Άνιση μάχη με τις μεγαπυρκαγιές

Στο πένθος βυθίστηκε για δεύτερη φορά μέσα σε λίγα μόλις 24ωρα η χώρα. Πριν προλάβει να αποχαιρετήσει τους τρεις πυροσβέστες που έχασαν τη ζωή τους δίνοντας μάχη με τις φλόγες σε Ρέθυμνο και Γύθειο, μια νέα τραγωδία γράφτηκε χθες στην Ψάθα, όπου η σύγκρουση δύο ελικοπτέρων στοίχισε τη ζωή σε δύο ακόμη ανθρώπους που επιχειρούσαν στην πρώτη γραμμή. Εν τω μεταξύ, η πύρινη λαίλαπα συνεχίζει να δοκιμάζει τις αντοχές ανθρώπων και μηχανών, με τους ειδικούς να προειδοποιούν ότι οι μεγαπυρκαγιές τείνουν να εξελιχθούν σε νέα κανονικότητα εν μέσω κλιματικής κρίσης.

Από την τραγική σύγκρουση των δύο ελικοπτέρων τύπου Bell, που συγκλόνισε το πανελλήνιο, νεκροί ανασύρθηκαν ένας δανός πιλότος και ο έλληνας συντονιστής του, ενώ το πλήρωμα του δεύτερου ελικοπτέρου (ένας βρετανός πιλότος και ένας έλληνας μεταφραστής) διακομίστηκε στο 251 Νοσοκομείο Αεροπορίας, όπου και διαπιστώθηκαν ελαφρά τραύματα. Τη βαθιά της θλίψη για τον θάνατο του δανού πιλότου και του έλληνα συντονιστή του εξέφρασε χθες η πρόεδρος της ΕΕ Ούρσουλα φον ντερ Λάιεν.

Κάνοντας πάντως, μία πρώτη επισκόπηση, σχετικά με τον πύρινο εφιάλτη που πλήττει τη χώρα από την περασμένη Παρασκευή, δεν μπορούσε κανείς να φανταστεί ότι η πυρκαγιά που ξεκίνησε στον Αγιο Βασίλειο της Βοιωτίας θα εξαπλωνόταν στην Αττική, όπου θα συνέχιζε το καταστροφικό της έργο. Η  κλιματική κρίση εντούτοις θα κάνει όλο και πιο συχνά τέτοια φαινόμενα, όπως αναλύουν οι επιστήμονες.

Πρόληψη και επιπτώσεις

Για μεγαπυρκαγιά κάνει λόγο, μιλώντας στα «ΝΕΑ», ο πρόεδρος του ΟΑΣΠ και καθηγητής Γεωλογίας, Ευθύμης Λέκκας. Οπως περιγράφει, «αφενός έχουμε περισσότερα από 100.000 στρέμματα καμένα, αφετέρου διαπιστώνονται αντίξοες συνθήκες. Καταγράφεται, με άλλα λόγια, ένας συνδυασμός παραγόντων που καθιστούν πολύ δύσκολο το σβήσιμο της πυρκαγιάς – θυελλώδεις άνεμοι, το ανάγλυφο της περιοχής, ξηρασία, καύσιμη ύλη κ.ο.κ.».

Ο καθηγητής εστιάζει, επίσης, και στις εξαιρετικά σοβαρές επιπτώσεις που θα υπάρξουν, τόσο στο βιοπεριβάλλον (στον άνθρωπο, τη χλωρίδα και την πανίδα) όσο και στο γεωπεριβάλλον (μόλυνση αέρα, αύξηση θερμοκρασίας στις επόμενες περιόδους, υποβάθμιση των υδατικών οριζόντων κ.λπ.).

Οπως επισημαίνει τέλος, τα φαινόμενα αυτά θα είναι όλο και πιο έντονα και πιο συχνά, και το κυριότερο, θα εναλλάσσονται ταχέως – από υψηλές θερμοκρασίες και κάψιμο δασών σε πλημμυρικά φαινόμενα, διαβρώσεις εδαφών κ.ο.κ. «Το θέμα και ο προβληματισμός είναι τι μπορούμε να κάνουμε. Δεν υπάρχει εύκολη λύση. Πέφτει το βάρος στον επιστημονικό χώρο να προτείνει λύσεις για το πώς μπορούμε να αντιδράσουμε».

Κρίσιμο κεφάλαιο για εκείνα που έρχονται είναι και η σωστή διαχείριση των δασών και γενικότερα η ορθή προετοιμασία, επισημαίνει στα «ΝΕΑ» ο διευθυντής του Εργαστηρίου Δασικής Διαχειριστικής και Τηλεπισκόπησης του ΑΠΘ, καθηγητής του Τμήματος Δασολογίας και Φυσικού Περιβάλλοντος Ιωάννης Γήτας.

Μάλιστα, σημειώνει πως η πρόληψη είναι ίσως σημαντικότερη συγκριτικά με το πώς θα δράσει κανείς στη διάρκεια της πυρκαγιάς, δεδομένου πως όταν επικρατούν ακραίες συνθήκες είναι πολύ δύσκολο αυτή να ξεφύγει. Και συμπληρώνει την ανάγκη προσαρμογής στις νέες συνθήκες που διαμορφώνει η αλλαγή του τρόπου ζωής μας (για παράδειγμα η απομάκρυνση των ανθρώπων από τα δάση).

Πορτοκαλί συναγερμός και σήμερα

«Τις πιο δύσκολες μέρες του καλοκαιριού» διανύει η χώρα σύμφωνα με τον διευθυντή Στρατηγικού Σχεδιασμού και Επικοινωνίας του Αρχηγείου Πυροσβεστικού Σώματος, αρχιπύραρχου, Βασίλειου Βαθρακογιάννη. Είναι ενδεικτικό ότι (και) σήμερα η Αττική, η Βοιωτία και η Εύβοια παραμένουν σε πορτοκαλί συναγερμό (κατηγορία 4). Σύμφωνα με τον Χάρτη Πρόβλεψης Κινδύνου Πυρκαγιάς που εκδίδει η Γενική Γραμματεία Πολιτικής Προστασίας του υπουργείου Κλιματικής Κρίσης και Πολιτικής Προστασίας, επίσης, η Κρήτη, τα νησιά του Αιγαίου και τα Δωδεκάνησα, ο νότιος Εβρος, η κεντρική Στερεά, τα νότια νησιά στα Επτάνησα, η βόρεια και ανατολική Πελοπόννησος καθώς και η Ανατολική Στερεά και η ανατολική Ηπειρος είναι σε υψηλή κατηγορία (3).

Υπό τις συνθήκες αυτές, στο συντονιστικό κέντρο της Πολιτικής Προστασίας μετέβη δύο φορές χθες (όπως και το Σάββατο) ο Κυριάκος Μητσοτάκης για ενημέρωση σχετικά με την εξέλιξη των επιχειρήσεων πυρόσβεσης ανά τη χώρα αλλά και για το δυστύχημα με δύο νεκρούς.

Μαζί με τον Πρόεδρο της Δημοκρατίας Κώστα Τασούλα, ο οποίος ήταν και εκείνος το απόγευμα στο υπουργείο Πολιτικής Προστασίας, προκειμένου να εκφράσει τη συμπαράστασή του για την απώλεια του πληρώματος του ελικοπτέρου που συνετρίβη, ο Πρωθυπουργός ενημερώθηκε για τον επιχειρησιακό προγραμματισμό. Νωρίτερα σε σύσκεψη, παρουσία του υπουργού Σταύρου Παπασταύρου, αποφασίστηκε άμεση έναρξη αντιδιαβρωτικών έργων, με την κυβέρνηση να διαβεβαιώνει επίσης ότι θα προχωρήσει γρήγορα η καταγραφή ζημιών.

Ούτε χθες επιτρέπονταν ρίψεις νερού από αεροσκάφη, λόγω των ανέμων, ενώ στις ακραίες συνθήκες επέλεξε να δώσει έμφαση ο Μητσοτάκης και στην κυριακάτικη ανασκόπηση. Αφού υπεραμύνθηκε των κινήσεων ενίσχυσης της Πολιτικής Προστασίας – «αποκτώντας περισσότερα εναέρια και επίγεια μέσα, αξιοποιώντας νέες τεχνολογίες, προσλαμβάνοντας προσωπικό, οργανώνοντας καλύτερα τον κρατικό μηχανισμό» –, περιέγραψε μια μάχη που «ξεπερνά κάθε ανθρώπινο σχεδιασμό».

Εν τω μεταξύ και σύμφωνα με ανακοίνωση της Πυροσβεστικής Υπηρεσίας, από τις 29 Ιουλίου έως και χθες είχαν καταγραφεί 33 συλλήψεις στο πλαίσιο της αυτόφωρης διαδικασίας, από τις οποίες οι 30 (90,91%) αφορούν αμέλεια και οι 3 (9,09%) πρόθεση. Παράλληλα, επιβλήθηκαν 22 διοικητικά πρόστιμα, συνολικού ύψους 70.138,48 ευρώ.