Τι κρύβει η πρόταση Ερντογάν

Ως διάθεση για διατήρηση ανοιχτών διαύλων «διαβάζει» η Αθήνα την πρόσφατη αναφορά του Ρετζέπ Ταγίπ Ερντογάν, ο οποίος από το βήμα του ΟΗΕ επανέλαβε την πρότασή του για μια διάσκεψη μεταξύ κρατών της περιοχής.

«Η πρότασή μας για τη διεξαγωγή Διάσκεψης για την Ανατολική Μεσόγειο θα συμβάλει στη δημιουργία ενός κοινού πεδίου συνεννόησης», ανέφερε ο τούρκος πρόεδρος, έχοντας, ωστόσο, κάνει λόγο στην ίδια ομιλία για ανάγκη «επίλυσης υφιστάμενων ζητημάτων» σε Αιγαίο και Ανατολική Μεσόγειο, στη βάση των σχέσεων καλής γειτονίας και σύμφωνα με το διεθνές δίκαιο, καλώντας παράλληλα τη διεθνή κοινότητα να αναγνωρίσει το Ψευδοκράτος.

Στον απόηχο της επαναφοράς της συγκεκριμένης πρότασης, από την ελληνική πλευρά σημειώνεται ότι αυτό που επιχειρεί η Τουρκία να εκπέμψει τη δεδομένη στιγμή είναι πως είναι ανοιχτή, σε κάθε περίπτωση, για διάλογο.

Γνωρίζοντας πως προοπτικά θα υπάρξουν ζητήματα που είναι εξαιρετικά πιθανό να φέρουν τις δύο χώρες σε αντιπαράθεση (όπως είναι η ψήφιση του τουρκικού νομοσχεδίου για τη «Γαλάζια Πατρίδα» ή οποιαδήποτε απόπειρα παρεμπόδισης του GSI) και, παράλληλα, «ξορκίζοντας» πιθανή έξωθεν παρέμβαση στην περιοχή από τον αμερικανικό παράγοντα που ενδιαφέρεται τόσο για τα πρότζεκτ διασυνδεσιμότητας όσο και για τον ρόλο της Ελλάδας ως πυλώνα ενεργειακής ασφάλειας.

Η επίκληση του διεθνούς δικαίου, ωστόσο, από πλευράς Αγκυρας σε σχέση με μια τέτοια διάσκεψη πέφτει ήδη στο κενό με φόντο, για παράδειγμα, την κατάσταση στην Κύπρο, τη σύναψη του παράνομου τουρκολιβυκού μνημονίου και την πρόσφατη ανακήρυξη παράνομων θαλάσσιων πάρκων.

Την ίδια ώρα, ενώ η Ελλάδα έχει αναλάβει ήδη πρωτοβουλία για πολυμερές σχήμα συνεργασίας, μέσω της βασικής της θέσης για παράκτιο φόρουμ «5×5» έχοντας καλέσει Κύπρο, Τουρκία, Αίγυπτο και Λιβύη να συστήσουν έναν μηχανισμό διαλόγου για την Ανατολική Μεσόγειο στη βάση πέντε θεματικών (Μεταναστευτικό, Οριοθέτηση Θαλάσσιων Ζωνών, Προστασία Θαλάσσιου Περιβάλλοντος, Συνδεσιμότητα, Πολιτική Προστασία), η εν λόγω προσπάθεια «σκοντάφτει» πρωτίστως στην άρνηση της Τουρκίας να καθίσει στο ίδιο τραπέζι διαλόγου με την Κυπριακή Δημοκρατία και δευτερευόντως στο γεγονός ότι η Λιβύη παραμένει ακόμα και σήμερα διχασμένη.

Μήνυμα Μητσοτάκη

Σε ό,τι αφορά αμιγώς τα ελληνοτουρκικά, την ανάγκη συνέχισης της διμερούς προσέγγισης εξέπεμψε και χθες ως μήνυμα μέσω της εβδομαδιαίας σύνοψης του κυβερνητικού έργου, ο Κυριάκος Μητσοτάκης. Οπως χαρακτηριστικά ανέφερε ο ίδιος, «με την Τουρκία, είναι αναγκαίο να έχουμε ανοιχτούς διαύλους επικοινωνίας και διάλογο στη βάση του διεθνούς δικαίου και των σχέσεων καλής γειτονίας.

Αλλωστε, είμαστε καταδικασμένοι από τη γεωγραφία να ζούμε δίπλα ο ένας στον άλλο… Το μόνο θεσμικό πλαίσιο για την επίλυση της διαφοράς μας είναι το διεθνές δίκαιο. Ο ουσιαστικός διάλογος, όμως, δεν μπορεί να συνυπάρχει με μονομερείς ενέργειες που παραβιάζουν τη διεθνή νομιμότητα». Επισημαίνεται ότι στο περιθώριο της Γενικής Συνέλευσης του ΟΗΕ και στο πλαίσιο της διατήρησης ανοικτών διαύλων μεταξύ Ελλάδας και Τουρκίας, ο Γιώργος Γεραπετρίτης και ο Χακάν Φιντάν είχαν ολιγόλεπτη συνάντηση, η οποία δεν ανακοινώθηκε επίσημα από καμία από τις δύο πλευρές.