Τι συμφέρει: Ρύθμιση 72 δόσεων ή εξωδικαστικός μηχανισμός;

Μετά το άνοιγμα της πλατφόρμας των 72 δόσεων για τα παλαιά χρέη προς την εφορία, στην οποία έχουν ήδη ενταχθεί περισσότεροι από 2.000 φορολογούμενοι, η σκυτάλη περνά στη Γενική Γραμματεία Διαχείρισης Ιδιωτικού Χρέους, η οποία στις 26 Ιουλίου 2026 ανοίγει την «πόρτα» του εξωδικαστικού μηχανισμού και για όσους έχουν μικρότερες οφειλές, από 5.000 ευρώ και άνω, προς την εφορία, τα ασφαλιστικά ταμεία, τους δήμους, τις τράπεζες ή τους servicers.

Τότε, περίπου 1,5 εκατ. οφειλέτες θα βρεθούν αντιμέτωποι με το δίλημμα: «ρύθμιση 72 δόσεων ή εξωδικαστικός μηχανισμός;». Η απάντηση δεν είναι αυτονόητη, καθώς οι δύο λύσεις έχουν διαφορετικά χαρακτηριστικά και προϋποθέσεις. Το ζητούμενο για τους οφειλέτες είναι να επιλέξουν εκείνη που ανταποκρίνεται καλύτερα στην οικονομική τους κατάσταση.

Στις 72 δόσεις μπορούν να υπαχθούν αποκλειστικά οφειλές προς την εφορία και τα ασφαλιστικά ταμεία, οι οποίες κατέστησαν ληξιπρόθεσμες έως τις 31 Δεκεμβρίου 2023, δεν βρίσκονταν σε ενεργή ρύθμιση στις 21 Απριλίου 2026 και δεν έχουν υπαχθεί σε άλλη ρύθμιση ή δικαστική τακτοποίηση έως την υποβολή της αίτησης.

Αντίθετα, ο εξωδικαστικός μηχανισμός δίνει τη δυνατότητα συνολικής διευθέτησης οφειλών, ανεξάρτητα από το πότε αυτές δημιουργήθηκαν, και αφορά όσους έχουν χρέη ύψους 5.000 ευρώ και άνω προς την εφορία, τα ασφαλιστικά ταμεία, τις τράπεζες, τους servicers ή τους δήμους, καθώς επιτρέπει να συμπεριληφθούν όλοι οι πιστωτές στην ίδια αίτηση.

Στη ρύθμιση των 72 δόσεων δεν εφαρμόζονται εισοδηματικά ή περιουσιακά κριτήρια. Αντίθετα, στον εξωδικαστικό μηχανισμό λαμβάνονται υπόψη το εισόδημα, η περιουσιακή κατάσταση και το ύψος των οφειλών.

Η αίτηση

Οι αιτήσεις για τις 72 δόσεις μπορούν να υποβληθούν έως τις 31 Δεκεμβρίου 2026, ενώ για τον εξωδικαστικό δεν υπάρχει συγκεκριμένη προθεσμία για υποβολή της αίτησης.

Για τις 72 δόσεις η ελάχιστη μηνιαία δόση ορίζεται στα 30 ευρώ. Αυτό σημαίνει ότι για να κερδίσουν οι οφειλέτες και τις 72 δόσεις, το ποσό της οφειλής πρέπει να ανέρχεται τουλάχιστον σε 2.160 ευρώ.

Στον εξωδικαστικό μηχανισμό ο αριθμός των δόσεων προκύπτει αυτοματοποιημένα βάσει του ειδικού αλγορίθμου της πλατφόρμας. Ληξιπρόθεσμες οφειλές προς το Δημόσιο και τους φορείς κοινωνικής ασφάλισης ρυθμίζονται έως 240 δόσεις, ενώ για χρέη προς τράπεζες και servicers έως 420 δόσεις.

Το επιτόκιο της ρύθμισης των 72 δόσεων ανέρχεται σε 5,84%, ενώ του εξωδικαστικού είναι 3% σταθερό για όλη τη διάρκεια της ρύθμισης.

«Κούρεμα» οφειλής

Στις 72 δόσεις δεν προβλέπεται «κούρεμα» στην οφειλή. Αντίθετα στο πλαίσιο του εξωδικαστικού μηχανισμού σε αρκετές περιπτώσεις προβλέπεται μερική διαγραφή βασικής οφειλής, προσαυξήσεων και προστίμων.

Προϋποθέσεις

Οι 72 δόσεις ισχύουν εφόσον κατά την ημερομηνία υποβολής της αίτησης συντρέχουν σωρευτικά οι εξής προϋποθέσεις:

• Μη ύπαρξη λοιπών ληξιπρόθεσμων οφειλών ή τακτοποίηση κατά νόμιμο τρόπο λοιπών ληξιπρόθεσμων οφειλών μη υπαγόμενων στη ρύθμιση εντός 1 μηνός από την υπαγωγή στη ρύθμιση.
• Υποβολή δηλώσεων φορολογίας εισοδήματος των τελευταίων 5 ετών, για τις οποίες η προθεσμία υποβολής έχει λήξει μέχρι την 31η.12.2025.
• Μη καταδίκη του οφειλέτη σε φοροδιαφυγή /λαθρεμπορία.

Στον εξωδικαστικό με την αίτηση παρέχεται από τον οφειλέτη άδεια για την άρση του απορρήτου των τραπεζικών καταθέσεων και του φορολογικού απορρήτου.

Πότε χάνονται

Η ρύθμιση των 72 δόσεων χάνεται  με συνέπεια την υποχρεωτική άμεση καταβολή του υπολοίπου των οφειλών σύμφωνα με τα στοιχεία της βεβαίωσης, εάν ο οφειλέτης:

• Δεν καταβάλλει δύο συνεχόμενες μηνιαίες δόσεις της ρύθμισης ή καθυστερήσει την καταβολή των δύο τελευταίων δόσεων της ρύθμισης για χρονικό διάστημα μεγαλύτερο των δύο μηνών.
• Μετά την παρέλευση ενός μηνός από την υπαγωγή στη ρύθμιση δεν έχει εξοφλήσει ή δεν έχει υπαγάγει σε πάγια ρύθμιση ή δεν έχει τακτοποιήσει με άλλο νόμιμο τρόπο το σύνολο των λοιπών ληξιπρόθεσμων, κατά την ημερομηνία υποβολής της αίτησης για υπαγωγή στη ρύθμιση, οφειλών του στη φορολογική διοίκηση, που δεν εμπίπτουν στο πεδίο εφαρμογής αυτής.
• Δεν εξοφλήσει ή τακτοποιήσει κατά νόμιμο τρόπο καθ’ όλη τη διάρκεια της ρύθμισης τις οφειλές του στη φορολογική διοίκηση που δεν εμπίπτουν στο πεδίο εφαρμογής αυτής, εντός τριμήνου από τη λήξη της προθεσμίας καταβολής τους.

Ποια συμφέρει

Η ρύθμιση των 72 δόσεων συμφέρει όσους έχουν παλαιές οφειλές σε Εφορία ή ΕΦΚΑ, έχουν τη δυνατότητα να τις τακτοποιήσουν σε 72 δόσεις, έχουν υψηλά εισοδήματα ή περιουσιακά στοιχεία και δεν θέλουν να μπλέξουν με τα κριτήρια, τον αλγόριθμο του εξωδικαστικού και την άρση του τραπεζικού και φορολογικού απορρήτου.

Ο εξωδικαστικός μηχανισμός συμφέρει περισσότερο όσους έχουν οφειλές σε τράπεζες, εφορία, ασφαλιστικά ταμεία, δήμους και θέλο υν να κερδίσουν περισσότερες από τις 72 δόσεις αλλά και να εξαντλήσουν τις πιθανότητες να υπάρξει κάποιο «κούρεμα» οφειλών. Οφειλέτες με χαμηλά εισοδήματα και χωρίς περιουσιακά στοιχεία έχουν πολλές πιθανότητες να πετύχουν «κούρεμα» της οφειλής και πολλές δόσεις με τον εξωδικαστικό μηχανισμό.