Αυτοί οι νέοι…

Ο Τζόναθαν Λίτελ μόλις κυκλοφόρησε στη Γαλλία ένα νέο μυθιστόρημα με τίτλο L’Héritage. Εκτυλίσσεται σε μια φανταστική χώρα της Κεντρικής Ευρώπης, με ήρωες δύο αδέλφια, άνδρα και γυναίκα, που συνθλίβονται, ο καθένας με τον δικό του τρόπο, από ένα κράτος αυταρχικό και μαφιόζικο. Ισως λοιπόν να είναι αυτός ο λόγος πίσω από την ανοιχτή επιστολή που απηύθυνε πρόσφατα μέσω της Monde στον Εμανουέλ Μακρόν: η προώθηση του βιβλίου του. Ας μην είμαστε αφελείς. Αλλά ας δούμε, καλού κακού, τι είπε.

Ο Λίτελ πήρε ένα προσωπικό βίωμα και το μετέφερε στο πεδίο της δημοκρατίας. Αφορμή για την επιστολή του στον γάλλο πρόεδρο ήταν το γεγονός ότι, το Σάββατο 24 Οκτωβρίου, ο 25χρονος γιος του τραυματίστηκε στο χέρι από χτύπημα αστυνομικού κλομπ, ενώ συμμετείχε σε διαδήλωση εγκεκριμένη από την αστυνομική διεύθυνση του Παρισιού, ασκώντας το συνταγματικά κατοχυρωμένο δικαίωμά του στην ελεύθερη έκφραση και τη συνάθροιση.

Σύμφωνα με τον γαλλοαμερικανό συγγραφέα, προς το τέλος της πορείας, χωρίς να έχει προηγηθεί καμία πρόκληση ή βίαιη ενέργεια, οι αστυνομικές δυνάμεις εκτόξευσαν ξαφνικά σειρά από δακρυγόνα μέσα στο πλήθος. «Μόνο μετά τη χρήση των δακρυγόνων μια μερίδα νεαρών, που ίσως πράγματι αναζητούσε απλώς μια αφορμή, επιτέθηκε ως αντίδραση στους αστυνομικούς, προκαλώντας σχεδόν αναπόφευκτα αστυνομικές εφόδους πρωτοφανούς αγριότητας».

Εκείνο που ήθελε όμως στην πραγματικότητα ο συγγραφέας των σπουδαίων Ευμενίδων, ο οποίος ζει στη Βαρκελώνη, δεν ήταν τόσο να διαμαρτυρηθεί για τον γιο του, γνωρίζει άλλωστε πως έχουν υπάρξει στη χώρα απείρως σοβαρότερα κρούσματα αστυνομικής βίας και αυθαιρεσίας – αλλά να εγκαλέσει τον Μακρόν για τη Γαλλία που θα παραδώσει την άνοιξη.

«Υπό τη δική σας δημοκρατική και υποτίθεται κεντρώα κυβέρνηση, η γαλλική αστυνομία επιδεικνύει ήδη εξαιρετικά προβληματικές συμπεριφορές, που ορισμένες φορές θυμίζουν συμπεριφορές των λεγόμενων “ανελεύθερων” καθεστώτων. Πώς θα συμπεριφερόταν, άραγε, υπό τις εντολές ενός πολιτικού κόμματος που αποτελεί κληρονόμο του δωσίλογου καθεστώτος του Βισί και των βασανιστών της γαλλικής αποικιακής εξουσίας στην Αλγερία;

Πώς θα συμπεριφερόταν υπό τις εντολές μιας ρατσιστικής κυβέρνησης, έτοιμης να κηρύξει πόλεμο εναντίον ενός ολόκληρου τμήματος του πληθυσμού της; Αναρωτηθήκατε ποτέ κάτι τέτοιο, κύριε Πρόεδρε, εσείς που τα τελευταία δέκα χρόνια εγκρίνατε τις χειρότερες παρεκτροπές αυτής της διαβόητης πλέον αστυνομικής πρακτικής διαχείρισης της τάξης, χωρίς να επιχειρήσετε ποτέ να ανακόψετε την πορεία της; Κύριε Πρόεδρε, μπορείτε να μου απαντήσετε από την απομόνωσή σας;».

Ο Τζαν Λουίτζι Μπεκάρια είναι ομότιμος καθηγητής Γλωσσολογίας στο Πανεπιστήμιο του Τορίνο, με πέντε δεκαετίες πανεπιστημιακής καριέρας στην πλάτη. Είναι επίσης μέλος δύο από τις σημαντικότερες ακαδημίες της Ιταλίας. Και 90 χρόνων. Ισως λοιπόν να είναι αυτός ο λόγος πίσω από τη συμμετοχή του στη διαδήλωση που πραγματοποίησαν για τέταρτο συνεχόμενο Σάββατο στο Τορίνο χιλιάδες νέοι: πώς να το πούμε ευγενικά, τα γηρατειά είναι σφαγή. Αλλά ας δούμε, καλού κακού, τι είπε.

«Ηρθα για να δώσω το “παρών”, γιατί υπάρχουν στιγμές που δεν μπορείς να μην πάρεις θέση», εξήγησε ο Μπεκάρια στον απεσταλμένο της Repubblica, Μαουρίτσιο Κορσέτι, ενώ περπατούσε μαζί με τη σύζυγό του κατά μήκος της οδού Πο, ενός δρόμου γεμάτου πανεπιστημιακές σχολές που έχει συνδεθεί ιστορικά με τις λαϊκές κινητοποιήσεις.

«Δίδαξα πενήντα χρόνια. Είμαι συνταξιούχος και, φυσικά, δεν γνωρίζω πλέον κανέναν τους», πρόσθεσε δείχνοντας τους φοιτητές ολόγυρά του. «Εχω τετραπλάσια ηλικία από εκείνους αλλά χαίρομαι που βρίσκομαι εδώ. Είναι σαν να γυρίζω πίσω στον χρόνο, στα χρόνια της ενεργού συμμετοχής. Αυτή η κυβέρνηση πρέπει να φύγει, είναι απαράδεκτοι, το ποτήρι έχει ξεχειλίσει. Οι νέοι που διαμαρτύρονται έχουν χίλιους λόγους με το μέρος τους».

Ο Κροσέτι περπάτησε για ώρα μαζί με τον 90χρονο καθηγητή. Τον βρήκε «πάντα ήρεμο και ευγενικό, έναν πραγματικό τζέντλεμαν της γλώσσας και της λογοτεχνίας». Θύμισε πως μόλις κυκλοφόρησε το τελευταίο του δοκίμιο, Η δύναμη του άχρηστου, μια παθιασμένη υπεράσπιση των ανθρωπιστικών σπουδών. Κατέγραψε τις ενστάσεις του: «Ισως να μην ήταν άσχημη ιδέα να υπήρχαν και μερικές ουκρανικές σημαίες δίπλα στις παλαιστινιακές».

Τις παρατηρήσεις του: «Βλέπω εδώ πολλούς εργαζομένους μαζί μας. Η κρίση δεν αφήνει κανέναν ανεπηρέαστο και αφορά, φυσικά, την οικονομία, αλλά εξίσου και τις ιδέες». Την οργή του: «Αυτή η κυβέρνηση κατάφερε να φορολογήσει ακόμα και τις υποτροφίες. Παγκόσμιο ρεκόρ». Τον ενθουσιασμό του: «Τι ωραίο! Στην πραγματικότητα, αυτή είναι η αρχή της αθηναϊκής δημοκρατίας: πηγαίνεις στην αγορά και μιλάς. Η αγορά ξαναζωντάνεψε!». Τις διαπιστώσεις του: «Η διαδήλωση είναι απολύτως ειρηνική και αυτό θα έπρεπε να επισημαίνεται σε όσους περιγράφουν επιφανειακά τους νέους, εξισώνοντας τους ελάχιστους θερμόαιμους που ενίοτε εμφανίζονται με τη συντριπτική πλειοψηφία, η οποία συμμετέχει συνειδητά και με την πεποίθηση ότι τα πράγματα μπορούν να αλλάξουν προς το καλύτερο». Την ελπίδα του: «Οσοι βρίσκονται στην εξουσία μάς εξαπατούν. Δεν κάνουν τίποτα και ό,τι κάνουν, το κάνουν λάθος. Ας ελπίσουμε στις επόμενες εκλογές. Η ήττα του Τραμπ έφερε μια δόση αισιοδοξίας».

Δύο επιλογές. Η μία, να απορριφθούν ως ιδιοτελείς ή ξεμωραμένοι. Η άλλη, να ακουστούν.