Ανοιξαν οι πόρτες

Ενα κόμμα… Για χρόνια, η επιχειρηματική ελίτ της Γαλλίας αντιμετώπιζε με έντονη καχυποψία την Εθνική Συσπείρωση (RN), πρώην Εθνικό Μέτωπο (FN), ένα λαϊκιστικό κόμμα που είχε αλλάξει επανειλημμένα θέση σε βασικά ζητήματα οικονομικής πολιτικής, όπως η συμμετοχή στην ευρωζώνη. Ηταν όμως και θέμα αρχής: η Λοράνς Παριζό, η πρώην επικεφαλής (2005-2013) της Medef, της μεγαλύτερης ομοσπονδίας εργοδοτών στη Γαλλία, αρνούνταν να έχει οποιαδήποτε συνάντηση με τη Μαρίν Λε Πεν και Σία. Το ταμπού αυτό έσπασε στις 7 Απριλίου με ένα δείπνο.

Ελαβε χώρα στο Drouant, ένα πολυτελές εστιατόριο στο κέντρο του Παρισιού, και μάζεψε γύρω από ένα τραπέζι καμιά 15αριά άτομα: τη Λε Πεν, δύο στενούς συνεργάτες της και 12 επιχειρηματίες, ανάμεσά τους ο Μπερνάρ Αρνό, ο επικεφαλής της LVMH και πλουσιότερος άνθρωπος στη Γαλλία, καθώς και αρκετοί ακόμα επικεφαλής εταιρειών εισηγμένων στον CAC 40.

Μια πρωτοβουλία, όπως αποκάλυψε το περιοδικό «Le Nouvel Obs», της επιχειρηματικής λέσχης Entreprise et Cité, η οποία προφανώς χαροποίησε ιδιαίτερα την RN, προκάλεσε εντούτοις και κάποιες αντιδράσεις. Πόσω μάλλον αφού στις 20 Απριλίου, το ταμπού έγινε θρύψαλα, με ένα γεύμα εργασίας αυτή τη φορά, ανάμεσα στον Ζορντάν Μπαρντελά, τον υπαρχηγό της Λε Πεν, και το προεδρείο της Medef. «Μπορούμε να αποκλείσουμε την Εθνική Συσπείρωση από τις πολιτικές μας επαφές; Προφανώς όχι, γιατί πρόκειται για έναν σχηματισμό με ισχυρό κοινοβουλευτικό βάρος», δικαιολογήθηκε ο Πατρίκ Μαρτέν, ο πρόεδρος της Medef.

«Κανείς δεν ζητάει από τον επιχειρηματικό κόσμο να αμφισβητήσει μια δημοκρατική ψήφο, αλλά αυτό δεν σημαίνει ότι πρέπει να σπεύδει να καλοπιάσει την RN έναν χρόνο πριν από τις προεδρικές εκλογές», είχε καταγγείλει τότε «εκλεγμένος εκπρόσωπος του μακρονικού στρατοπέδου». Τέτοιες συναντήσεις, προσυπέγραψε ο Πασκάλ Ντεμεργκέρ, διευθύνων σύμβουλος της αλληλασφαλιστικής εταιρείας MAIF, προσδίδουν κύρος στην RN, και της χαρίζουν μερικά σκαλοπάτια ακόμα στην πορεία προς την εξουσία. «Ποιοι ευνοούν την εκλογή της RN; Δώδεκα επιχειρηματίες που δειπνούν με τη Λε Πεν ή 40 χρόνια αποτυχημένων πολιτικών;», ειρωνεύτηκε ο υπεύθυνος επικοινωνίας μιας εταιρείας που συμμετείχε στο επίμαχο δείπνο.

…σαν όλα… Το μακρινό 2014, η Μαρίν Λε Πεν είχε προσφύγει σε ρωσική τράπεζα για τη χρηματοδότηση των επερχόμενων προεκλογικών εκστρατειών της. Η ίδια υπεραμύνθηκε της απόφασής της υποστηρίζοντας ότι είχε χτυπήσει πρώτα την πόρτα «κάθε γαλλικής, ευρωπαϊκής, ακόμα και αμερικανικής τράπεζας» αλλά τη βρήκε αμπαρωμένη. Το ενδεχόμενο να προσφύγει ξανά σήμερα σε μη ευρωπαϊκή τράπεζα, πόσω μάλλον ρωσική τράπεζα, είναι αδιανόητο – και λόγω του πολέμου στην Ουκρανία, και λόγω των αποστάσεων που η ίδια αναγκάστηκε να πάρει από τον Βλαντίμιρ Πούτιν και πρωτίστως διότι, βάσει νόμου του 2017, δεν έχει πλέον δικαίωμα να συνάψει δάνειο εκτός Ευρωπαϊκού Οικονομικού Χώρου. Το 2022, η Λε Πεν απευθύνθηκε σε ουγγρική τράπεζα. Αλλά η εκλογική ήττα του Βίκτορ Ορμπαν τον περασμένο Απρίλιο κατέστησε δύσκολη την επανάληψη αυτού του σεναρίου. Κατ’ εξαίρεση, λοιπόν, Μαρίν Λε Πεν και γαλλική κυβέρνηση συμφώνησαν πως η γαλλική χρηματοδότηση είναι η μόνη δυνατή επιλογή.

Το ζήτημα είναι τόσο εκρηκτικό, αφηγήθηκε ο γαλλικός Τύπος, ώστε ανέλαβε να το διαχειριστεί το πρωθυπουργικό επιτελείο. Τέλη Ιουλίου, εκπρόσωποι των μεγαλύτερων γαλλικών τραπεζών μετέβησαν στο Ματινιόν, το πρωθυπουργικό μέγαρο, ώστε να το συζητήσουν. Καμία γαλλική τράπεζα δεν ήθελε να βρεθεί στο στόχαστρο, ο κίνδυνος για τη φήμη τους είναι μεγάλος, η ηγέτιδα της Ακροδεξιάς έχει μεταξύ άλλων και δικαστικές εκκρεμότητες, καταδικάστηκε αρχές Ιουλίου σε δεύτερο βαθμό για υπεξαίρεση ευρωπαϊκών κεφαλαίων. Σύμφωνα με τις πληροφορίες, η λύση που πρόκρινε η κυβέρνηση ήταν η δημιουργία ενός «τραπεζικού pool» στο οποίο θα συμμετέχουν οι έξι μεγαλύτεροι τραπεζικοί όμιλοι: ώστε να επιμεριστεί ο χρηματοοικονομικός κίνδυνος, αλλά και ο κίνδυνος για τη φήμη τους. Για την κυβέρνηση Μακρόν, πάντως, η χρηματοδότηση της Λε Πεν είναι (πέρα από θέμα εθνικής κυριαρχίας) και θέμα δημοκρατίας.

…τα άλλα;  Η οικονομία αποτελεί ζήτημα δευτερεύουσας σημασίας για την RN. Ο πραγματικός πυρήνας του προγράμματός της, και της ψήφου υπέρ της, βρίσκεται αλλού: είναι η «εθνική προτίμηση», την οποία το Συνταγματικό Συμβούλιο έκρινε το 2024 αντίθετη προς το Σύνταγμα, καθώς και τα μέτρα κατά της μετανάστευσης, από την κατάργηση του δίκαιου του εδάφους μέχρι τη διακοπή του κοινωνικού προγράμματος που παρέχει δωρεάν υγειονομική κάλυψη σε παράτυπους μετανάστες. Η Λε Πεν έχει όμως ανάγκη να εμφανιστεί ως ηγέτιδα ικανή να κυβερνήσει. Και να καθησυχάσει τους εργοδότες – που δεν έκρυβαν την προτίμησή τους για τον Μπαρντελά. Ανέβηκε ένα σκαλοπάτι ακόμα με τη συμμετοχή της, την περασμένη Πέμπτη, στο ντιμπέιτ επτά προεδρικών υποψηφίων που οργάνωσε η Medef στο Ρολάν Γκαρός. Ενα δεύτερο υποσχόμενη, μεταξύ άλλων, να θεσπίσει έναν κανόνα δημοσιονομικής πειθαρχίας που θα απαγορεύει κάθε έλλειμμα στις τρέχουσες κρατικές δαπάνες, δέσμευση που έχουν ήδη αναλάβει αρκετοί υποψήφιοι από τη Δεξιά και το Κέντρο. Και καμιά δεκαριά ακόμα με την αμήχανη απάντηση που έδωσε ο ίδιος ο πρόεδρος της Medef όταν ρωτήθηκε αν μπορεί ακόμα να χαρακτηρίζεται ακροδεξιά: «Δεν ξέρω τι να σας απαντήσω».

«Αποδαιμονοποίηση» λέγεται. Εκτός απροόπτου, και δυστυχώς για την Ευρώπη, θα ολοκληρωθεί αρχές Μαΐου.