ΠΑΣΟΚ και ΕΛΑΣ παίζουν τα ρέστα τους

Οσο η απόσταση στις δημοσκοπήσεις μεταξύ τους μικραίνει τόσο περισσότερο στο ΠΑΣΟΚ και στην ΕΛΑΣ παίζουν τα ρέστα τους ο ένας απέναντι στον άλλο: καταγγελίες, ειρωνείες, χτυπήματα κάτω από τη μέση και ανοιχτές, δημόσιες αντιπαραθέσεις – όλα έχουν μπει στο προεκλογικό παιχνίδι για την εκπροσώπηση του προοδευτικού χώρου. Και οι δύο πλευρές, ωστόσο, αποποιούνται την ευθύνη πως είναι αυτές που ξεκίνησαν την κόντρα.

Στην Αμαλίας αρνούνται εμφατικά πως άρχισαν να επιτίθενται στο ΠΑΣΟΚ – τα στελέχη της ΕΛΑΣ, λένε, βρίσκονται αντιμέτωπα με μονομερείς επιθέσεις από την αξιωματική αντιπολίτευση, που προτιμά τον μεταξύ τους προοδευτικό εμφύλιο από το να κάνει κριτική στην κυβέρνηση. Στη Χαριλάου Τρικούπη επιμένουν πως έχουν παρατηρήσει μια διαφορετική στάση: οι έμμεσες αιχμές, ακόμα και από τον Αλέξη Τσίπρα, είχαν εδώ και μέρες μετατραπεί σε καθαρές αναφορές – από το «ή εμείς ή κανείς», αμέσως μετά τις πρώτες δημοσκοπήσεις του Σεπτεμβρίου, στο ειρωνικό «κάθε μονάδα, μισή, που παίρνει το ΠΑΣΟΚ, εγώ χαίρομαι», στο «είναι στρατηγικό το έλλειμμα προοδευτικής απάντησης» και στο «υπαρξιακό δίλημμα» του ΠΑΣΟΚ – και το ύφος έχει γίνει προκλητικό. Εκείνοι, σημειώνουν, έτοιμοι από καιρό να σηκώνουν το γάντι, «απλώς απαντούν» στα όσα λέγονται.

Φαίνεται πως η μείωση της δημοσκοπικής διαφοράς, που είναι αργή αλλά σαφής ήδη στις πρώτες έρευνες που έχουν δει το φως της δημοσιότητας, έχει αλλάξει και τη «γραμμή» της Αμαλίας, όπου κερδίζει έδαφος η διάθεση για επιθετική προσέγγιση απέναντι στο ΠΑΣΟΚ. Και την τελευταία εβδομάδα το θερμόμετρο ανέβηκε τόσο, που στα πάνελ συνήθως ο εκπρόσωπος της ΝΔ κατάφερνε να αρθρώσει μόνο μία ατάκα, εν μέσω συγκρούσεων μεταξύ των στελεχών των δύο προοδευτικών κομμάτων. «Δεν πρόκειται να απαντήσω με προσωπικούς χαρακτηρισμούς ό,τι κι αν ακούσω (…) Δεν θα κάνω λοιπόν τη χάρη στον κ. Μητσοτάκη, αντί να ασχοληθώ μαζί του, να ασχολούμαι με τις διαρκείς επιθέσεις του κ. Ανδρουλάκη», επέμεινε, παρ’ όλα αυτά, ο Τσίπρας στη συνεδρίαση της Πολιτικής Επιτροπής χθες. Λίγο αργότερα, ωστόσο, σημείωσε πως «πίσω από την επιλογή, λοιπόν, της ηγεσίας του ΠΑΣΟΚ να κάνει την ΕΛΑΣ και εμένα προσωπικά τον βασικό αντίπαλο, εχθρό του, δεν κρύβεται μόνο μια υπαρξιακή πολιτική αγωνία. Κρύβεται και κάτι άλλο: Κάποιοι τρέμουν την ιδέα πως μπορεί αύριο να συγκροτηθεί μια προοδευτική εναλλακτική κυβέρνηση στον τόπο, με την ΕΛΑΣ ως βασικό της κορμό».

«Επιθετική γραμμή»

Από την ΕΛΑΣ βάζουν στην εξίσωση, για να ενισχύσουν τη θέση πως στην αξιωματική αντιπολίτευση έχουν «επιθετική γραμμή», το επεισόδιο μεταξύ του Δημήτρη Κωνσταντόπουλου και της Αννας Παπαδοπούλου (που έχει πάρει τον δρόμο της Δικαιοσύνης), σημειώνοντας πως το ΠΑΣΟΚ δεν καταδίκασε τη συμπεριφορά του στελέχους του. Από την άλλη, στο ΠΑΣΟΚ αναδεικνύουν το άρθρο του Θανάση Καρτερού, στο οποίο ο στενός συνομιλητής του Αλέξη Τσίπρα (και μέλος της Πολιτικής Επιτροπής των 75 της ΕΛΑΣ) αναρωτιέται αν ο πρόεδρος της αξιωματικής αντιπολίτευσης «είναι βλάκας». Πέραν του ότι θεωρούν πως αυτή η «γραμμή» εκπορεύεται από τον ίδιο τον πρόεδρο της ΕΛΑΣ, διαβάζουν στην απόπειρα της Αμαλίας να διαχωρίσει τη θέση της από την «ανεξάρτητη φωνή» του Καρτερού μια επανάληψη μοτίβων και πρακτικών που έχουν συνδεθεί με τις χειρότερες στιγμές του ΣΥΡΙΖΑ επί Τσίπρα. Σε αυτό το πλαίσιο ασκείται και η κριτική τους απέναντι στο νεότευκτο κόμμα.

Ενσωμάτωση στελεχών

Και ενώ το πιο εύκολο θα ήταν για την ΕΛΑΣ να απορρίψει τέτοιους ισχυρισμούς περί «ΣΥΡΙΖΑ 2.0», η στιγμή αυτή δεν διευκολύνει τη διάθεση να εμφανιστούν ως κάτι εντελώς καινούργιο: η σταδιακή ενσωμάτωση στελεχών του ενιαίου ΣΥΡΙΖΑ, είτε αυτά το προηγούμενο διάστημα ήταν απλώς στελέχη της περιφέρειας, όπως ο πρώην βουλευτής Λάρισας Βασίλης Κόκκαλης, είτε λειτούργησαν πολωτικά στη μετά Τσίπρα εποχή, όπως η Εφη Αχτσιόγλου, ενισχύει το συριζαϊκό άρωμα του νέου εγχειρήματος. Πίεση ασκεί και ο ορίτζιναλ ΣΥΡΙΖΑ, με τον δικό του τρόπο: η ανάδειξη της αναντιστοιχίας λόγων και έργων των 14 ανεξάρτητων βουλευτών που θα ήθελαν να βρεθούν στην ΕΛΑΣ το επόμενο διάστημα, αλλά ακόμα δεν έχουν παραιτηθεί, έφερε αντιδράσεις, με πιο χαρακτηριστική τη διαρροή από το περιβάλλον της Ολγας Γεροβασίλη, η οποία είπε πως «τα παιδιά του Κασσελάκη δεν είναι ο ΣΥΡΙΖΑ». Και αυτή η συζήτηση φέρνει στο νέο σχήμα μερικά παλιά συριζαϊκά προβλήματα – όπως συνέβη και με τη φράση του Αλέξη Τσίπρα στην Κρήτη, πως εκείνος «δεν συγκυβέρνησε ποτέ με τη Δεξιά», επαναφέροντας επίμονες ερωτήσεις για τον Πάνο Καμμένο, οι οποίες ενίοτε απαντήθηκαν με τρόπο που δεν διευκολύνει τη σημερινή απεύθυνση της Αμαλίας («Οι ΑΝΕΛ ήταν ένα πολύ μικρό, τίμιο, λαϊκό, δεξιό κόμμα», είπε χθες η Μαριζέτα Αντωνοπούλου).

Παράθυρο συνεργασίας

Και αν για την ΕΛΑΣ το συριζαϊκό παρελθόν είναι το νούμερο ένα σημείο αναφοράς για τους αντιπάλους της, οι εκτός ΠΑΣΟΚ πιάστηκαν από μια φράση του Νίκου Ανδρουλάκη σε πρόσφατη συνέντευξή του (Σκάι) για να αναδείξουν πως αφήνει παράθυρο συνεργασίας με τη ΝΔ. Οπως είπε, σε περίπτωση που το ΠΑΣΟΚ είναι πρώτο κόμμα και επιδιώξει προοδευτικές συνεργασίες, «προφανώς» πρωθυπουργός θα είναι ο αρχηγός του πρώτου κόμματος.

Αυτό εκλήφθηκε ως παραθυράκι για την περίπτωση το ΠΑΣΟΚ να συγκυβερνήσει με τη ΝΔ και ως συναίνεση στο ενδεχόμενο πρωθυπουργός σε αυτό το σχήμα να είναι ο Κυριάκος Μητσοτάκης, αιχμή που επανέλαβε χθες ο Τσίπρας. Στελέχη του ΠΑΣΟΚ, ωστόσο, επαναλαμβάνουν πως όσοι είδαν κάτι τέτοιο πίσω από τη δήλωση αυτή θέλουν να ξεχνούν πως το ΠΑΣΟΚ αρνείται τη συγκυβέρνηση με τη ΝΔ, και με συνεδριακή απόφαση.

Η έμφαση που δόθηκε, ωστόσο, συμφωνεί με την κριτική που επιμένει να κάνει η ΕΛΑΣ στο ΠΑΣΟΚ και εκφράστηκε και από τα χείλη Τσίπρα, πως το ΠΑΣΟΚ δεν έχει κλείσει την πιθανότητα μεγάλου συνασπισμού.

Από εδώ και πέρα, η πλευρά Τσίπρα επενδύει στα προσωπικά νούμερα του πρώην πρωθυπουργού, ενώ το ΠΑΣΟΚ παρουσιάζεται ως πολιτική δύναμη με παραταξιακά χαρακτηριστικά (διαδρομή, στελέχη και πρόγραμμα). Και οι δύο πλευρές τρέχουν να βουλώσουν τρύπες, γι’ αυτό οι μεν δίνουν έμφαση στην Αττική, με αφορμή και τα 45 χρόνια από τη νίκη του 1981, ενώ οι δε τρέχουν στις περιφέρειες όπου η ΕΛΑΣ είναι χαμηλά στις δημοσκοπήσεις, με τον Τσίπρα να ξεκινάει από την Κρήτη και να συνεχίζει, το επόμενο διάστημα, στη Θεσσαλία.