Το πετρέλαιο υποχωρεί, αλλά η κρίση μεταφέρεται στα διυλισμένα καύσιμα.
Οι τιμές του ντίζελ καταγράφουν ιστορικά επίπεδα, τα αποθέματα εξαντλούνται και αναλυτές προειδοποιούν ότι η παγκόσμια ασφυξία μπορεί να διαρκέσει έως το 2027
Η διεθνής αγορά πετρελαίου παίρνει σήμερα μια ανάσα, όμως το πραγματικό ενεργειακό πρόβλημα βρίσκεται πλέον αλλού.
Το μπρεντ υποχωρεί καθώς η Σαουδική Αραβία επαναφέρει μερικώς τον στρατηγικό αγωγό East-West και οι αγορές βλέπουν πιθανότητες για μεγαλύτερη προσφορά από τον Κόλπο.
Το ντίζελ όμως κινείται σε εντελώς διαφορετική τροχιά.
Και αυτή είναι η εξέλιξη που αρχίζει να ανησυχεί περισσότερο τις κυβερνήσεις και τις αγορές.
Ο αγωγός East-West Pipeline μεταφέρει σαουδαραβικό πετρέλαιο από τα κοιτάσματα της ανατολικής χώρας προς το Γιανμπού στην Ερυθρά Θάλασσα, παρακάμπτοντας το Ορμούζ.
Η μερική επανεκκίνησή του περιορίζει ένα μέρος της πίεσης, αλλά η πλήρης αποκατάσταση των ροών θα χρειαστεί χρόνο.
Την ίδια στιγμή, η ναυσιπλοΐα στα Στενά παραμένει σοβαρά διαταραγμένη.
Το παράδοξο είναι ότι, ενώ το αργό υποχωρεί, το ντίζελ εξακολουθεί να ακριβαίνει.
Τα περιθώρια διύλισης έχουν εκτιναχθεί και οι διεθνείς αγορές αντιμετωπίζουν μια στενότητα που δεν λύνεται απλώς με περισσότερα βαρέλια αργού.
Μειώθηκαν οι εξαγωγές
Οι εξαγωγές ντίζελ από τη Μέση Ανατολή μειώθηκαν στο μισό μεταξύ Μαρτίου και Αυγούστου σε σχέση με έναν χρόνο πριν, ενώ η Ρωσία, ένας από τους μεγαλύτερους προμηθευτές της παγκόσμιας αγοράς, έχει περιορίσει τις εξαγωγές της. Τα διυλιστήρια λειτουργούν ήδη σε πολύ υψηλά επίπεδα, αφήνοντας μικρό περιθώριο για γρήγορη αύξηση της παραγωγής, σημειώνει το Reuters
Το αποτέλεσμα είναι μια κρίση που αρχίζει να περνά από τις ενεργειακές αγορές στην πραγματική οικονομία.
Το ντίζελ κινεί φορτηγά, γεωργικά μηχανήματα, κατασκευές, εξορύξεις και μεγάλο μέρος των παγκόσμιων εμπορευματικών μεταφορών.
Αλυσιδωτή αύξηση
Όταν ακριβαίνει, το κόστος μεταφοράς αυξάνεται και μαζί του το κόστος παραγωγής και διανομής σχεδόν κάθε προϊόντος.
Στις Ηνωμένες Πολιτείες, η μέση τιμή του ντίζελ ξεπέρασε για πρώτη φορά τα 6 δολάρια το γαλόνι, ενώ τα αποθέματα βρίσκονται σε εξαιρετικά χαμηλά επίπεδα.
Στην Ευρώπη και την Ασία, οι αγορές αντιμετωπίζουν επίσης σημαντικά ελλείμματα αποθεμάτων.
Αν φτάσουμε στο 2027…
Αναλυτές της αγοράς εκτιμούν πως η παγκόσμια στενότητα στο ντίζελ μπορεί να παραταθεί έως το 2027, εφόσον συνεχιστούν οι γεωπολιτικές διαταραχές ή προκύψουν νέες βλάβες σε διυλιστήρια.
Αυτό δημιουργεί έναν δεύτερο γύρο κινδύνων
Η άνοδος των καυσίμων τροφοδοτεί τον πληθωρισμό, ενώ οι κεντρικές τράπεζες βρίσκονται αντιμέτωπες με το δύσκολο δίλημμα αν θα ανεχθούν υψηλότερες τιμές ή θα διατηρήσουν αυστηρότερη νομισματική πολιτική, επιβαρύνοντας την ανάπτυξη.
Οι Financial Times επισημαίνουν ότι το σημερινό ενεργειακό σοκ διαφέρει από προηγούμενες πετρελαϊκές κρίσεις, καθώς η στενότητα αφορά πλέον σε μεγάλο βαθμό τα διυλισμένα καύσιμα και όχι μόνο το αργό.
Η προειδοποίηση του Αντόνιο Γκουτέρες αποκτά έτσι νέα διάσταση. Τον Ιούνιο είχε χαρακτηρίσει την ενεργειακή αναταραχή στη Μέση Ανατολή «τη μητέρα όλων των ενεργειακών σοκ», υποστηρίζοντας ότι το μέγεθός της συγκρίνεται με τις μεγάλες πετρελαϊκές αναταράξεις της δεκαετίας του 1970 και την κρίση μετά τη ρωσική εισβολή στην Ουκρανία.