Η Αμερική ξαναμπαίνει στις ράγες

Οι Ηνωμένες Πολιτείες διαθέτουν το μεγαλύτερο οικονομικό και τεχνολογικό οικοσύστημα στον κόσμο, παραμένουν όμως εντυπωσιακά πίσω από την Ευρώπη και την Ασία στις σιδηροδρομικές μετακινήσεις υψηλής ταχύτητας. Την ώρα που η Γαλλία, η Ισπανία, η Ιταλία, η Γερμανία, η Κίνα και η Ιαπωνία έχουν συνδέσει τις μεγαλύτερες πόλεις τους με ταχύτατα τρένα, οι Αμερικανοί εξακολουθούν να βασίζονται κυρίως στο αυτοκίνητο και στο αεροπλάνο.

Η εικόνα αυτή μπορεί να αρχίσει να αλλάζει μέσα στα επόμενα χρόνια. Στην αιχμή της νέας αμερικανικής σιδηροδρομικής φιλοδοξίας βρίσκεται το Transcontinental Chief, ένα σχέδιο της AmeriStarRail για απευθείας σύνδεση της Νέας Υόρκης με το Λος Αντζελες. Η διαδρομή των περίπου 4.500 χιλιομέτρων θα ενώνει τον Ατλαντικό με τον Ειρηνικό, διασχίζοντας ολόκληρη τη χώρα σε περίπου 72 ώρες.

Προβλέπονται οκτώ βασικοί σταθμοί: Λος Αντζελες, Αλμπουκέρκι, Κάνσας Σίτι, Σικάγο, Κλίβελαντ, Πίτσμπουργκ, Χάρισμπουργκ και Νέα Υόρκη. Το τρένο σχεδιάζεται να κινείται με ταχύτητα έως 160 χιλιόμετρα την ώρα, αξιοποιώντας κατά κύριο λόγο το υπάρχον σιδηροδρομικό δίκτυο. Αυτό περιορίζει την ανάγκη κατασκευής νέων γραμμών, δημιουργεί όμως σοβαρές λειτουργικές δυσκολίες, καθώς μεγάλο μέρος των αμερικανικών υποδομών χρησιμοποιείται από εμπορευματικές αμαξοστοιχίες.

Το σχέδιο δεν αφορά μόνο επιβάτες. Η AmeriStarRail θέλει να μεταφέρει παράλληλα ιδιωτικά αυτοκίνητα, ακόμη και φορτηγά, προσφέροντας μια εναλλακτική στις οδικές μετακινήσεις μεγάλων αποστάσεων. Αυτή ακριβώς η πολυπλοκότητα προκάλεσε τις αντιρρήσεις της Amtrak, η οποία έκρινε ότι η πρόταση δεν διαθέτει ακόμη επαρκή οικονομική και επιχειρησιακή τεκμηρίωση.

Η έναρξη λειτουργίας είχε αρχικά τοποθετηθεί στο 2026. Οι διαφωνίες, όμως, καθυστέρησαν το εγχείρημα και η AmeriStarRail στρέφεται πλέον προς το Κογκρέσο και το αμερικανικό υπουργείο Μεταφορών. Νέος συμβολικός στόχος είναι το 2028, όταν το Λος Αντζελες θα φιλοξενήσει τους Ολυμπιακούς Αγώνες.

Πιο ώριμο θεωρείται το Brightline West, η νέα γραμμή που θα συνδέσει το Λας Βέγκας με την περιοχή του Λος Αντζελες. Το τρένο θα καλύπτει περισσότερα από 400 χιλιόμετρα σε περίπου δύο ώρες, αναπτύσσοντας σε ορισμένα τμήματα ταχύτητα 320 χιλιομέτρων την ώρα. Η λειτουργία του προγραμματίζεται επίσης για το 2028 και αναμένεται να αποσυμφορήσει έναν από τους πιο πολυσύχναστους οδικούς άξονες της χώρας.

Παράλληλα προχωρεί, με καθυστερήσεις και μεγάλες υπερβάσεις κόστους, το California High-Speed Rail. Η πρώτη φάση προβλέπει σύνδεση του Σαν Φρανσίσκο με το Αναχαϊμ μέσω της Κεντρικής Κοιλάδας, ενώ οι μελλοντικές επεκτάσεις θα φθάσουν στο Σακραμέντο και στο Σαν Ντιέγκο. Το πρώτο λειτουργικό τμήμα, από το Μέρσεντ έως το Μπέικερσφιλντ, αναμένεται το 2032 ή το 2033.

Η αμερικανική επιστροφή στις ράγες δεν θα είναι ούτε γρήγορη ούτε φθηνή. Αποκαλύπτει, όμως, μια στρατηγική μετατόπιση: σε μια χώρα χτισμένη γύρω από το αυτοκίνητο και το αεροπλάνο, το τρένο διεκδικεί ξανά θέση στο μέλλον των μεταφορών.