Διακοπές αποφάσεων για Μητσοτάκη, Ανδρουλάκη και Τσίπρα – Τα σχέδια για την κάλπη

Οσο κι αν οι ρυθμοί πέφτουν στο πολιτικό προσκήνιο, χάριν της αυγουστιάτικης ανάπαυλας, οι διεργασίες, οι εκτιμήσεις και οι κατ’ ιδίαν συζητήσεις δεν σταματούν στο παρασκήνιο.

Οι ίδιοι οι πολιτικοί αρχηγοί, μακριά από τις «παρεμβολές» των συνεργατών τους και σε απόσταση από τις έδρες τους, λογίζουν τις καλοκαιρινές μέρες ως περίοδο αποφάσεων καθ’ οδόν προς την επόμενη εθνική αναμέτρηση. Εξού και οι κρυφές σκέψεις του Δεκαπενταύγουστου αναμένεται να αποκαλυφθούν στους επόμενους μήνες μέσα από πρωτοβουλίες, εκπλήξεις και αιφνιδιασμούς της κάθε πλευράς.

Ο Πρωθυπουργός Κυριάκος Μητσοτάκης προχωρά από τα Χανιά σε εκλογικές σταθμίσεις και προετοιμάζει πιθανές άμεσες κινήσεις. Ο πρόεδρος του ΠΑΣΟΚ Νίκος Ανδρουλάκης σχεδιάζει από τη Λέρο την προεκλογική τροχιά – τις λεπτομέρειες μιας απαιτητικής προεκλογικής καμπάνιας, που έχει ουσιαστικό διακύβευμα για το κόμμα του. Και ο Αλέξης Τσίπρας, ανάμεσα στο Σούνιο και στην Κέρκυρα, καλείται αξιολογήσει τη δυναμική του και να δώσει απαντήσεις στα διλήμματα που θα καθορίσουν την πορεία της ΕΛΑΣ.

Κυριάκος Μητσοτάκης – Η στρατηγική της επόμενης κάλπης

Από την αμμουδερή παραλία Μαράθι, την οποία θα επισκέπτεται την εβδομάδα του Δεκαπενταύγουστου, έχοντας φτάσει από χθες στα Χανιά, ο Κυριάκος Μητσοτάκης θα κάνει το «ταμείο» της πολιτικής περιόδου, ώστε να ακολουθήσει μια ιεράρχηση κινήσεων για τους επόμενους μήνες, με τελικό ορίζοντα την εθνική αναμέτρηση.

Εχοντας στο πίσω μέρος του μυαλού του εισηγήσεις συνεργατών του και όσα συζητιούνται στο παρασκήνιο (περιλαμβάνοντας και τον ίδιο προσωπικά, ή όχι), οι πρωθυπουργικές σκέψεις είναι αδύνατον να περιοριστούν στην προεκλογική και εκλογική στρατηγική. Θα αγγίξουν, επιπλέον, το πιθανό μετεκλογικό σκηνικό (αυτό πυροδοτεί ήδη προβληματισμούς στο γαλάζιο παρασκήνιο), είτε η κάλπη στηθεί την άνοιξη του 2027 είτε αποδειχθεί καλοκαιρινή. Δεν είναι η πρώτη φορά που οι γαλάζιοι περιμένουν τον Μητσοτάκη να επιστρέψει από την ιδιαίτερη πατρίδα του με ειλημμένες αποφάσεις.

Προ μηνών, το Πάσχα, κοιτώντας και τότε προς τα Λευκά Ορη, ζύγιζε κυρίως τον εκλογικό χρόνο, κάτι που όπως παραδέχτηκε τελευταία σε στελέχη του τον βασάνισε για λίγο. Ακόμα κι αν δείχνει πως κλείδωσε στο συρτάρι το σενάριο πρόωρων εκλογών – έχοντας πια πείσει και τους δικούς του και τους αντιπάλους του ότι κυρίαρχο σενάριο είναι η εξάντληση της τετραετίας, ενισχυόμενο και από το γεγονός ότι η δεύτερη ονομαστική ψηφοφορία επί της συνταγματικής αναθεώρησης δεν προγραμματίστηκε με την επαναλειτουργία της Βουλής –, παραμένουν άλλα πολιτικά και εκλογικά ζυγίσματα: από έναν κυβερνητικό ανασχηματισμό με στόχο ένα τελικό σχήμα εκλογικής μάχης και τη διαχείριση προκλήσεων του φθινοπώρου και του χειμώνα (εξελίξεις σε σκανδαλώδεις υποθέσεις) μέχρι τους πιθανούς συγκυβερνήτες του στην περίπτωση που επιβεβαιωθούν όσοι εκτιμούν ότι ο στόχος της γαλάζιας αυτοδυναμίας είναι οριστικά χαμένος.

Παρά την αποστροφή «αν δεν με δυσαρεστήσετε, δεν θα έχουμε αλλαγές στο σχήμα» – περισσότερο για να καθησυχάσει τους υπουργούς ότι δεν θα κάνει ανασχηματισμό –, η πλειονότητα των βουλευτών θεωρεί βέβαιο ότι θα γίνουν παρεμβάσεις. «Δομικές όχι», εκτιμά ενημερωμένη πηγή, αλλά «στοχευμένες και ίσως και πριν από τη ΔΕΘ».

Πάντως, ακόμα και στους διαδρόμους του Μαξίμου, κατά πληροφορίες, έχει συζητηθεί η περίπτωση του Γιάννη Κεφαλογιάννη που λόγω εμπλοκής του στην έρευνα για τον ΟΠΕΚΕΠΕ απομακρύνθηκε από το Πολιτικής Προστασίας και αντίστοιχα, πρόσωπα κοντά στον Πρωθυπουργό, ούτε επιβεβαιώνουν ούτε διαψεύδουν ότι ο ίδιος κάνει σκέψεις για τους Κώστα Τσιάρα και Δημήτρη Βαρτζόπουλου (η υφυπουργική θέση στο Υγείας δεν είχε καλυφθεί μετά την παραίτησή του).

Ταυτόχρονα βέβαια έπονται υποθέσεις που προκαλούν κόστος στη ΝΔ και αβεβαιότητα: εντός Οκτωβρίου και Νοεμβρίου αναμένεται η εκδίκαση των υποθέσεων των τεσσάρων βουλευτών της ΝΔ, τον Δεκέμβριο το εφετείο για τις τηλεφωνικές παρακολουθήσεις.

Αν υπάρχει μια σκέψη που δεν είναι και τόσο κρυφή, αφορά τον εκλογικό πήχη. Ο Μητσοτάκης, επιμένοντας μονότονα στον στόχο της αυτοδυναμίας, απορρίπτει συνεργασίες με τα δεξιά του και τελικά κοιτάζει όλο και περισσότερο σε ψηφοφόρους εκτός των νεοδημοκρατικών τειχών – κυρίως «πράσινους» –, με το σκεπτικό ότι αυτοί μπορούν να ακούσουν το επιχείρημα της σταθερότητας και, σύμφωνα με πρωθυπουργικό συνεργάτη, την «ανάγκη διακυβέρνησης, χωρίς παζάρια».

Νίκος Ανδρουλάκης – Το στοίχημα της αξιωματικής αντιπολίτευσης

Αν ο Νίκος Ανδρουλάκης, κοιτώντας το αυγουστιάτικο φεγγάρι να αντανακλά στα νερά της Λέρου, αποφασίσει να κάνει μια ανασκόπηση, ενδεχομένως να πλημμυριστεί – ακόμα και σε ένα τόσο ειδυλλιακό τοπίο – με την αγωνία που έχουν πολλά στελέχη του ΠΑΣΟΚ: εκείνου, δηλαδή, που νόμιζε πως έτρεχε μόνος του και είδε, στα ξαφνικά, έναν αντίπαλο να τον προσπερνά. Ομως, ειδικά αυτό το καλοκαίρι, δεν υπάρχει χρόνος για να αναρωτηθεί «τι θα γινόταν αν».

Οι επόμενοι μήνες μέχρι τις κάλπες απαιτούν σχεδιασμό με βάση τα δεδομένα που έχει μπροστά του. Ο πρόεδρος του ΠΑΣΟΚ γνωρίζει πόσα διακυβεύονται στις επόμενες εκλογές και αποδέχεται πως το στοίχημα για την αξιωματική αντιπολίτευση είναι να καταφέρει να μείνει εντός δικομματισμού – ή, τουλάχιστον, το αποτέλεσμα στις θέσεις δύο και τρία να είναι τέτοιο που να μην αποκαλύπτει ξεκάθαρο νικητή.

Σε οποιαδήποτε άλλη περίπτωση, το δίλημμα μιας πιθανής κυβερνητικής συνεργασίας, ακόμα και στη λογική της αποφυγής μιας επώδυνης δεύτερης κάλπης, θα τεθεί εμφατικά στο ΠΑΣΟΚ – αν όχι εκ των έσω, σίγουρα έξω από τα κομματικά σύνορα. Και σε αυτή την περίπτωση, ο πρόεδρος του ΠΑΣΟΚ έχει στα χέρια του μια συνεδριακή απόφαση, η οποία αλλάζει μόνο με μια αντίστοιχη.

Η εξωστρέφεια των επόμενων εβδομάδων, είτε αυτό αφορά την παρουσία του στην Κρήτη για την 3η Σεπτέμβρη, της οποίας οι εορτασμοί θα κορυφωθούν στην πλατεία Ελευθερίας του Ηρακλείου, είτε τις εξορμήσεις στη Θεσσαλονίκη ενόψει της Διεθνούς Εκθεσης Θεσσαλονίκης, έχουν σημασία γιατί λαμβάνουν χώρα λίγο πριν ξεκινήσουν εκ νέου οι δημοσκοπήσεις. Και επί της ουσίας, ο Ανδρουλάκης φιλοδοξεί να βγάλει μπροστά τον «πάγκο» του, δηλαδή τα στελέχη του, και το πρόγραμμά του – με συγκεκριμένες προτάσεις που θα αποτυπωθούν ως «προτάσεις ΠΑΣΟΚ» στη συνείδηση του προοδευτικού ακροατηρίου.

Η «συμπερίληψη», το γνωρίζουν σε όλους τους ορόφους της Χαριλάου Τρικούπη, είναι η λέξη-κλειδί. Γιατί αν οι δημοσκοπήσεις παραμείνουν χαμηλές, είναι θέμα χρόνου να ξεκινήσουν οι εσωκομματικές γκρίνιες και οι προτάσεις για να ισιώσει το τιμόνι – τότε αναπόφευκτα θα βγουν μπροστά και ενοχλήσεις που αυτή τη στιγμή παραβλέπονται για χάρη του κομματικού καλού, όπως οι ενστάσεις για την τρίμηνη αναστολή της ιδιότητας κομματικού μέλους ενός στελέχους λόγω επικριτικού άρθρου προς το πρόσωπο του προέδρου ή οι επιφυλάξεις για την επικοινωνιακή στρατηγική.

Σε κάθε περίπτωση, τα σενάρια που ακούγονται και αφορούν την αμφισβήτηση του προσώπου του προέδρου πριν από την κάλπη δεν ανταποκρίνονται στην πραγματικότητα του κόμματος αυτή τη στιγμή. Σε αυτή τη φάση, μέχρι και ο Χάρης Δούκας, που προκάλεσε εκνευρισμό σε όλες τις πασοκικές πλευρές με τη θεσμική παρουσία του στο Σεράφειο για την παρουσία των θέσεων της ΕΛΑΣ για τους ΟΤΑ, έχει επιλέξει να μην αποκλίνει από την κομματική γραμμή.

Είναι στοίχημα, πάντως, αν τα μαχαίρια θα μείνουν στα θηκάρια μετά τις μεταγραφές που ετοιμάζονται –στο τέλος του μήνα έρχονται στο ΠΑΣΟΚ οι πρώην βουλευτές Ολυμπία Τελιγιορίδου και Λευτέρης Αβραμάκης, σχεδόν κλεισμένη θεωρείται η Νίνα Κασιμάτη, ενώ απόφαση του Ανδρουλάκη θα είναι τελικά ενσωματώσεις όπως αυτές του Ευάγγελου Αποστολάκη, της Θεοδώρας Τζάκρη και μιας σειράς στελεχών που προέρχονται από το κόμμα του Στέφανου Κασσελάκη.

Αλέξης Τσίπρας – Ο στόχος του δημοσκοπικού 20%

Θεωρητικά, ο Αλέξης Τσίπρας δεν θα έπρεπε να έχει κανένα παράπονο. Τα μελτέμια του Αυγούστου, είτε τον βρουν στο Σούνιο είτε στην Κέρκυρα, δεν θα έπρεπε να φέρνουν σκοτούρες, καθώς μέχρι στιγμής ο σχεδιασμός έχει πάει όπως ήθελε ο ίδιος αλλά και το επιτελείο του – μέσα σε λίγους μόνο μήνες κατάφερε να φτάσει δημοσκοπικά τα ποσοστά που πήρε ο ΣΥΡΙΖΑ το 2017, δημιουργώντας θεωρητικά τη μαγιά των ψηφοφόρων του.

Ο στόχος τώρα είναι μια επόμενη δημοσκοπική έκρηξη, την οποία προετοιμάζει για τη ΔΕΘ, ώστε να ξεπεράσει και αυτό το σκαλοπάτι, να επεκταθεί ανενόχλητος προς πιο μετριοπαθή ακροατήρια και να έχει «πατήσει» το 20% πριν από την είσοδο του 2027. Ο δρόμος, ωστόσο, δεν είναι στρωμένος με ροδοπέταλα.

Η μητσοτακική επιλογή, που φαίνεται πως επιβεβαιώνεται, να φέρει την εθνική κάλπη όσο το δυνατόν πιο αργά αλλάζει το χρονοδιάγραμμα που είχαν στο μυαλό τους στην Αμαλίας. Αυτό στερεί από την ΕΛΑΣ τη φόρα της αρχής, καθώς θα μετράει ήδη έναν χρόνο ζωής, αν οι εκλογές γίνουν στην ώρα τους, την επόμενη άνοιξη.

Μια ανάγνωση μέσα στη Συμπαράταξη χαίρεται με τον χρόνο που έχει μπροστά της να οργανωθεί και να απευθυνθεί ευρύτερα, χωρίς να βιάζεται, όμως αυτή δεν είναι μια άποψη που τη μοιράζονται όλοι. Και παρότι το καλοκαίρι προσφέρεται για «κοιλιά», οι οργανωτικές ελλείψεις του νεότευκτου κόμματος γίνονται πιο εμφανείς μέσα στην καλοκαιρινή ραστώνη.

Η μεγαλύτερη εκλογική περίοδος φέρνει χρόνο, όμως παράλληλα επιτρέπει στη σκόνη να κάτσει. Στην περίπτωση της ΕΛΑΣ, τα διλήμματα είναι δύο: ποιοι και πόσοι εξ όσων αποχώρησαν από τον πάλαι ποτέ ενιαίο ΣΥΡΙΖΑ θα μπουν στα ψηφοδέλτια;

Πότε θα χρειαστεί να παραιτηθούν; Και, το κυριότερο, πώς θα τους υποδεχτούν οι εξαρχής ενθουσιασμένοι ψηφοφόροι του κόμματος; Οι πιο συντηρητικοί στις εκτιμήσεις τους μιλούν για 10-15 πρόσωπα, οι πιο προωθημένοι μιλούν για διπλάσιο αριθμό στελεχών του ΣΥΡΙΖΑ, πρώτης γραμμής, που θα βρεθούν στα ψηφοδέλτια της Συμπαράταξης.

Η δε επικείμενη εμφάνισή τους στις τάξεις της ΕΛΑΣ, με στυλ παρόμοιο με το βίντεο του Γιώργου Καραμέρου, αναπόφευκτα θα αλλάξει την ισορροπία με τα καινούργια στελέχη που έχουν μπει στην προσπάθεια και ευελπιστούν να διεκδικήσουν με αξιώσεις μια έδρα.

Και αν αυτή η μάχη δεν απασχολεί τον Τσίπρα τώρα (τα ψηφοδέλτιά του θα καθυστερήσουν), το πολιτικό σταυροδρόμι στο οποίο έχει βρεθεί έχει μεγαλύτερο ενδιαφέρον: ο πρώην πρωθυπουργός θέλει να επεκταθεί σε πιο μετριοπαθή, κεντρογενή ακροατήρια, σε μια προσπάθεια να μη φαίνεται τρομακτικός στους «νοικοκυραίους», όμως αυτό προϋποθέτει πως ο αριστερός του πυρήνας παραμένει συσπειρωμένος.

Και, πέραν της ύπαρξης του ΣΥΡΙΖΑ και των υπόλοιπων μικρών αριστερών σχημάτων, θέσεις και ύφος που ξεφεύγουν από το παραδοσιακό προφίλ του (από τις θέσεις για τον «νόμο Πιερρακάκη» για τα ιδιωτικά πανεπιστήμια έως την ήπια διαχείριση των πυρκαγιών) δεν βοηθούν απαραίτητα.