Ενδιάμεσες εκλογές ΗΠΑ: Το βρώμικο παιχνίδι Τουρκίας και επιχειρηματικών συμφερόντων κατά του ομογενή Κρις Πάπας

Εφιαλτικό σενάριο αποτελεί για την Τουρκία το ενδεχόμενο εκλογής του Δημοκρατικού βουλευτή Κρις Πάπας στην Γερουσία των ΗΠΑ. Σύμφωνα με τις τελευταίες δημοσκοπήσεις, ο Ελληνοαμερικανός νομοθέτης, που τα τελευταία χρόνια έχει εξελιχθεί σε ηγετική προσωπικότητα της Hellenic Caucus του Κογκρέσου, είναι το απόλυτο φαβορί για την μια από τις δύο έδρες του Νιού Χάμσαϊρ.

Η εν λόγω εξέλιξη προκαλεί «πονοκέφαλο» στην Άγκυρα καθώς επιδιώκει να εκμεταλλευτεί τις άριστες σχέσεις του προέδρου Τραμπ με τον Ερντογάν για να ξεπεράσει τον «σκόπελο» του Κογκρέσου, να αρθούν οι εις βάρος της κυρώσεις της νομοθεσία CAATSA και να μπει από «το παράθυρο» στο πρόγραμμα των F-35, από το οποίο αποβλήθηκε πριν από έξι χρόνια λόγω της αγοράς των ρωσικών αμυντικών συστημάτων S-400.

Το 2022, ο Πάπας πρωτοστάτησε στην κατάθεση τροπολογίας στο νομοσχέδιο για την Εθνική Άμυνα των ΗΠΑ, με την οποία επιχειρήθηκε να τεθούν αυστηροί όροι στην πώληση νέων μαχητικών F-16 και στην παροχή εξοπλισμού εκσυγχρονισμού στην Τουρκία.

Η τροπολογία προέβλεπε ότι οποιαδήποτε μεταφορά τέτοιου εξοπλισμού θα έπρεπε να συνοδεύεται από πιστοποίηση προς το Κογκρέσο ότι εξυπηρετεί το εθνικό συμφέρον των ΗΠΑ και ότι έχουν ληφθεί συγκεκριμένα μέτρα ώστε τα αεροσκάφη να μη χρησιμοποιηθούν σε επαναλαμβανόμενες μη εξουσιοδοτημένες υπερπτήσεις πάνω από την Ελλάδα.

Η πρωτοβουλία του Πάπας εντάχθηκε στο νομοθετικό πλαίσιο του 2023 και αποτέλεσε μια από τις σημαντικότερες παρεμβάσεις του υπέρ των ελληνικών θέσεων στην αμερικανική νομοθετική διαδικασία.

Διαβάστε επίσης: Ενδιάμεσες εκλογές ΗΠΑ: Πιο επικίνδυνος μετά την ήττα ο Ντόναλντ Τραμπ;

Επιχείρηση υπονόμευσης της υποψηφιότητάς του

Η αναμέτρηση του Πάπας με τον Ρεπουμπλικανό Τζον Σουνουνού στο Νιου Χάμσαϊρ έχει εξελιχθεί σε μία από τις πιο ακριβές και ανταγωνιστικές μάχες για τη Γερουσία. Σύμφωνα με τα στοιχεία της πλατφόρμας Bankrolled, έως τις 2 Νοεμβρίου εξωτερικές πολιτικές οργανώσεις είχαν δαπανήσει περίπου 32,6 εκατομμύρια δολάρια για να πλήξουν την υποψηφιότητα του Δημοκρατικού υποψηφίου. Πρόκειται για χρήματα που δεν καταλήγουν απευθείας στην προεκλογική εκστρατεία του αντιπάλου του, αλλά χρησιμοποιούνται από ανεξάρτητες πολιτικές επιτροπές και οργανώσεις για διαφημίσεις και άλλες παρεμβάσεις.

Μεταξύ των οργανώσεων που έχουν κινητοποιηθεί εναντίον του Πάπας βρίσκεται η Americans for Prosperity Action, η οποία συνδέεται με το δίκτυο του επιχειρηματία Τσαρλς Κοχ. Η συγκεκριμένη οργάνωση έχει καταγράψει δαπάνες περίπου 1,23 εκατομμυρίων δολαρίων κατά του Δημοκρατικού υποψηφίου, ενώ έχει διαθέσει σχεδόν 2,9 εκατομμύρια δολάρια για την υποστήριξη του Σουνουνού. Παράλληλα, σημαντικά ποσά έχουν διατεθεί από άλλες συντηρητικές πολιτικές επιτροπές, μεταξύ των οποίων η Senate Leadership Fund και η No Going Back PAC.

Όταν η Τουρκία επιχείρησε να εκλέξει γερουσιαστή

Η ανησυχία για την επιρροή της Τουρκίας στην αμερικανική πολιτική δεν είναι καινούργια. Το 2022, στις ενδιάμεσες εκλογές, η υποψηφιότητα του «τηλεγιατρού» Μεχμέτ Οζ για τη Γερουσία στην Πενσιλβάνια είχε προκαλέσει έντονες αντιδράσεις, εξαιτίας της τουρκικής υπηκοότητάς του και των σχέσεών του με την Τουρκία.

Ο Οζ, ο οποίος γεννήθηκε στις Ηνωμένες Πολιτείες, διατηρούσε τότε διπλή υπηκοότητα, αμερικανική και τουρκική. Είχε επίσης υπηρετήσει στον τουρκικό στρατό, ενώ το 2018 είχε ψηφίσει στις τουρκικές προεδρικές εκλογές. Η φωτογραφία της συμμετοχής του στην εκλογική διαδικασία δημοσιοποιήθηκε από το τουρκικό προξενείο στη Νέα Υόρκη και αναζωπύρωσε τις συζητήσεις για τους δεσμούς του με την Τουρκία και τον Ρετζέπ Ταγίπ Ερντογάν.

Ο ίδιος ο Οζ είχε δηλώσει ότι διατηρούσε την τουρκική υπηκοότητα για να μπορεί να φροντίζει την άρρωστη μητέρα του, η οποία ζούσε στην Τουρκία, ενώ είχε δεσμευθεί ότι θα την εγκατέλειπε εφόσον εκλεγόταν στη Γερουσία. Παράλληλα, είχε απορρίψει τις αιτιάσεις περί διπλής πολιτικής πίστης και είχε δηλώσει ότι θα ασκούσε αυστηρή κριτική στον Ερντογάν.

Η υποψηφιότητά του είχε προκαλέσει αντιδράσεις από οργανώσεις της αρμενικής και της ελληνοαμερικανικής κοινότητας, οι οποίες τον κατηγορούσαν για στενούς δεσμούς με την τουρκική κυβέρνηση και για τη στάση του απέναντι στη Γενοκτονία των Αρμενίων. Η Αρμενική Εθνική Επιτροπή Αμερικής (ANCA), σε συνεργασία με το Hellenic American Leadership Council, είχε οργανώσει εκστρατεία κατά της εκλογής του.

Τελικά, παρά τα εκατομμύρια που δαπανήθηκαν για την εκστρατεία του και παρά την «τυφλή εμπιστοσύνη» του Τραμπ, ο Οζ, ηττήθηκε από τον Δημοκρατικό Τζον Φέτερμαν στις εκλογές της 8ης Νοεμβρίου 2022. Αξίζει να σημειωθεί ότι ο Οζ έχασε από έναν αντίπαλο που είχε βγει νοκ άουτ εννέα μήνες λόγω σοβαρού προβλήματος υγείας.

Μια νέα μάχη με γεωπολιτικές προεκτάσεις

Η περίπτωση του Κρις Πάπας θυμίζει προηγούμενες περιόδους κατά τις οποίες Ελληνοαμερικανοί πολιτικοί αξιοποίησαν τη θέση τους στο Κογκρέσο για να ασκήσουν πίεση στην Τουρκία.

Ο γερουσιαστής Πολ Σαρμπάνης και, αργότερα, ο Ρόμπερτ Μενέντεζ διαδραμάτισαν καθοριστικό ρόλο σε νομοθετικές πρωτοβουλίες που περιόρισαν ή καθυστέρησαν την πρόσβαση της Άγκυρας σε αμερικανικά οπλικά συστήματα, αναδεικνύοντας τη σημασία της κοινοβουλευτικής πίεσης στην Ουάσιγκτον.

Σε αυτό το ιστορικό πλαίσιο, η ενδεχόμενη εκλογή του Πάπας στη Γερουσία θα μπορούσε να επαναφέρει στο προσκήνιο τις πιέσεις προς την Τουρκία, ενώ παράλληλα θα αναδείκνυε εκ νέου τον ρόλο και την πολιτική επιρροή της ελληνοαμερικανικής ομογένειας στη διαμόρφωση της αμερικανικής εξωτερικής πολιτικής.

Δεδομένου ότι βρισκόμαστε στα μισά της προεδρικής θητείας του Ντόναλντ Τραμπ και ο Ρετζέπ Ταγίπ Ερντογάν έχει φύγει δύο φορές με άδεια χέρια από την Ουάσιγκτον, η Άγκυρα αντιλαμβάνεται ότι όχι μόνο ο χρόνος της εξαντλείται, αλλά και ότι μια αλλαγή των πολιτικών συσχετισμών στο Κογκρέσο, με την ανάδειξη των Δημοκρατικών σε πλειοψηφία, θα μπορούσε να αποτελέσει την «ταφόπλακα» στα σχέδιά της για επανένταξη στο πρόγραμμα των F-35