Μάρκο Ρούμπιο: Το αποτύπωμα μιας επίσκεψης

Οι 36 ώρες που πέρασε ο Μάρκο Ρούμπιο στην Αθήνα ήταν αρκετές για να αφήσουν το αποτύπωμά τους τόσο σε ό,τι αφορά το επίπεδο της σχέσης των δύο χωρών όσο και αναφορικά με τον ρόλο της Ελλάδας ως αδιαμφισβήτητου – για τις ΗΠΑ – πυλώνα περιφερειακής και ενεργειακής σταθερότητας στην περιοχή.

Μέσα από τις διμερείς συμφωνίες που υπεγράφησαν στους νευραλγικούς τομείς της άμυνας και της ασφάλειας, της οικονομικής και εμπορικής συνεργασίας και των πολιτιστικών δεσμών και κυρίως μέσω της επισκόπησης των ενεργειακών προοπτικών με την Ελλάδα σε ρόλο κομβικό στον νέο υπό διαμόρφωση ενεργειακό χάρτη της Ανατολικής Μεσογείου, οι ελληνοαμερικανικοί δεσμοί ενισχύθηκαν έτι περαιτέρω.

Οι επανειλημμένες αναφορές του υπουργού Εξωτερικών των ΗΠΑ στην Ελλάδα ως έναν αξιόπιστο και υποδειγματικό σύμμαχο, με την παράλληλη, ρητή δέσμευση πως η Ουάσιγκτον παραμένει απόλυτα προσδεδεμένη στην υλοποίηση των κρίσιμων πρότζεκτ διασυνδεσιμότητας στην περιοχή (γεωτρήσεις και έρευνες υδρογονανθράκων ExxonMobil και Chevron, GREGY και GSI), έδειξαν καθαρά, σύμφωνα με την ανάγνωση της Αθήνας, την αμερικανική θέση απέναντι σε πιθανούς «τριγμούς» προσεχώς στη βάση πάγιων τουρκικών αξιώσεων.

Για την Ελλάδα ήταν μια ευκαιρία, ενόψει επικείμενων κινήσεων στη γεωπολιτική σκακιέρα και εν μέσω γενικευμένης αστάθειας και διαρκών απειλών από πλευράς Άγκυρας, να εκπέμψει στην περιοχή νωπά, σαφή μηνύματα.

Οι διμερείς συνομιλίες του Γιώργου Γεραπετρίτη με τον επικεφαλής του Στέιτ Ντιπάρτμεντ και σύμβουλο Εθνικής Ασφαλείας της αμερικανικής διοίκησης – και πιθανό υποψήφιο του Ρεπουμπλικανικού Κόμματος στις επόμενες προεδρικές εκλογές – για ένα εύρος περιφερειακών και διεθνών εξελίξεων σηματοδότησαν εκ νέου το εύρος της διπλωματικής εμβέλειας της Ελλάδας, η οποία κατά τη διάρκεια των τελευταίων γενικευμένων κρίσεων, ιδίως των εμπόλεμων (Ουκρανία, Μέση Ανατολή), έχει αναδειχθεί σε αξιόπιστο συνομιλητή όλων των μερών.

Οι δημόσιες κοινές δηλώσεις με τον Μάρκο Ρούμπιο στο υπουργείο Εξωτερικών αλλά και στο Μέγαρο Μαξίμου υπογράμμισαν προς πάσα κατεύθυνση πως Ελλάδα και ΗΠΑ μοιράζονται πια κοινές αγωνίες και αντιμετωπίζουν κοινές απειλές, έναντι των οποίων ενώνουν δυνάμεις.

Χαρακτηριστικό παράδειγμα, η νέα συμφωνία στον τομέα άμυνας και ασφάλειας ύψους 4 δισ. ευρώ για τη μεγαλύτερη θωράκιση της Ελλάδας με στρατιωτικό υλικό (για ελικόπτερα Black Hawk, F-16 και F-35) καθώς και το μνημόνιο συνεργασίας στον πυλώνα της ασφάλειας για την ενίσχυση της ανταλλαγής πληροφοριών αντιτρομοκρατικού χαρακτήρα μεταξύ των αντίστοιχων υπηρεσιών επιβολής νόμου.

Το Κογκρέσο, ο Βανς και στο βάθος Τραμπ

Πάνω και από την υπογραφή νέων συμφωνιών, ωστόσο, η παρουσία Ρούμπιο στην ελληνική πρωτεύουσα με την πολυάριθμη αμερικανική αντιπροσωπεία σήμανε και μια νέα εποχή στις ιστορικές σχέσεις των δύο χωρών, κατά την οποία Αθήνα και Ουάσιγκτον έχουν λάβει την απόφαση να υιοθετήσουν έναν πιο κοινό βηματισμό, πυκνώνοντας, ταυτόχρονα, και τις επαφές τους.

Ηδη γνωστοποιήθηκε πως τις επόμενες ημέρες αναμένεται στη χώρα μας αντιπροσωπεία από το Κογκρέσο, ενώ υπάρχει προοπτική και για νέες επισκέψεις που ακόμα δεν έχουν «κλειδώσει». Παρότι δεν έχει υπάρξει σχετική επιβεβαίωση ή επίσημη ανακοίνωση, «παίζει» έντονα το σενάριο να επισκεφθεί την Ελλάδα ο αντιπρόεδρος των ΗΠΑ Τζέι Ντι Βανς, ενώ, σύμφωνα με πληροφορίες, δεν αποκλείεται από το νέο έτος και πάντως σίγουρα μετά το Παγκόσμιο Οικονομικό Φόρουμ στο Νταβός (18-22/1) να πραγματοποιήσει επί ελληνικού εδάφους επίσκεψη και ο πρόεδρος Τραμπ.

Παράλληλα, όπως έδειξε και ο Γιώργος Γεραπετρίτης μέσα από τις εν λόγω αναφορές του στο «κοινό κάδρο» της συνέντευξης Τύπου με τον Μάρκο Ρούμπιο, η Ελλάδα θα συνεχίσει να χτίζει το προφίλ του αξιόπιστου συμμάχου και εταίρου επενδύοντας στην εμβάθυνση των στρατηγικών σχέσεων που έχει ήδη αναπτύξει με κρίσιμους «παίκτες», όπως είναι η Αίγυπτος, το Ισραήλ, η Σαουδική Αραβία, τα Ηνωμένα Αραβικά Εμιράτα, ενώ θα συνεχίσει να εργάζεται για τη βαθύτερη συνεργασία στο πλαίσιο πολυμερών σχημάτων, όπως είναι το «3+1», διατηρώντας ταυτόχρονα ανοιχτούς και εποικοδομητικούς διαύλους με χώρες όπως είναι η Τουρκία και το Ιράν, προκειμένου να συνδράμει στην εξομάλυνση κρίσεων και τη σταθερότητα σε μια εποχή που χαρακτηρίζεται από έντονη αστάθεια.

Ελληνική πρωτοβουλία στον ΟΗΕ

Στην κατεύθυνση αυτή κινείται και η πρωτοβουλία που αναλαμβάνει η Ελλάδα στη Νέα Υόρκη, στο Συμβούλιο Ασφαλείας, κατά την ελληνική προεδρία, στις 29 Οκτωβρίου, μέσω και ομιλίας – παρέμβασης του Πρωθυπουργού στον ΟΗΕ, όπου θα συνδεθούν η ελευθερία της ναυσιπλοΐας, η θαλάσσια ασφάλεια και οι αναδυόμενες τεχνολογίες (AI) με κεντρικό άξονα τη Σύμβαση των Ηνωμένων Εθνών για το Δίκαιο της Θάλασσας (UNCLOS).

Δεν είναι τυχαίο, εξάλλου, πως ο Μάρκο Ρούμπιο ενημερώθηκε (και) δημοσίως από τον Γιώργο Γεραπετρίτη και για την άλλη πρωτοβουλία που έχει αναλάβει η Αθήνα σε ό,τι αφορά την επίσπευση της ένταξης των Δυτικών Βαλκανίων στην ΕΕ, με τον επικεφαλής της ελληνικής διπλωματίας να επισημαίνει στις κοινές τους δηλώσεις πως αποτελεί εγγύηση ευημερίας και αποτροπής ανάδειξης παρωχημένων εθνικισμών στην περιοχή μας, η οποία ενδιαφέρει έντονα τις ΗΠΑ και λόγω του Κάθετου Διαδρόμου.

«Ελαφρύς κυματισμός στο Αιγαίο»

Με αφορμή τις ισορροπίες που φάνηκε να κρατά ο αμερικανός ΥΠΕΞ ανάμεσα σε Ελλάδα και Τουρκία σχετικά με το έργο της ηλεκτρικής διασύνδεσης με την Κύπρο, η ανάγνωση της ελληνικής κυβέρνησης, όπως τη διατύπωσε χθες και ο Κυριάκος Μητσοτάκης (Σκάι), είναι πως ο Μάρκο Ρούμπιο «δήλωσε ξεκάθαρα ότι οι Ηνωμένες Πολιτείες στηρίζουν τα έργα διασυνδεσιμότητας». «Η ηλεκτρική διασύνδεση Ελλάδας – Κύπρου μπορεί και πρέπει να προχωρήσει χωρίς καμία έκπτωση στα ελληνικά κυριαρχικά δικαιώματα», πρόσθεσε ο Πρωθυπουργός, καταλήγοντας – ως προς τις ελληνοτουρκικές σχέσεις – ότι «τα νερά στο Αιγαίο έχουν έναν ελαφρύ κυματισμό, αλλά αυτό δεν είναι ασυνήθιστο».