ΠΑΣΟΚ – ΕΛΑΣ: Οι απροσδόκητες συμπτώσεις των προγραμμάτων

Με σύνθημα «Τώρα μιλάμε» και με στόχο να ανοίξει πολιτικό διάλογο με την τοπική κοινωνία, ο Αλέξης Τσίπρας θα βρεθεί σήμερα το απόγευμα στη Νίκαια – στην πρώτη κεντρική εκδήλωση της ΕΛΑΣ μετά την ιδρυτική του Θησείου.

Σκοπός είναι να εγκαινιαστεί ένας νέος τρόπος επαφής με τους πολίτες και μάλιστα σε μια περιοχή που έως το 2023 ο ΣΥΡΙΖΑ είχε σταθερά ενισχυμένες δυνάμεις.

Δεν είναι ο Τσίπρας ο πρώτος που πήγε, αυτές τις μέρες, στη Β’ Πειραιά: από εκεί αποφάσισε να ξεκινήσει, την περασμένη Πέμπτη, τη δική του εναλλακτική καμπάνια επικοινωνίας με τους πολίτες ο Νίκος Ανδρουλάκης. Τόσο στη Χαριλάου Τρικούπη όσο και στην Αμαλίας, παρότι επιμένουν πως μοναδικός τους αντίπαλος είναι η ΝΔ, γνωρίζουν πως η μάχη δεν είναι μία και στην πραγματικότητα διεξάγεται εμμέσως και για τον ρόλο του πρωταγωνιστή του προοδευτικού πόλου: στο ΠΑΣΟΚ επενδύουν στη συνέπεια, το πολιτικό προσωπικό, αλλά και στο πρόγραμμα, ενώ στην ΕΛΑΣ στο πρόσωπο του Αλέξη Τσίπρα – που μετριέται και στις δημοσκοπήσεις ως το βασικό ατού του νέου εγχειρήματος.

Το πρόγραμμα, σύμφωνα με το επιτελείο της Αμαλίας, διαμορφώνεται σιγά σιγά και έπειτα από διαβούλευση με τη βάση, που θα γίνει υβριδικά, τόσο διά ζώσης όσο και στη διαδικτυακή πλατφόρμα του κόμματος.

Οι συγκρίσεις και οι… συγκλίσεις

Κάποια πράγματα, ωστόσο, έχουν ήδη ως άξονες και ως προτάσεις με κάποιον τρόπο περιγραφεί, είτε από το Ινστιτούτο Τσίπρα είτε από τον ίδιο, πριν και μετά την ανακοίνωση της ίδρυσης του κόμματος. Και σε αυτό το επίπεδο, η σύμπτωση μεταξύ ΠΑΣΟΚ και ΕΛΑΣ πήρε σάρκα και οστά τις προηγούμενες μέρες: μία μέρα μετά την εξαγγελία του Ανδρουλάκη για δωρεάν μετακινήσεις με τα ΜΜΜ για τους νέους έως 24 ετών σε Αττική και Θεσσαλονίκη (ένα μέτρο που στο ΠΑΣΟΚ κοστολογούν περίπου στα 35 εκατ. ευρώ), ο Τσίπρας από το Φόρουμ του ΟΤ έκανε λόγο για δωρεάν μετακινήσεις όλων πλην των τουριστών στις ίδιες περιοχές.

Δεν ήταν η μόνη πρόταση που κατέθεσε ο πρώην πρωθυπουργός: μίλησε παράλληλα για την ελάχιστη εγγυημένη ποσότητα ηλεκτρικού ρεύματος σε σταθερή τιμή για όλους, τη δημιουργία ενός δημόσιου φορέα κοινωνικής διαχείρισης στεγαστικών δανείων, την κατάργηση των πανελλαδικών εξετάσεων, την ένταξη των καθηγητών και των δασκάλων στο ειδικό μισθολόγιο και την αύξηση των μισθών σε νοσηλευτές και γιατρούς.

Οι προσεκτικοί παρατηρητές των κομματικών προγραμμάτων κάποιες από αυτές δεν τις ακούν πρώτη φορά – στο συνέδριο του ΠΑΣΟΚ, το κόμμα της αξιωματικής αντιπολίτευσης επικύρωσε την επεξεργασία της πρότασης για φτηνό ηλεκτρικό ρεύμα, στην οποία μεταξύ άλλων περιέχεται η δημιουργία οδικού χάρτη για τη μετάβαση σε φτηνά, «μπλε» τιμολόγια.

Η δημιουργία μιας Δημόσιας Εταιρείας Διαχείρισης Ακινήτων για τις κοινωνικές κατοικίες ήταν κομμάτι της «πράσινης» πρότασης για τη στέγαση ήδη από τον Απρίλιο του 2025, ενώ η κατάργηση των πανελλαδικών εξετάσεων και η δημιουργία του Εθνικού Απολυτηρίου ήρθε προς συζήτηση στην Ειδική Επιτροπή Μορφωτικών Υποθέσεων τον περασμένο Ιούνιο ύστερα από πρόταση του αρμόδιου τομεάρχη του κόμματος, Στέφανου Παραστατίδη – το 2016, επί ΣΥΡΙΖΑ-ΑΝΕΛ, είχε κατατεθεί ολοκληρωμένη πρόταση προς αυτή την κατεύθυνση από ειδική επιτροπή, όμως είχε μείνει στο συρτάρι.

Στη συζήτηση περί όμορων χώρων, η κατεύθυνση των προτάσεων ενδεχομένως συμβάλει στην απάντηση – στην πρόταση για την ενεργειακή δημοκρατία, που κατατέθηκε από το ΠΑΣΟΚ τον Φεβρουάριο και επικυρώθηκε στο συνέδριο του Μαρτίου, αναφέρεται τόσο η ανάγκη αλλαγής του ρόλου της ΔΕΗ όσο και η ανάδειξη των ενεργειακών κοινοτήτων, σημεία που με τη σειρά του «σήκωσε» με τη μορφή «fast analysis» το ΙΝΑΤ τον περασμένο Μάρτιο.

Στη ΔΕΘ του 2025, ο Νίκος Ανδρουλάκης είχε περιγράψει την αναβάθμιση της «Διαύγειας» μέσω της ηλεκτρονικής διασύνδεσης των ψηφιακών συστημάτων του Δημοσίου και τη χρήση της τεχνητής νοημοσύνης ως δικλίδα ασφαλείας κατά της διαφθοράς. Η μετατροπή της «Διαύγειας» σε «Διαφάνεια», με τα ίδια χαρακτηριστικά, ήταν από τις πρώτες που κατέθεσε το ΙΝΑΤ τον περασμένο Φεβρουάριο.

Από την άλλη, ο Αλέξης Τσίπρας ήταν αυτός που μίλησε, τον Σεπτέμβριο του 2025 (πριν από την έκδοση της Ιθάκης), για καθιέρωση του 35ώρου στην εργασία, θέση που μπήκε σε συλλογικό κείμενο στο «Μανιφέστο» του Μαΐου – λίγες μέρες αφότου ο Νίκος Ανδρουλάκης εξήγγειλε την καθιέρωση τετραήμερης εργασίας σε θέσεις έντασης διανοίας. Στην ερώτηση «πού θα βρείτε τα λεφτά», η απάντηση, μεταξύ άλλων, για το ΠΑΣΟΚ είναι η έκτακτη εισφορά επί των καθαρών κερδών των τραπεζών και των μερισμάτων (8% και 8%), ενώ για την ΕΛΑΣ η «πατριωτική εισφορά», εφάπαξ, σε 1.500 ΑΦΜ άνω των 900.000 ευρώ.

Οι εκατέρωθεν αιχμές και τα… κενά

Η τελική μάχη των προγραμμάτων θα γίνει, προφανώς, στην επόμενη ΔΕΘ, όταν οι προτάσεις και των δύο πλευρών θα είναι τεχνικά επεξεργασμένες – δεν αποκλείεται, μάλιστα, στις δύο πλευρές να αναρωτιούνται ή να εξετάζουν αν έχουν στις τάξεις τους «ποντικούς» των απέναντι. «Αν δεν ήταν κολλημένες δημοσκοπικές βελόνες δεν θα υπήρχε χώρος ούτε αναγκαιότητα να δημιουργηθεί αυτό το Big Bang που επιχειρούμε με τη συμπαράταξη μας με την Ελληνική Αριστερή Συμπαράταξη στο πολιτικό σύστημα», σχολίασε στον ΟΤ ο Τσίπρας για το ΠΑΣΟΚ.

«Ηταν προφανές ότι υπάρχει κενό. Και είναι προφανές ότι σήμερα, αν δεν είναι προφανές στον ίδιο, θα το συνιστούσα να το συνειδητοποιήσει», σχολίασε αναφερόμενος στον Νίκο Ανδρουλάκη. «Ο πρώην πρωθυπουργός, όπως έχει δικαίωμα, λέει πως επέστρεψε για να καλύψει ένα κενό στην αντιπολίτευση», σχολίαζε έμπειρο κομματικό στέλεχος του ΠΑΣΟΚ μετά τη σύμπτωση στην πρόταση για τα ΜΜΜ. «Αν… “εμπλουτίζει” τις προτάσεις μας, ποιο ακριβώς κενό καλύπτει;», επεσήμαινε, εκτιμώντας πως είναι ακόμα πολύ νωρίς για να αποφανθεί κανείς ποιο θα είναι, συνολικά, το αποτέλεσμα της κάλπης.

Συγκριτικό τεστ σε 10 εξαγγελίες των δύο κομμάτων

ΠΑΣΟΚ

— Δημιουργία «νέας Διαύγειας», με ενοποίηση και διαλειτουργικότητα όλων των ψηφιακών συστημάτων του Δημοσίου – αξιοποίηση της ΑΙ για την καταπολέμηση της διαφθοράς (ΔΕΘ, 2025)

— Δωρεάν μετακίνηση σε Αθήνα, Θεσσαλονίκη για όλους τους νέους έως 24 ετών (11 Ιουνίου 2026)

— Κατάργηση Πανελλαδικών Εξετάσεων στη σημερινή τους μορφή – μετάβαση σε σύστημα Εθνικού Απολυτηρίου (Ιούνιος 2025)

— Επαναφορά του 13ου μισθού για τους δημοσίους υπαλλήλους (ΔΕΘ, 2025)

— ΔΕΗ με κοινωφελή ρόλο (Φεβρουάριος – Μάρτιος 2026)

— Στήριξη ενεργειακών κοινοτήτων ευρείας βάσης, στο πλαίσιο ενεργειακής δημοκρατίας, αυτοπαραγωγής και ανθεκτικότητας (Φεβρουάριος – Μάρτιος 2026)

— Οδικός χάρτης μετάβασης σε φθηνότερα σταθερά («µπλε») τιµολόγια για τη λιανική του ρεύματος (Φεβρουάριος – Μάρτιος 2026)

— Εκτακτη εισφορά 8% επί των καθαρών κερδών των τραπεζών και 8% στα μερίσματα (Απρίλιος 2026)

— Καθιέρωση τετραήμερης εργασίας, χωρίς μισθολογικές αλλαγές, σε θέσεις έντασης διανοίας (Απρίλιος 2026)

— Δημιουργία Δημόσιας Εταιρείας Διαχείρισης Ακινήτων, που διαχειρίζεται τις κοινωνικές κατοικίες και κάνει χρήση για 15 χρόνια των ακινήτων του Δημοσίου (Απρίλιος 2025)

ΕΛΑΣ

— Αντικατάσταση της Διαύγειας με τη Διαφάνεια, με διασύνδεση των πλατφορμών ψηφιακών συστημάτων – χρήση της ΑΙ για να βγαίνουν «κόκκινες σημαίες» (Φεβρουάριος 2026)

— Δωρεάν μετακίνηση σε Αθήνα, Θεσσαλονίκη για όλες και όλους, πλην των τουριστών (12 Ιουνίου 2026)

— Κατάργηση Πανελλαδικών Εξετάσεων (Μάιος 2026)

— Ενταξη των καθηγητών και δασκάλων στο ειδικό μισθολόγιο και αύξηση των μισθών σε νοσηλευτές και γιατρούς (Ιούνιος 2026)

— Ριζική αλλαγή του ρόλου της ΔΕΗ σε σύμμαχο της κοινωνίας και των νοικοκυριών (Μάρτιος 2026)

— Εθνικό Στρατηγικό Σχέδιο αναβάθμισης των ενεργειακών κοινοτήτων (Μάρτιος 2026)

— Ελάχιστη εγγυημένη ποσότητα ηλεκτρικού ρεύματος σε σταθερή τιμή για όλους (Μάρτιος 2026)

— Εκτακτη «πατριωτική εισφορά» σε πολύ μεγάλα εισοδήματα – τα έσοδα κατατίθενται σε Ταμείο Νέας Γενιάς (Σεπτέμβριος 2025, Απρίλιος 2026 – προς εξειδίκευση)

— Καθιέρωση του 35ώρου χωρίς μείωση των μισθών (Σεπτέμβριος 2025, Μάιος 2026)

— Δημόσιος φορέας κοινωνικής διαχείρισης στεγαστικών δανείων – θα διαχειρίζεται όλα τα αναξιοποίητα ακίνητα του Δημοσίου, καθώς και το απόθεμα των ακινήτων (Ιούνιος 2026)