Η Αθήνα εξασκεί τα αντανακλαστικά της με τη διεξαγωγή της προγραμματισμένης εθνικής άσκησης «ΜΙΝΩΑΣ 2026». Από τις 13 έως τις 16 Οκτωβρίου 2026, το Πολεμικό Ναυτικό σε απόλυτο συντονισμό με το Λιμενικό Σώμα πρόκειται να αναπτύξουν τις δυνάμεις τους στα ανοιχτά πελάγη του Αιγαίου, του Ιονίου και της Θάλασσας του Καστελόριζου. Σκοπός της άσκησης NCAGS (Ναυτική Συνεργασία και Καθοδήγηση Εμπορικών Πλοίων) είναι η δοκιμή των συστημάτων ασφαλείας και η εθελοντική καθοδήγηση της εμπορικής ναυτιλίας σε περιπτώσεις κρίσεων.
Στην πράξη, η άσκηση αυτή αποτελεί μια προσομοίωση διαχείρισης κρίσεων σε περιβάλλον διενέξεων, όπου δοκιμάζεται το επίσημο δόγμα του ΝΑΤΟ για την προστασία των θαλάσσιων γραμμών επικοινωνίας. Η διεξαγωγή της βασίζεται στην οικειοθελή συμμετοχή των εμπορικών πλοίων και των μεγάλων αλιευτικών σκαφών (άνω των 300 κόρων). Όλα τα πλοία που πλέουν στις συγκεκριμένες περιοχές καλούνται να επικοινωνήσουν με το εξειδικευμένο κέντρο επιχειρήσεων, το οποίο εδρεύει στο Αρχηγείο του Λιμενικού Σώματος στον Πειραιά. Κατά τη διάρκεια του τριημέρου, τα πληρώματα των εμπορικών πλοίων ανταλλάσσουν εικονικές αναφορές θέσης, πορείας και φορτίου με τις στρατιωτικές αρχές, εκπαιδευόμενα στις διαδικασίες έκτακτης ανάγκης, χωρίς ωστόσο η συμμετοχή τους να προκαλεί οικονομική επιβάρυνση ή καθυστερήσεις στα δρομολόγιά τους.
Η διεξαγωγή της άσκησης συμπίπτει γεωγραφικά με μια περιοχή όπου η Άγκυρα επιχειρεί το τελευταίο διάστημα να εφαρμόσει μια νέα στρατηγική, χρησιμοποιώντας την «οικολογία» ως όχημα αμφισβήτησης κυριαρχικών δικαιωμάτων και ανακηρύσσοντας παράνομα θαλάσσια πάρκα σε διεθνή ύδατα. Συγκεκριμένα, μετά τις ελληνικές εξαγγελίες για δημιουργία περιβαλλοντικών ζωνών, η Τουρκία απάντησε εκδίδοντας προεδρικά διατάγματα με τα οποία ισχυρίζεται ότι ιδρύει δικά της «εθνικά θαλάσσια πάρκα» εκτός των χωρικών της υδάτων.
Το ένα από αυτά τα δύο πάρκα έχει χωροθετηθεί στη θαλάσσια ζώνη μεταξύ Φετιγιέ και Κας, απλώνοντας την τουρκική δικαιοδοσία στα διεθνή ύδατα γύρω από το Καστελόριζο με στόχο να το αποκόψει και να το απομονώσει γεωγραφικά από τη Ρόδο. Πρόκειται για μια προσπάθεια της Άγκυρας να εγκλωβίσει το ακριτικό νησί, εφαρμόζοντας στην πράξη το αναθεωρητικό δόγμα της «Γαλάζιας Πατρίδας» υπό το πρόσχημα της προστασίας του θαλάσσιου περιβάλλοντος.
Το Ελληνικό Υπουργείο Εξωτερικών έχει ήδη ξεκαθαρίσει σε όλους τους διεθνείς οργανισμούς ότι οι μονομερείς αυτές ενέργειες της Τουρκίας είναι παράνομες, άκυρες και δεν παράγουν κανένα έννομο αποτέλεσμα. Η ελληνική πλευρά τονίζει ότι η Άγκυρα επιχειρεί να δημιουργήσει τετελεσμένα πάνω στην ελληνική υφαλοκρηπίδα, παραβιάζοντας το Διεθνές Δίκαιο της Θάλασσας (UNCLOS).
Η παρουσία των ελληνικών δυνάμεων στην περιοχή για τις ανάγκες της άσκησης υπογραμμίζει την επιχειρησιακή ετοιμότητα της χώρας, την ώρα που η Αθήνα παραμένει σε εγρήγορση απέναντι στην υβριδική «περιβαλλοντική» διπλωματία της γείτονος.