ΕΕ – Συρία: Στο τραπέζι η επανεκκίνηση μιας αγοράς 7 δισ. ευρώ

H Ευρωπαϊκή Ένωση θα προσπαθήσει να αναζωογονήσει τη συνεργασία της με τη Συρία, καθώς η σταθερότητα στη χώρα –που επί χρόνια σπαρασσόταν από εμφύλιο πόλεμο — αποτελεί προϋπόθεση για την επιστροφή των Σύρων προσφύγων που έχουν εγκατασταθεί στις χώρες του μπλοκ.

Οι υπουργοί Εξωτερικών της ΕΕ θα συναντηθούν με τον Σύρο ομόλογο τους Άσαντ αλ Σαϊμπάνι για να ξεκινήσουν «πολιτικό διάλογο» υψηλού επιπέδου, ενάμισι χρόνο μετά την ανατροπή του Σύρου προέδρου Μπασάρ αλ Άσαντ.

Στόχος είναι να προωθηθεί η ανοικοδόμηση της χώρας, που έχει καταστραφεί έπειτα από 15 χρόνια πολέμου, και όπου η κατάσταση επί του πεδίου παραμένει «φρικτή», σύμφωνα με Ευρωπαίο αξιωματούχο στις Βρυξέλλες.

Περίπου 13 εκατομμύρια Σύροι, σχεδόν ο μισός πληθυσμός της χώρας, έχουν ανάγκη ανθρωπιστική βοήθεια, επεσήμανε ο αξιωματούχος αυτός. Τον Ιανουάριο η ΕΕ είχε υποσχεθεί να προσφέρει στη Συρία οικονομική βοήθεια ύψους 620 εκατ. ευρώ για την περίοδο 2026-27.

«Έχουμε ανάγκη η μεταβατική συριακή κυβέρνηση να καταφέρει να αποκαταστήσει τη σταθερότητα στη χώρα διότι είναι προς το συμφέρον μας», συνόψισε διπλωμάτης της ΕΕ.

Η Ευρώπη θα κάνει «ό,τι είναι δυνατό» για να βοηθήσει στην ανοικοδόμηση της Συρίας, είχε δεσμευθεί από την πλευρά της η πρόεδρος της Ευρωπαϊκής Επιτροπής Ούρσουλα φον ντερ Λάιεν αφού συναντήθηκε με τον μεταβατικό πρόεδρο της χώρας Άχμαντ αλ Σάρα στη Δαμασκό.

Οι Ευρωπαίοι αναμένεται να αποφασίσουν την επανενεργοποίηση της συμφωνίας συνεργασίας τους με τη Συρία, η ισχύς της οποίας είχε ανασταλεί το 2011 εξαιτίας της καταστολής των διαδηλωτών και της καταπάτησης των ανθρωπίνων δικαιωμάτων από την κυβέρνηση Άσαντ.

Πριν το 2011 οι ανταλλαγές μεταξύ Συρίας και ΕΕ έφταναν περίπου τα 7 δισεκ. ευρω. Το 2023 οι εισαγωγές στην ΕΕ από τη Συρία είχαν μειωθεί στα 103 εκατ. ευρώ και οι εξαγωγές προς τη Συρία στα 265 εκατ. ευρώ.

«Όχι αρκετά γρήγορα»

Εξάλλου η ΕΕ θέλει να πάει ακόμη πιο μακριά και να ξεκινήσει διαπραγματεύσεις με τη Συρία με στόχο της σύναψη συμφωνίας σύνδεσης, όπως έχει ήδη κάνει με άλλες χώρες της περιοχής, όπως το Ισραήλ, η Αίγυπτος ή ο Λίβανος.

Ωστόσο οι διαπραγματεύσεις αυτές θα χρειαστούν πολύ χρόνο, παραδέχθηκαν οι Βρυξέλλες.

Στο μεταξύ η ΕΕ επιθυμεί να διευκολύνει την πρόσβαση σε χρηματοδότηση για τους Σύρους, ουσιαστικό παράγοντα για την ανάκαμψη της οικονομίας, ή να βοηθήσει τους Σύρους αγρότες παρέχοντάς τους για παράδειγμα αντλίες άρδευσης.

Η ΕΕ θα υπογράψει επίσης συμφωνία στον τομέα της υγείας που θα επιτρέψει την αποκατάσταση ενός κρίσιμου νοσοκομείου στην περιοχή της Χομς, δήλωσε Ευρωπαίος αξιωματούχος.

Αυτή η επιστροφή στη σταθερότητα στη Συρία παρουσιάζει επίσης ιδιαίτερο ενδιαφέρον για ορισμένα κράτη μέλη της ΕΕ, τα οποία φιλοξενούν εκατοντάδες χιλιάδες Σύρους που εγκατέλειψαν τη χώρα τους λόγω του πολέμου.

Η συντριπτική πλειονότητα, περίπου ένα εκατομμύριο από αυτούς, έχουν βρει καταφύγιο στη Γερμανία, όπου ο καγκελάριος Φρίντριχ Μερτς υποστηρίζει τώρα μια αυστηρότερη μεταναστευτική πολιτική σε απάντηση στην άνοδο της ακροδεξιάς.

Στις αρχές Απριλίου, όταν υποδέχτηκε τον Σύρο πρόεδρο στο Βερολίνο, ο Μερτς εξέφρασε την ελπίδα ότι το 80% αυτών των προσφύγων θα επιστρέψουν στην πατρίδα τους μέσα στα επόμενα τρία χρόνια. Αργότερα διόρθωσε τον εαυτό του, διεκρινίζοντας ότι αυτή ήταν η επιθυμία του ίδιου του προέδρου αλ Σάρα.

Στη Δανία οι αρχές δεν κρύβουν επίσης την επιθυμία τους να ενθαρρύνουν την επιστροφή των Σύρων στη χώρα τους. Ωστόσο, πρέπει να πληρούνται οι απαραίτητες προϋποθέσεις.

«Οι περισσότεροι Ευρωπαίοι έχουν επίγνωση του γεγονότος ότι, προς το παρόν, οι συνθήκες εκεί δεν βελτιώνονται αρκετά γρήγορα, ιδίως στον οικονομικό τομέα, ώστε να πείσουν τους Σύρους να μαζέψουν τα πράγματά τους και να φύγουν από την Ευρώπη για να επιστρέψουν στην πατρίδα τους», δήλωσε στο AFP ο Τζούλιεν Μπαρνς- Ντάσεϊ, ειδικός σε θέματα Μέσης Ανατολής στο ECFR, ένα think tank με έδρα τις Βρυξέλλες.

Και δεν τίθεται θέμα αναγκαστικών επιστροφών, τόνισε αξιωματούχος της ΕΕ.

Το ζήτημα θα βρίσκεται στην ημερήσια διάταξη σήμερα και οι Βρυξέλλες ελπίζουν να λάβουν τουλάχιστον «εγγυήσεις» ότι αυτές οι συζητήσεις αναφορικά με την τύχη των Σύρων προσφύγων στην ΕΕ θα γίνονται τακτικά, σύμφωνα με τον αξιωματούχο αυτόν.