Στο μικροσκόπιο της Κομισιόν αποζημίωση 23,5 εκατ. ευρώ της Ισπανίας σε ιαπωνική εταιρεία

Έρευνα για το κατά πόσο η Ισπανία χορήγησε παράνομη κρατική ενίσχυση στην ιαπωνική JGC Holdings Corporation ξεκίνησε η Ευρωπαϊκή Επιτροπή, εξετάζοντας την αποζημίωση ύψους 23,5 εκατομμυρίων ευρώ που κατέβαλε η Μαδρίτη στην εταιρεία μετά από διεθνή διαιτητική απόφαση.

Σύμφωνα με την Κομισιόν, υπάρχουν ενδείξεις ότι τόσο η διαιτητική απόφαση όσο και η μετέπειτα πληρωμή ενδέχεται να προσέφεραν στην JGC οικονομικό πλεονέκτημα αντίστοιχο με εκείνο που προέβλεπε το ισπανικό καθεστώς στήριξης των ανανεώσιμων πηγών ενέργειας του 2007, το οποίο όμως δεν είχε κοινοποιηθεί στις Βρυξέλλες, όπως απαιτούν οι κανόνες περί κρατικών ενισχύσεων.

Η υπόθεση έχει τις ρίζες της στις αλλαγές που εισήγαγε η ισπανική κυβέρνηση το 2013, όταν περιόρισε τις γενναιόδωρες επιδοτήσεις προς τις ανανεώσιμες πηγές ενέργειας, εφαρμόζοντας τους νέους κανόνες ακόμη και σε επενδύσεις που είχαν ήδη πραγματοποιηθεί υπό το προηγούμενο καθεστώς του 2007.

Το νέο σύστημα ενισχύσεων κοινοποιήθηκε στην Ευρωπαϊκή Επιτροπή και εγκρίθηκε το 2017. Ωστόσο, η Κομισιόν είχε τότε επισημάνει ότι οποιαδήποτε αποζημίωση επιδικαστεί μέσω διεθνούς διαιτησίας εξαιτίας των αλλαγών του 2013 ενδέχεται να συνιστά κρατική ενίσχυση και, ως εκ τούτου, απαιτεί προηγούμενη έγκρισή της.

Η JGC Holdings, η οποία είχε επενδύσει σε έργα ανανεώσιμων πηγών ενέργειας στην Ισπανία, προσέφυγε σε διεθνή διαιτησία βάσει της Συνθήκης για τον Ενεργειακό Χάρτη. Το 2021 το διαιτητικό δικαστήριο δικαίωσε την εταιρεία, επιδικάζοντας αποζημίωση 23,5 εκατ. ευρώ, πλέον τόκων.

Η Ισπανία κατέβαλε τελικά το ποσό στο αμερικανικό επενδυτικό ταμείο Blasket Renewables Investment, στο οποίο η JGC είχε μεταβιβάσει τα δικαιώματα της αποζημίωσης. Το συγκεκριμένο fund είχε επιχειρήσει να εκτελέσει τη διαιτητική απόφαση σε δικαστήρια της Ολλανδίας, των Ηνωμένων Πολιτειών και του Βελγίου.

Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή υποστηρίζει ότι μόνο η ίδια διαθέτει την αποκλειστική αρμοδιότητα να εγκρίνει κρατικές ενισχύσεις εντός της Ευρωπαϊκής Ένωσης και εκφράζει την άποψη ότι το διαιτητικό δικαστήριο ουσιαστικά υποκατέστησε την αξιολόγησή της, επιδικάζοντας την αποζημίωση.

Παράλληλα, οι Βρυξέλλες θα εξετάσουν κατά πόσο η συγκεκριμένη πληρωμή δημιούργησε αθέμιτο πλεονέκτημα για τη JGC έναντι άλλων επενδυτών και αν επηρέασε τον ανταγωνισμό στην ευρωπαϊκή αγορά ανανεώσιμων πηγών ενέργειας.

Εάν η έρευνα καταλήξει στο συμπέρασμα ότι πρόκειται για παράνομη κρατική ενίσχυση, η Ευρωπαϊκή Επιτροπή μπορεί να υποχρεώσει την Ισπανία να ανακτήσει το σύνολο της αποζημίωσης από τον τελικό δικαιούχο, ανοίγοντας έναν ακόμη κύκλο δικαστικών και οικονομικών εξελίξεων γύρω από τις αποζημιώσεις που συνδέονται με τις μεταρρυθμίσεις της ισπανικής ενεργειακής πολιτικής.