Αυξημένη εγρήγορση για τον Ιό του Δυτικού Νείλου επικρατεί στη χώρα, καθώς ο ΕΟΔΥ καταγράφει έξι θανάτους τις τελευταίες ημέρες, σύμφωνα με όσα ανέφερε η καθηγήτρια Επιδημιολογίας και Προληπτικής Ιατρικής της Ιατρικής Σχολής του ΕΚΠΑ, Θεοδώρα Ψαλτοπούλου, μιλώντας σε εκπομπή της ΕΡΤ.
Η κ. Ψαλτοπούλου επισήμανε πως ο αριθμός των θανάτων είναι ιδιαίτερα ανησυχητικός, με δεδομένο ότι πέρυσι συνολικά καταγράφηκαν εννέα θάνατοι, ενώ το 2024 είχαν φτάσει τους 35.
Όπως εξήγησε, ο ιός του Δυτικού Νείλου κυκλοφορεί ενδημικά στην Ελλάδα από το 2010, με σημαντικές διακυμάνσεις στον αριθμό των κρουσμάτων και των θανάτων κάθε χρόνο.
Ιδιαίτερη ανησυχία προκαλεί η γεωγραφική κατανομή των περιστατικών, καθώς φέτος η Αττική εμφανίζει τη μεγαλύτερη κυκλοφορία του ιού. Η πλειονότητα των κρουσμάτων εντοπίζεται σε διάφορες περιοχές της Αττικής, ενώ κρούσματα έχουν καταγραφεί και σε Θεσσαλία και Κεντρική Μακεδονία, σε μικρότερο βαθμό.
Ο ιός μεταδίδεται στον άνθρωπο μέσω τσιμπήματος μολυσμένου κουνουπιού, τα οποία έχουν μολυνθεί από πτηνά που φέρουν τον ιό.
Η καθηγήτρια τόνισε ότι δεν είναι δυνατόν να αναγνωρίσει κάποιος, από την εμφάνιση, το κουνούπι που μπορεί να μεταδώσει τον ιό του Δυτικού Νείλου.
Επιπλέον, τα συμπτώματα της λοίμωξης μπορεί να εμφανιστούν αρκετές ημέρες μετά το τσίμπημα, γεγονός που δυσκολεύει την αναγνώριση της λοίμωξης, καθώς ο ασθενής μπορεί να έχει ξεχάσει το τσίμπημα.
Η μεγάλη πλειονότητα όσων μολύνονται δεν εμφανίζει συμπτώματα – περίπου οκτώ στους δέκα δεν νοσούν εμφανώς.
Σε μικρότερο ποσοστό, οι ασθενείς εμφανίζουν ήπια συμπτώματα, όπως πυρετό, πονοκέφαλο, γαστρεντερικά προβλήματα και εξάνθημα. Τα συμπτώματα αυτά δεν είναι ειδικά και απαιτούν ιατρική αξιολόγηση, καθώς μπορεί να σχετίζονται και με άλλες λοιμώξεις.
Ιδιαίτερη προσοχή απαιτείται σε συμπτώματα από το κεντρικό νευρικό σύστημα, όπως υψηλός πυρετός, έντονος πονοκέφαλος, σύγχυση, αποπροσανατολισμός, απώλεια συνείδησης, σπασμοί ή παράλυση. Σε τέτοιες περιπτώσεις, απαιτείται άμεση μεταφορά στο νοσοκομείο.
Η διάγνωση βασίζεται στην κλινική εικόνα και στις κατάλληλες εργαστηριακές εξετάσεις, όπως επισήμανε η κ. Ψαλτοπούλου, τονίζοντας ότι δεν χρειάζεται οι πολίτες να επιχειρούν αυτοδιάγνωση.
Ομάδες υψηλού κινδύνου
Παρότι όλοι μπορούν να προσβληθούν από τον ιό, η σοβαρή νόσηση με εγκεφαλίτιδα εμφανίζεται συχνότερα σε συγκεκριμένες ομάδες, όπως άτομα άνω των 60 ετών, άνθρωποι με υποκείμενα προβλήματα υγείας και άτομα με ανοσοκαταστολή.
Για τις ομάδες αυτές, ακόμη και ήπια συμπτώματα πρέπει να οδηγούν σε άμεση επικοινωνία με γιατρό και, αν υπάρχουν ανησυχητικά σημεία, σε μετάβαση στο νοσοκομείο.
Η σοβαρή μορφή της νόσου μπορεί να οδηγήσει σε εγκεφαλίτιδα. Η πιθανότητα θανάτου σε ασθενείς που φτάνουν στο νοσοκομείο με εγκεφαλίτιδα κυμαίνεται στο 10%-20%, γεγονός που καθιστά κρίσιμη την έγκαιρη αντιμετώπιση.
Πρόληψη και μέτρα προστασίας
Για τον ιό του Δυτικού Νείλου δεν υπάρχει ειδικός εμβολιασμός ή αντιική θεραπεία, με την πρόληψη να βασίζεται στην αποφυγή τσιμπημάτων από κουνούπια.
Συστήνεται χρήση αντικουνουπικών (ανάλογα με την ηλικία), σίτες, κουνουπιέρες, ανεμιστήρες, κλιματιστικά, απομάκρυνση από στάσιμα νερά, επιλογή μακριών και φαρδιών ρούχων και ιδιαίτερη προσοχή κατά τις απογευματινές και βραδινές ώρες, όταν αυξάνεται η πιθανότητα τσιμπήματος.
Άλλες ιογενείς λοιμώξεις
Η κ. Ψαλτοπούλου αναφέρθηκε και στην αυξημένη κυκλοφορία άλλων ιογενών λοιμώξεων το καλοκαίρι, όπως λοιμώξεις του αναπνευστικού και γρίπη Α, λόγω μετακινήσεων, συγχρωτισμού σε νησιά και παραλίες.
Παρατηρούνται επίσης περιστατικά ιογενούς γαστρεντερίτιδας, ενώ οι υψηλές θερμοκρασίες επιβαρύνουν την κατάσταση, ιδίως όταν δεν τηρούνται σωστά οι κανόνες παρασκευής και συντήρησης τροφίμων.
Για ήπια συμπτώματα, συστήνεται ξεκούραση, αντιπυρετικά όπου χρειάζεται και παραμονή σε δροσερό χώρο για δύο-τρεις ημέρες. Για ευπαθείς ομάδες ή όσους λαμβάνουν θεραπεία, είναι σημαντική η επικοινωνία με τον θεράποντα γιατρό.