Σι Τζινπίνγκ – Αμπντέλ Φατάχ αλ Σίσι: Χτίζουν γέφυρα που οδηγεί στη… «Μέκκα»

Σε ένα νέο πλαίσιο ασφαλείας στη Μέση Ανατολή κάλεσε χθες ο πρόεδρος της Κίνας, Σι Τζινπίνγκ, κατά την επίσημη επίσκεψή του στην Αίγυπτο: την πρώτη από το 2016 στην πολυπληθέστερη χώρα του αραβικού κόσμου και εδώ και μία τετραετία στην ευρύτερη περιοχή, όπου ο πόλεμος μεταξύ ΗΠΑ – Ιράν αναδιατάσσει τις γεωπολιτικές ισορροπίες.

Οι χώρες της Μέσης Ανατολής πρέπει να είναι «κυρίαρχες του πεπρωμένου τους», να απορρίψουν τις εξωτερικές παρεμβάσεις και να εξετάσουν μια νέα περιφερειακή «αρχιτεκτονική ασφαλείας», τόνισε ο Σι κατά τη συνάντησή του με τον αιγύπτιο πρόεδρο Αμπντέλ Φατάχ αλ Σίσι στο Κάιρο, σύμφωνα με το κινεζικό κρατικό πρακτορείο ειδήσεων Xinhua. Η δήλωση εκλαμβάνεται ως νεύμα του Πεκίνου στην «Αμυντική Συμμαχία της Μέκκας»: το σύμφωνο αμοιβαίας άμυνας μεταξύ του Πακιστάν, της Σαουδικής Αραβίας και της Τουρκίας, για το οποίο καταρτίζεται οδικός χάρτης ως προς τη διαδικασία ένταξης άλλων χωρών, χωρίς να αποκλείεται μελλοντικά το ενδεχόμενο συμμετοχής της Αιγύπτου.

«Πρέπει να υπερασπιστούμε την αρχή ότι οι λαοί της Μέσης Ανατολής είναι οι κύριοι των υποθέσεών τους, να αντιταχθούμε στις εξωτερικές παρεμβάσεις [και] να υποστηρίξουμε τις χώρες της περιοχής στην ενίσχυση του διαλόγου για την ειρήνη και την ασφάλεια», υπογράμμισε ο κινέζος πρόεδρος, παρουσιάζοντας τη χώρα του ως πυλώνα σταθερότητας, σε έμμεση αντιπαραβολή με τις ΗΠΑ – ενώ επίκεινται η επίσημη επίσκεψή του στην Ουάσιγκτον και η κρίσιμη σύνοδος κορυφής με τον αμερικανό πρόεδρο Ντόναλντ Τραμπ, στις 24 του μήνα. Ο Σι δήλωσε, μάλιστα, ότι η Κίνα είναι έτοιμη να συνεργαστεί με τις χώρες της Μέσης Ανατολής «για την προστασία της ασφάλειας των διεθνών οδών ναυσιπλοΐας», την ώρα που ο πόλεμος στο Ιράν έχει προκαλέσει «ασφυξία» στα Στενά του Ορμούζ και στο πέρασμα Μπαμπ ελ-Μαντέμπ, μεταξύ της Ερυθράς Θάλασσας και του Κόλπου του Αντεν.

Η προσέγγιση 4 σημείων

Κατά τη διάρκεια των συνομιλιών με τον αιγύπτιο ομόλογό του, ο κινέζος πρόεδρος πρότεινε μια προσέγγιση τεσσάρων σημείων για την περιφερειακή ασφάλεια, συμπεριλαμβανομένου ενός ισχυρότερου περιφερειακού διαλόγου, ευρύτερων προσπαθειών για την αντιμετώπιση διασυνδεδεμένων συγκρούσεων, σταθερότητας με βάση την ανάπτυξη και μεγαλύτερου διεθνούς συντονισμού βάσει του Χάρτη των Ηνωμένων Εθνών και του διεθνούς δικαίου, αναφέρουν τα κινεζικά ΜΜΕ. Με τον πόλεμο στο Ιράν στο επίκεντρο των συνομιλιών στο παλάτι Αλ-Ιτιχάντια του Καΐρου, Σι και Σίσι ζήτησαν «διπλωματικές λύσεις» για την επίτευξη «ολοκληρωμένης συμφωνίας για τον τερματισμό του», σύμφωνα με ανακοίνωση της αιγυπτιακής προεδρίας.

Οι δύο ηγέτες συμφώνησαν σε αύξηση των κινεζικών επενδύσεων στην Οικονομική Ζώνη της Διώρυγας του Σουέζ, μια κομβικής σημασίας εναλλακτική στα Στενά του Ορμούζ. Αίγυπτος και Κίνα – αμφότερες μέλη των BRICS, οι οποίες συμπληρώνουν 70 χρόνια διπλωματικών σχέσεων – υπέγραψαν συμφωνία που εγκαινιάζει την τρίτη φάση της σινοαιγυπτιακής βιομηχανικής ζώνης. Αν και δεν έγιναν γνωστές λεπτομέρειες, θα ενισχύσει περαιτέρω την παρουσία του Πεκίνου στην ζώνη της Διώρυγας του Σουέζ, την ώρα που ο πόλεμος στο Ιράν αναταράσσει την παγκόσμια εφοδιαστική αλυσίδα και οι ΗΠΑ προειδοποιούν με δευτερογενείς κυρώσεις τους οικονομικούς εταίρους της Τεχεράνης (ήδη επέβαλαν σε βάρος παραρτημάτων στα Ηνωμένα Αραβικά Εμιράτα της μεγαλύτερης αιγυπτιακής τράπεζας Banque Misr). Σειρά επιπλέον συμφωνιών υπογράφηκαν επίσης στο Κάιρο, όπως ανακοινώθηκε, χωρίς να γίνουν περισσότερα γνωστά.

Εμβαθύνουν τις συνεργασίες

Πεκίνο και Κάιρο συμφώνησαν να εμβαθύνουν τη συνεργασία στον τομέα της ασφάλειας και τον συντονισμό για την καταπολέμηση της τρομοκρατίας, σύμφωνα με το Xinhua. Οι δύο πλευρές συμφώνησαν επίσης στη διεύρυνση της συνεργασίας σε κέντρα δεδομένων, ημιαγωγούς και αλυσίδες εφοδιασμού κρίσιμων μετάλλων και ενίσχυση της χρήσης των νομισμάτων των δύο χωρών στο εμπόριο και τις επενδύσεις, σύμφωνα με κοινή δήλωση.

Αν και σημαντικός αμυντικός εταίρος των ΗΠΑ, η Αίγυπτος αυξάνει σταθερά την οικονομική και στρατιωτική συνεργασία της με την Κίνα τα τελευταία χρόνια. Οι κινεζικές επενδύσεις έχουν αυξηθεί ραγδαία από τότε που ο Σίσι επισκέφθηκε την Κίνα και υπέγραψε συμφωνία στρατηγικής εταιρικής σχέσης το 2014.

Σε μια εποχή που οι σύμμαχοι των ΗΠΑ αμφισβητούν την αξιοπιστία της Ουάσιγκτον ως εταίρου, είναι λογικό χώρες όπως η Αίγυπτος να επιθυμούν να ενισχύσουν τους δεσμούς τους με την Κίνα, λέει στους «New York Times» ο Ντιν Λονγκ, καθηγητής στο Ινστιτούτο Μελετών της Μέσης Ανατολής του Πανεπιστημίου Διεθνών Σπουδών της Σαγκάης. «Δεν μπορείς να βάζεις όλα τα αβγά σου στο ίδιο καλάθι και να βασίζεσαι αποκλειστικά στις ΗΠΑ», υποστηρίζει. «Πρέπει να διαφοροποιείσαι. Στο πλαίσιο αυτής της διαφοροποίησης, η Κίνα είναι ένας πολύ σημαντικός εταίρος», λέει.