Εθνικές συντάξεις: Τα πέντε «μυστικά» που καθορίζουν το τελικό ποσό

Αυξημένη στα 446,87 ευρώ καταβάλλεται αλλά με κόφτες από την 1η Ιανουαρίου 2026 η πλήρης εθνική σύνταξη. Η εθνική σύνταξη είναι το βασικό ποσό σύνταξης που χορηγείται ανεξάρτητα από τον χρόνο ασφάλισης και τις εισφορές. Χορηγείται σε όλες τις κατηγορίες σύνταξης (γήρατος, αναπηρίας και θανάτου). Ωστόσο, δεν λαμβάνουν όλοι οι ασφαλισμένοι το ίδιο ποσό, καθώς ο e-ΕΦΚΑ εξετάζει τόσο τα χρόνια ασφάλισης όσο και τη διάρκεια μόνιμης και νόμιμης διαμονής στην Ελλάδα.

Τα 5 «μυστικά» για την καταβολή της εθνικής σύνταξης είναι τα ακόλουθα:

Για να χορηγηθεί εθνική σύνταξη λόγω γήρατος θα πρέπει να υπάρχουν οι ελάχιστες προϋποθέσεις συνταξιοδότησης (ηλικία, ημέρες ασφάλισης) και η μόνιμη και νόμιμη διαμονή στην Ελλάδα τουλάχιστον για 15 έτη μεταξύ της ηλικίας των 15 ετών και της ημερομηνίας υποβολής της αίτησης συνταξιοδότησης. Για τη χορήγηση της πλήρους εθνικής σύνταξης λόγω γήρατος απαιτείται μόνιμη και νόμιμη διαμονή 40 ετών, ενώ για κάθε έτος που υπολείπεται η εθνική σύνταξη μειώνεται κατά 1/40.

Το πλήρες ποσό αφορά όσους έχουν συμπληρώσει τουλάχιστον 20 έτη ασφάλισης και καλύπτουν τις προβλεπόμενες προϋποθέσεις διαμονής. Αντίθετα, για ασφαλισμένους με 15 έως 19 έτη, η εθνική σύνταξη μειώνεται σταδιακά.  Για κάθε έτος που λείπει από την 20ετία, ο e-ΕΦΚΑ εφαρμόζει μείωση 2%. Επομένως, ένας ασφαλισμένος με 19 έτη χάνει 2%, ενώ με 15 έτη η συνολική περικοπή φτάνει στο 10%. Συνεπώς, με τον ελάχιστο απαιτούμενο χρόνο των 15 ετών, η εθνική σύνταξη διαμορφώνεται περίπου στα 402,18 ευρώ.

Η δεύτερη μείωση που αφορά τα χρόνια διαμονής. Τα έτη ασφάλισης δεν αποτελούν το μοναδικό κριτήριο. Για να καταβληθεί ολόκληρη η εθνική σύνταξη λόγω γήρατος απαιτούνται και 40 έτη μόνιμης και νόμιμης διαμονής στην Ελλάδα. Για κάθε έτος που υπολείπεται από τα 40, το ποσό μειώνεται κατά 1/40. Αυτό αντιστοιχεί σε περικοπή 2,5% για κάθε έτος που λείπει. Για παράδειγμα, ασφαλισμένος που δικαιούται το πλήρες ποσό λόγω 20ετούς ασφάλισης, αλλά έχει 35 αντί για 40 έτη διαμονής, θα υποστεί μείωση για τα πέντε έτη που λείπουν.

Σε περίπτωση σώρευσης κύριων συντάξεων χορηγείται μία εθνική σύνταξη. Οταν χορηγούνται δύο πλήρεις κύριες συντάξεις, υπάρχει δικαίωμα μόνο για μία πλήρη εθνική σύνταξη. Στην περίπτωση συνταξιούχου ή δικαιούχου μιας πλήρους και μιας μειωμένης κύριας σύνταξης, το ποσό της χορηγούμενης εθνικής σύνταξης είναι πλήρες. Σε περίπτωση συνταξιούχου ή δικαιούχου δύο μειωμένων κύριων συντάξεων, καταβάλλεται το ποσό της εθνικής σύνταξης που αντιστοιχεί σε καθεμία από αυτές, εφόσον το άθροισμά τους είναι μικρότερο ή ίσο με το πλήρες ποσό της εθνικής σύνταξης.

Πρόσθετη περικοπή εφαρμόζεται όταν ο ασφαλισμένος αποχωρεί με μειωμένη σύνταξη γήρατος. Σε αυτή την περίπτωση, η εθνική σύνταξη μειώνεται κατά 6% για κάθε έτος που υπολείπεται από το όριο ηλικίας πλήρους συνταξιοδότησης. Η συνολική μείωση δεν μπορεί να ξεπεράσει το 30%.

Η περικοπή αφορά την εθνική σύνταξη και όχι το ανταποδοτικό τμήμα. Επομένως, ασφαλισμένος που αποχωρεί πέντε χρόνια νωρίτερα μπορεί να χάσει έως και το 30% του ποσού της εθνικής σύνταξης.