- Advertisement -
Οι πυρκαγιές, όσο φρικαλέες και καταστροφικές κι αν είναι, είναι το σύμπτωμα. Η ουσία είναι η ζέστη και το ότι η Ευρώπη μπαίνει σε μια εποχή όπου η ζέστη γίνεται η νέα συνθήκη μέσα στην οποία καλούνται να λειτουργήσουν οι κοινωνίες μας.
Κάθε καλοκαίρι η Ευρώπη μετράει τις ίδιες εικόνες: δάση που καίγονται, πόλεις που ασφυκτιούν, τουρίστες στα σιντριβάνια, ποτάμια που στερεύουν. Και κάθε χρόνο αντιμετωπίζουμε τις πυρκαγιές, την ξηρασία, τις ελλείψεις νερού και τις πλημύρες σαν να πρόκειται για διαφορετικές κρίσεις.
Δεν είναι. Η αιτία πίσω από όλες αυτές τις εικόνες είναι μία: η ζέστη. Η άνοδος της θερμοκρασίας του πλανήτη, της Ευρώπης, της Μεσογείου. Η ζέστη στεγνώνει τα δάση.
Στερεύει τα ποτάμια. Καίει τις σοδιές. Αυξάνει κατακόρυφα την κατανάλωση ηλεκτρισμού για ψύξη. Επιβαρύνει τα νοσοκομεία, τις μεταφορές, τις υποδομές και την οικονομία.
Δεν είναι απλώς ακόμη μία συνέπεια της κλιματικής αλλαγής. Είναι ο πολλαπλασιαστής: η κρίση που τροφοδοτεί όλες τις υπόλοιπες.
Δεκαετίες τώρα αντιμετωπίζουμε τις υψηλές θερμοκρασίες που σπάνε ρεκόρ ως ακραία καιρικά φαινόμενα. Τώρα πρέπει να τις δούμε διαφορετικά: ως μια δοκιμασία της αντοχής των κοινωνιών μας.
Το πραγματικό ερώτημα δεν είναι αν οι πολίτες θα αντέξουν ένα ακόμη κύμα καύσωνα. Είναι αν οι πόλεις μας θα συνεχίσουν να λειτουργούν όταν η θερμοκρασία παραμένει επί ημέρες ή εβδομάδες σε επίπεδα που μέχρι πρόσφατα θεωρούσαμε αδιανόητα.
Θα αντέξουν τα δίκτυα ηλεκτρισμού; Θα επαρκούν οι υδάτινοι πόροι; Θα επιβιώσουν τα δάση; Θα μπορούν να λειτουργούν τα νοσοκομεία, τα σχολεία, οι συγκοινωνίες; Θα προστατευθούν οι εργαζόμενοι που βρίσκονται καθημερινά εκτεθειμένοι στη ζέστη;
Αυτές είναι πλέον οι κρίσιμες ερωτήσεις.
Δεν ξεκινάμε από το μηδέν. Γνωρίζουμε ήδη πολλά από τα μέτρα που σώζουν ζωές: έγκαιρη προειδοποίηση, σχέδια δράσης για τον καύσωνα, περισσότερο πράσινο και σκίαση, καλύτερος σχεδιασμός των κτιρίων, προστασία των ευάλωτων ομάδων και των εργαζομένων, ενίσχυση της ανθεκτικότητας κρίσιμων υποδομών. Και οι κρίσιμες υποδομές συμπεριλαμβάνουν τα δάση και τα ποτάμια μας.
Το επόμενο βήμα είναι η προετοιμασία.
Στο πλαίσιο της πρωτοβουλίας Beat the Heat του Προγράμματος των Ηνωμένων Εθνών για το Περιβάλλον (UNEP), είκοσι πόλεις από όλο τον κόσμο σχεδιάζουν φέτος μια άσκηση προσομοίωσης ακραίου καύσωνα, βασισμένη στη γνωστή άσκηση που πραγματοποίησε το Παρίσι πριν από δύο χρόνια: «Paris à 50°C».
Οπως οι πιλότοι εκπαιδεύονται σε εξομοιωτές πτήσης και τα νοσοκομεία πραγματοποιούν ασκήσεις ετοιμότητας, έτσι και οι πόλεις οφείλουν να ξέρουν πώς θα ανταποκριθούν σε ένα παρατεταμένο επεισόδιο ακραίας ζέστης. Ετσι γίνονται ορατές οι αδυναμίες ενός συστήματος σε μια άσκηση κι όχι μέσα σε μια πραγματική κρίση.
Η Ευρώπη έχει ήδη μπει σε μια νέα εποχή. Η πρόκληση δεν είναι πλέον απλώς να επιβιώσουμε από τους καύσωνες. Είναι να διασφαλίσουμε ότι οι κοινωνίες μας θα συνεχίσουν να λειτουργούν ενώ τους διανύουμε.
Το πρόβλημα είναι ότι η κλιματική αλλαγή καλπάζει και οι κινήσεις προσαρμογής στη νέα πραγματικότητα που κάνουμε είναι αργές και πολύ μικρότερες των περιστάσεων.
Ξέρουμε τι πρέπει να κάνουμε. Το ζητούμενο δεν είναι περισσότερη γνώση. Είναι οι σωστές και γενναίες πολιτικές αποφάσεις και η ταχύτητα στην εφαρμογή.
Κάθε πόλη, κάθε κρίσιμο σύστημα ή υποδομή που υποστηρίζει τις κοινωνίες μας, θα έπρεπε ήδη να αναρωτιέται όχι αν είναι έτοιμη για το επόμενο καλοκαίρι, αλλά αν είναι έτοιμη για το καλοκαίρι του 2035.
Comments are closed.