια, καμένες περιουσίες και ανθρώπινες ζωές;
Γιατί δεν υπάρχει δημόσιος, ανεξάρτητος, επιστημονικά τεκμηριωμένος απολογισμός για το τι λειτούργησε και τι απέτυχε;
Το ΠΑΣΟΚ – Κίνημα Αλλαγής δεν μηδενίζει την προσπάθεια των πυροσβεστών, των εθελοντών, των στελεχών του Λιμενικού, της Αστυνομίας, του ΕΚΑΒ, της Τοπικής Αυτοδιοίκησης και όλων όσοι δίνουν τη μάχη στο πεδίο. Αντίθετα, αυτή την προσπάθεια θέλουμε να προστατεύσουμε.
Γιατί οι άνθρωποι της πρώτης γραμμής δεν χρειάζονται κυβερνητικούς πανηγυρισμούς. Χρειάζονται πρόληψη, μέσα, εκπαίδευση, σύγχρονες επικοινωνίες, ασφαλείς συνθήκες, ενιαίο συντονισμό, λειτουργικά Περιφερειακά Κέντρα Επιχειρήσεων, καθαρούς ρόλους και πραγματική πολιτική στήριξη.
Η κυβέρνηση επιχειρεί να μετατρέψει την αυταπάρνηση των ανθρώπων του πεδίου σε ασπίδα απέναντι στην πολιτική κριτική. Δεν θα το επιτρέψουμε.
Η κριτική στην κυβέρνηση δεν ακυρώνει το έργο των πυροσβεστών. Το τιμά. Γιατί ζητά το αυτονόητο, να μη μένουν μόνοι τους απέναντι στις φλόγες, στα λάθη, στις καθυστερήσεις και στην επικοινωνιακή διαχείριση.
Η χώρα χρειάζεται Πολιτική Προστασία με πρόληψη, σχέδιο, επιστήμη, λογοδοσία και μετρήσιμο αποτέλεσμα. Όχι επιλεκτικές συγκρίσεις. Όχι αυτοθαυμασμό πριν τελειώσει η αντιπυρική περίοδος. Όχι άλλοθι πίσω από την κλιματική κρίση.
Η κλιματική κρίση είναι πραγματική.
Η κυβερνητική ευθύνη είναι επίσης πραγματική.
Η ευθύνη του Πρωθυπουργού για τη λειτουργία της κυβέρνησης είναι ακόμη πιο πραγματική.
Και οι πολίτες δικαιούνται απαντήσεις.»
Comments are closed.