Ηλεκτρική διασύνδεση Ελλάδας – Κύπρου: Το καλώδιο ξεκινά έως το τέλος του 2026

Σήμα επιτάχυνσης της υλοποίησης του έργου ηλεκτρικής διασύνδεσης Ελλάδας – Κύπρου εξέπεμψε χθες η Αθήνα, με την υπογραφή (στο Μέγαρο Μαξίμου) της συμφωνίας για την είσοδο του γαλλικού ομίλου Meridiam ως πλειοψηφικού μετόχου στην εταιρεία GSI, η οποία θα αναλάβει και την ανάπτυξη του πρότζεκτ που, μέχρι πρότινος, είχε «παγώσει» λόγω οικονομοτεχνικών εκκρεμοτήτων καθώς και γεωπολιτικού ρίσκου με φόντο τις παράνομες αντιδράσεις της Άγκυρας.

Η υπογραφή από πλευράς του γαλλικού επενδυτικού ομίλου – ο οποίος βρισκόταν στον προθάλαμο του έργου τα τελευταία δύο χρόνια – εκλαμβάνεται ως «ψήφος εμπιστοσύνης» προς τον ενεργειακό τομέα της Ελλάδας, ενώ αποτελεί στέρεο βήμα για την επανεκκίνηση του GSI λειτουργώντας αφενός ως καταλύτης για την επίλυση τεχνικών εκκρεμοτήτων και χρηματοδοτικών αναγκών, αφετέρου ως «ασπίδα» έναντι πιθανών μελλοντικών «τριγμών» στο πεδίο κατά τη διάρκεια των θαλάσσιων ερευνών βυθού που είναι προγραμματισμένο να γίνουν προσεχώς.

Με το πρότζεκτ να έχει λάβει πλέον νέα δυναμική έπειτα από τη χθεσινή άκρως θετική εξέλιξη, ανώτατες κυβερνητικές πηγές εκτιμούν, μιλώντας στα «ΝΕΑ», πως σε ό,τι αφορά το χρονοδιάγραμμα των εργασιών ο τρέχων σχεδιασμός προβλέπει τα ερευνητικά σκάφη να επιστρέψουν στα διεθνή ύδατα έως το τέλος του 2026. Στο πλαίσιο, δε, των αναγκαίων εργασιών θαλάσσιων ερευνών βυθού, υπεγράφη χθες και τριμερής συμφωνία μεταξύ ΑΔΜΗΕ, GSI και Nexans.

Η σχέση Ελλάδας – Γαλλίας

Σε ό,τι αφορά τους τρεις λόγους που επελέγη η γαλλική Meridiam, καθοριστικό ρόλο έπαιξαν η στρατηγική σχέση Ελλάδας – Γαλλίας, η εξειδίκευση του γαλλικού ομίλου σε τέτοιου είδους έργα καθώς και η υπό κατασκευή υποθαλάσσια ηλεκτρική διασύνδεση Ηνωμένου Βασιλείου – Γερμανίας που φέρει τη σφραγίδα της Meridiam. Οπως επιβεβαιώνουν οι ίδιες πηγές, ο γαλλικός όμιλος, πέραν του ότι πιστεύει στη βιωσιμότητα του έργου, έχει καταρτίσει και τη μελέτη βιωσιμότητας του GSI ενώ συνεργάζεται ήδη με τη Nexans.

Κεντρικό ρόλο παρασκηνιακά στο να «τρέξουν» οι διαδικασίες διαδραμάτισε ο υπουργός Περιβάλλοντος και Ενέργειας Σταύρος Παπασταύρου, που είχε (προχθές) και σχετική τηλεφωνική επικοινωνία με τον ισραηλινό ομόλογό του Ελι Κοέν, καθώς μέσω της εισόδου της Meridiam προχωρά και η ωρίμαση της ηλεκτρικής διασύνδεσης Κύπρου – Ισραήλ. Στα θετικά της συμμετοχής της γαλλικής εταιρείας στο πρότζεκτ, αναφορικά με το γεωπολιτικό ρίσκο που συνόδευε πάντα τις συζητήσεις για τον GSI λόγω Τουρκίας (η οποία με παράνομες παρεμβάσεις της επί του πεδίου επεδίωκε την αναστολή των εργασιών πόντισης του καλωδίου), η Αθήνα εκτιμά πως συγκαταλέγεται και το γεγονός ότι οι όποιες αντιρρήσεις της Αγκυρας θα εκφραστούν στο εξής (πιθανότατα) με μεγαλύτερη αυτοσυγκράτηση και δυσκολία λόγω του ότι θα προσκρούουν πλέον και στον γαλλικό παράγοντα.

«Ενώνουμε δυνάμεις σε ένα ευρωπαϊκό έργο κοινού ενδιαφέροντος. O GSI βγάζει την Κύπρο από την ενεργειακή απομόνωση και ενδυναμώνει την ενεργειακή ασφάλεια της Ανατολικής Μεσογείου και την ανθεκτικότητα της Ευρώπης στον τομέα της ενέργειας», σημείωσε χθες ο Κυριάκος Μητσοτάκης.

H Λευκωσία ήταν ενήμερη για την απόφαση της Αθήνας, μάλιστα ο ίδιος ο Πρωθυπουργός είχε ενημερώσει προσωπικά τον Νίκο Χριστοδουλίδη, ανέφερε στα «ΝΕΑ» κυβερνητική πηγή στην Κύπρο. Πρόσθεσε ότι ως σκέψη το ζήτημα είχε εγερθεί και νωρίτερα από την Αθήνα.

Στην ερώτηση πώς αντιμετωπίζει η Λευκωσία την εξέλιξη, η απάντηση ήταν «θετικότατα», με την επεξήγηση ότι βοηθά την προσπάθεια να προχωρήσει το έργο. Η ίδια πηγή δήλωσε ωστόσο ότι δεν θα ήταν σοφό να γίνουν άλλες δηλώσεις αυτή τη στιγμή. Από την πλευρά του, το ΠΑΣΟΚ, που θέτει το θέμα σταθερά και επίμονα σε εθνικό και ευρωπαϊκό επίπεδο, κάλεσε την κυβέρνηση να υποβάλει δεσμευτικό χρονοδιάγραμμα υλοποίησης του GSI, σημειώνοντας πως καμία ανακοίνωση δεν είναι από μόνη της αρκετή για την προώθηση του έργου.