Oι βουλευτές της αντιπολίτευσης διέκοψαν χθες τις εργασίες του κοινοβουλίου της Ινδίας, σε ένδειξη υποστήριξης προς τους φοιτητές που πραγματοποιούν μεγάλες διαδηλώσεις τον τελευταίο καιρό, επαναλαμβάνοντας τις εκκλήσεις τους προς τον υπουργό Παιδείας να παραιτηθεί για διαρροές εξετάσεων και αυξάνοντας την πίεση στον πρωθυπουργό Ναρέντρα Μόντι έπειτα από ημέρες αναταραχής. Το κίνημα των νέων που έχει απέναντί του ονομάστηκε «Κίνημα των Κατσαρίδων».
Οι διαμαρτυρίες, οι οποίες ξεκίνησαν τον περασμένο μήνα για τη διαρροή των εγγράφων των εισαγωγικών εξετάσεων ιατρικής σχολής που επηρέασε περίπου δύο εκατομμύρια φοιτητές, κλιμακώθηκαν αυτή την εβδομάδα όταν δεκάδες χιλιάδες νεαροί διαδηλωτές βγήκαν στους δρόμους στο Νέο Δελχί τη Δευτέρα, με την αστυνομία να χρησιμοποιεί δακρυγόνα και κλομπ για να τους απωθήσει. Οι διαμαρτυρίες έχουν έκτοτε εξαπλωθεί σε όλη τη χώρα στη Βομβάη, την Μπανγκαλόρ, την Καλκούτα, την Γκόα, την Γκουαχάτι, το Τιρουβανανταπουράμ, το Τζαμού και την Αχμενταμπάντ, δημιουργώντας τη μεγαλύτερη πρόκληση για τον Μόντι από τότε που ανέλαβε την εξουσία το 2014.
Οι διαμαρτυρίες του Κόμματος Janta της Κατσαρίδας ξεκίνησαν ως διαδικτυακή σάτιρα και αφορούσαν μερικές εκατοντάδες νέους στην αρχή. Νωρίτερα, φέτος, ο ανώτατος δικαστής Σούρια Καντ χαρακτήρισε τους νεαρούς επικριτές της κυβέρνησης «κατσαρίδες» και «παράσιτα».
Αντί να προσβληθούν οι νέοι, έκαναν την κατσαρίδα σύμβολο αντίστασης στην κυβέρνηση. Ο 30χρονος Αμπιτζίτ Ντίπκε δημιούργησε άμεσα ένα σατιρικό διαδικτυακό κίνημα, με χιούμορ και πολιτική ειρωνεία. Μέσα σε λίγες ημέρες απέκτησε περισσότερους από 20 εκατομμύρια ακόλουθους – στη συντριπτική τους πλειονότητα νέους της γενιάς Ζ, που πλήττεται από υψηλή ανεργία.
Το φιτίλι που άναψε τη φωτιά είχε να κάνει με τη διαφθορά στο υπουργείο Παιδείας και τη διαρροή θεμάτων στις εθνικές εισαγωγικής εξετάσεις τον Απρίλιο. Κάποιοι υποψήφιοι πλήρωσαν έως και 5 εκατομμύρια ρουπίες (περίπου 52.000 ευρώ) για να αποκτήσουν τα θέματα. Στο κύκλωμα ήταν μπλεγμένοι και υπάλληλοι του Εθνικού Οργανισμού Εξετάσεων που ανήκει στο υπουργείο Παιδείας – και όχι για πρώτη φορά. Οι εξετάσεις, που αφορούσαν περισσότερους από 2,2 εκατομμύρια υποψήφιους, ακυρώθηκαν προκαλώντας τεράστιο κύμα οργής και πρωτοφανή κοινωνική αναταραχή.
Το κίνημα των νέων διογκώθηκε με ένα από τα βασικά αιτήματα να είναι η παραίτηση του υπουργού Παιδείας. Η σταγόνα που έκανε το ποτήρι να ξεχειλίσει ήταν η συμπεριφορά της αστυνομίας απέναντι στον 59χρονο μηχανικό και ακτιβιστή Σόναμ Βάνγκτσουκ, ο οποίος ξεκίνησε στις 28 Ιουνίου απεργία πείνας, στο πλευρό των νεαρών διαδηλωτών, ζητώντας και αυτός την παραίτηση του υπουργού Παιδείας και την εξυγίανση του συστήματος εξετάσεων. Η αστυνομία τον απομάκρυνε με τη βία το περασμένο Σάββατο από τον χώρο όπου πραγματοποιούσε την διαμαρτυρία και αυτό ήταν η αφορμή για τις πολύ μεγάλες διαδηλώσεις των νέων, τις τελευταίες ημέρες.
Στο επίκεντρο της κρίσης αυτής για το κόμμα Μπαρατίγια Τζανάτα του πρωθυπουργού Ναρέντρα Μόντι, βρίσκεται ο υπουργός Παιδείας Νταρμέντρα Πραντάν. Ο 57χρονος πολιτικός είναι από τα σημαντικά στελέχη του κυβερνώντος κόμματος και μάλιστα θεωρείται ότι θα είναι, πιθανώς, ο επόμενος ηγέτης του. Εχει βρεθεί επικεφαλής διαφόρων υπουργείων από το 2014, όταν ανέλαβε πρωθυπουργός ο Μόντι, ο οποίος συνεχίζει να τον στηρίζει καθώς δεν ανταποκρίνεται στα αιτήματα για απομάκρυνσή του. Αυτό, σύμφωνα με αναλυτές, δείχνει την σημασία του εντός του κόμματος. Το «κίνημα των κατσαρίδων» και η δυναμικότητά του φαίνεται να καταρρίπτει και τους ισχυρισμούς στελεχών του κυβερνώντος κόμματος ότι οι νεαροί ψηφοφόροι αποτελούν την εκλογική του βάση. Και αυτό θεωρείται κρίσιμο, καθώς στην Ινδία το 40% του πληθυσμού είναι νέοι κάτω των 25 ετών.
«Η κυβέρνηση δεν έχει καμία διάθεση να μας καταλάβει και να μας μιλήσει», δήλωσε στους «New York Times» ο Τσάνταν Μαντάλ, 19χρονος τελειόφοιτος λυκείου από την πολιτεία Ρατζαστάν, επικαλούμενος τα στοιχεία που έχει δώσει το «κίνημα των κατσαρίδων», σύμφωνα με τα οποία τουλάχιστον 21 μαθητές έχουν αυτοκτονήσει από τότε που έγινε η διαρροή των εξετάσεων, ανίκανοι να διαχειριστούν το άγχος. Σημαντικός λόγος για την απογοήτευση που νιώθουν εκατομμύρια νέοι Ινδοί είναι ότι δεν υπάρχουν αρκετές θέσεις εργασίας ή ότι υπάρχει αναντιστοιχία μεταξύ των διαθέσιμων θέσεων εργασίας και των προσόντων, σύμφωνα με οικονομολόγους. Πρόσφατη μελέτη από το πανεπιστήμιο Πρέμζι διαπίστωσε ότι το 40% των νέων είναι άνεργο, παρότι η πρόσβαση στην τριτοβάθμια εκπαίδευση έχει αυξηθεί.