ΠΥΡΚΑΛ: Το σισύφειο έργο του Κυβερνητικού Πάρκου

Πέντε χρόνια μετά τις πανηγυρικές εξαγγελίες, το κυβερνητικό πάρκο της ΠΥΡΚΑΛ παραμένει περισσότερο στα χαρτιά παρά στο πεδίο των έργων. Το σχέδιο για τη μετεγκατάσταση εννέα υπουργείων στον Δήμο Δάφνης – Υμηττού, μια επένδυση ύψους πάνω από 420 εκατ. ευρώ που φιλοδοξεί να αλλάξει τον διοικητικό χάρτη της Αθήνας, εξελίσσεται σε σύγχρονο «Γεφύρι της Αρτας».

Οι προθεσμίες απομακρύνονται, οι διαδικασίες προχωρούν με ρυθμούς χελώνας και το χρονοδιάγραμμα που είχε παρουσιαστεί αρχικά έχει ήδη μείνει πίσω. Κι ενώ ο σχεδιασμός υπόσχεται αποσυμφόρηση του κέντρου και έναν νέο, πράσινο διοικητικό πόλο, το μεγάλο στοίχημα είναι κατά πόσο το φιλόδοξο project θα περάσει από τις εξαγγελίες στην υλοποίηση.

Ηταν Απρίλιος του 2021, όταν ο Πρωθυπουργός Κυριάκος Μητσοτάκης παρουσίασε το σχέδιο για τη δημιουργία του κυβερνητικού πάρκου «Ανδρέας Λεντάκης» στις εγκαταστάσεις της ΠΥΡΚΑΛ. Η επένδυση, η οποία προβλέπεται να υλοποιηθεί μέσω σύμπραξης του Δημοσίου με τον ιδιωτικό τομέα, φιλοδοξεί να αναδιαμορφώσει τον τρόπο λειτουργίας της κρατικής διοίκησης και να περιορίσει τη διασπορά των υπουργείων και των υπηρεσιών σε διαφορετικά σημεία της Αττικής. Αξίζει δε να αναφερθεί πως μέσω της σύμπραξης ο ιδιωτικός φορέας θα αναλάβει τη μελέτη, την κατασκευή, τη λειτουργία, αλλά και τη συντήρηση των κτιρίων και του αστικού πάρκου, με διάρκεια σύμβασης 30 ετών.

Η πορεία ωστόσο, από τις ανακοινώσεις έως την υλοποίηση, αποδεικνύεται πολύ πιο αργή από ό,τι προέβλεπαν οι αρχικοί σχεδιασμοί. Στελέχη του ΤΑΙΠΕΔ εξηγούν στα «ΝΕΑ» πως ήδη «τρέχει» – και μάλιστα είναι στη φάση της ολοκλήρωσης – η απομάκρυνση των μη λειτουργικών μηχανημάτων από την ΠΥΡΚΑΛ, ενώ οσονούπω βγαίνει στον… αέρα και ο διαγωνισμός για τα λειτουργικά μηχανήματα.

Εξοικονόμηση 1 δισ. ευρώ

Μιλώντας, πάντως, στο πρόσφατο συνέδριο, που διοργάνωσε «ΤΟ ΒΗΜΑ», ο υπουργός Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών Κυριάκος Πιερρακάκης ξεκαθάρισε πως το έργο της αποκέντρωσης των υπουργείων και της μεταφοράς τους στην ΠΥΡΚΑΛ είναι δρομολογημένο. «Τώρα είμαστε στη δεύτερη φάση της διαγωνιστικής διαδικασίας. Εχουν ήδη επιλεγεί τέσσερα σχήματα και μέχρι το τέλος Νοεμβρίου θα πρέπει να μας πουν ακριβώς πώς φαντάζονται το έργο. Θα έχουμε τον τελικό ανάδοχο στα μέσα του 2027. Μιλάμε για μια αλλαγή θέσης σε σχέση με την υφιστάμενη συνθήκη, όπου τα υπουργεία βρίσκονται σήμερα στο κέντρο σε πάνω από 100 διαφορετικά σημεία. Και ξέρετε, δεν αφορά μόνο τη φυσική μετακόμιση ανθρώπων.

Οταν έχεις ένα τέτοιου τύπου μεγάλο έργο αστικής ανάπλασης ή μια πολύ μεγάλη τέτοιου τύπου αλλαγή που αφορά και τον περιβάλλοντα χώρο, αφορά και το πράσινο, δρα ως καταλύτης για μια περιοχή και απελευθερώνει αξία, οικονομική και κοινωνική, και αξία καθημερινότητας. Επίσης, θα υπάρξουν και άλλα έργα. Θα υπάρξει σύνδεση στην περίπτωση της ΠΥΡΚΑΛ με άλλο έργο, με τον σταθμό του μετρό της Δάφνης». Πρόσθεσε δε πως είναι σημαντικό για μια κυβέρνηση να έχει ένα government center, «έναν χώρο διακυβέρνησης, όχι για όλα τα υπουργεία, αλλά για πολλά από αυτά. Το βλέπω σε άλλες χώρες, όταν τις επισκέπτομαι και δεν σας κρύβω ότι είναι πολύ ενδιαφέρον τα κυβερνητικά κτίρια και ο χώρος διακυβέρνησης να είναι συγκεντρωμένα».

Υπενθυμίζεται πως σήμερα οι υπηρεσίες των υπουργείων, τα οποία είναι υποψήφια για μεταφορά (Οικονομικών, Περιβάλλοντος και Ενέργειας, Ανάπτυξης και Επενδύσεων, Υγείας, Εργασίας και Κοινωνικών Υποθέσεων, Αγροτικής Ανάπτυξης και Τροφίμων, Εσωτερικών, Τουρισμού, Πολιτισμού και Αθλητισμού) και ορισμένων φορέων, όπως η ΑΑΔΕ και η ΕΤΑΔ, «απασχολούν» 127 κτίρια, αρκετά από τα οποία είναι μισθωμένα, ενώ άλλα βρίσκονται στην κυριότητα του Δημοσίου. Η δε εξοικονόμηση, μετά τη μεταφορά, υπολογίζεται μακροπρόθεσμα σε 1 δισ. ευρώ.

Μετρό και… «μαύρα σύννεφα»

Σύμφωνα με τον αρχικό σχεδιασμό, το 70% της έκτασης θα αφορά κοινόχρηστους χώρους, αθλητικές εγκαταστάσεις, κοινωνικές υποδομές – όπως Κέντρο Υγείας – αλλά και ελεύθερους χώρους πρασίνου, ενώ στο υπόλοιπο 30%  θα βρίσκονται τόσο τα νέα κτίσματα όσο και κάποια από τα υφιστάμενα – 24 στον αριθμό – , τα οποία θα διατηρηθούν, αφού γίνουν οι απαραίτητες εργασίες αποκατάστασης. Παράλληλα, προβλέπεται η κατεδάφιση 66 παλαιών βιομηχανικών κτιρίων που έχουν κριθεί ακατάλληλα για επανάχρηση. Την ίδια στιγμή θα κατασκευαστούν υπόγειες εγκαταστάσεις, τέσσερα νέα κτίρια και δύο μεγάλοι χώροι στάθμευσης, συνολικής δυναμικότητας περίπου 2.000 θέσεων.

Οπως άλλωστε ανέφερε και ο υπουργός Κυριάκος Πιερρακάκης, ως κρίσιμης σημασίας αντιμετωπίζεται το παράπλευρο έργο της σύνδεσης του Κυβερνητικού Πάρκου με τον σταθμό «Δάφνη» του Μετρό. Γι’ αυτό προβλέπεται η κατασκευή υπόγειας διάβασης μήκους περίπου 400 μέτρων, η οποία θα επιτρέπει την απευθείας μετακίνηση μεταξύ του σταθμού και του συγκροτήματος, με δυνατότητα εξυπηρέτησης μέχρι και 8.000 ατόμων ανά ώρα.

«Σε έναν πυκνοδομημένο δήμο, δεν υφίσταται η πολυτέλεια να χάνεται άλλο πράσινο. Η ΠΥΡΚΑΛ πρέπει να γίνει ένα μεγάλο Πάρκο Πρασίνου, Πολιτισμού, Αθλητισμού και Υγείας – ένας πνεύμονας ζωής για τη Δάφνη και τον Υμηττό», λένε κάτοικοι του δήμου.

Μεγάλο «αγκάθι» στη… δεύτερη ζωή που επιχειρείται να δοθεί στην ΠΥΡΚΑΛ είναι, σύμφωνα με την τοπική κοινωνία, η ενδεχόμενη κυκλοφοριακή επιβάρυνση που θα υπάρξει με την καθημερινή προσέλευση μεγάλου αριθμού εργαζομένων και επισκεπτών σε μια αστική περιοχή, όπως είναι ο Δήμος Δάφνης – Υμηττού, που βρίσκεται ήδη στο… κόκκινο.

Υπενθυμίζεται πως 48 κάτοικοι καθώς και δύο τοπικοί φορείς έχουν προσφύγει στο Συμβούλιο της Επικρατείας, ζητώντας την ακύρωση της περιβαλλοντικής έγκρισης και του Ειδικού Πολεοδομικού Σχεδίου για τη δημιουργία του Κυβερνητικού Πάρκου. Γίνεται, λοιπόν, κατανοητό πως στην περίπτωση που η προσφυγή των κατοίκων γίνει δεκτή, ο κυβερνητικός σχεδιασμός για την ΠΥΡΚΑΛ θα μπει πιθανότατα και πάλι στον… πάγο.