Σε έναν παγκόσμιο αγώνα δρόμου για τον εντοπισμό δεκάδων επιβατών που αποβιβάστηκαν από το κρουαζιερόπλοιο «MV Hondius», όπου καταγράφηκε θανατηφόρα έξαρση χανταϊού, αποδύονται οι υγειονομικές Αρχές σε Ευρώπη, Αφρική, Ασία και Αμερική, την ώρα που οι ειδικοί προσπαθούν να χαρτογραφήσουν την αλυσίδα μετάδοσης της μόλυνσης και να αποτρέψουν νέα διασπορά του ιού.
Με τρεις νεκρούς, ύποπτα κρούσματα να μεταφέρονται μέσω αεροδιακομιδής στην Ευρώπη και επιβάτες να έχουν ήδη διασκορπιστεί σε διάφορες χώρες μετά την αποβίβασή τους στην Αγία Ελένη (βρετανικό έδαφος), η υπόθεση του «MV Hondius» έχει οδηγήσει σε διεθνή υγειονομικό συναγερμό, ξυπνώντας μνήμες από τις πρώτες μέρες της πανδημίας της Covid-19. Τουλάχιστον 12 χώρες συμμετέχουν ενεργά στην επιχείρηση εντοπισμού και παρακολούθησης πιθανών κρουσμάτων ή επαφών του χανταϊού που συνδέονται με το κρουαζιερόπλοιο «MV Hondius» (Ολλανδία, Ισπανία, Βρετανία, ΗΠΑ, Γαλλία, Δανία, Ελβετία, Νότια Αφρική, Αργεντινή, Σενεγάλη, Πράσινο Ακρωτήρι, Σιγκαπούρη).
Σύμφωνα με τον Παγκόσμιο Οργανισμό Υγείας στο πλοίο επέβαιναν πολίτες από 23 διαφορετικές χώρες, ενώ μέχρι αργά χθες είχε ανακοινωθεί ότι πέντε από τα οκτώ ύποπτα κρούσματα που συνδέονται με το «MV Hondius» είχαν επιβεβαιωθεί.
«Δεδομένης της περιόδου επώασης του ιού των Ανδεων, η οποία μπορεί να φτάσει έως και τις έξι εβδομάδες, είναι πιθανό να αναφερθούν περισσότερα κρούσματα», δήλωσε σε συνέντευξη Τύπου ο γενικός διευθυντής του Oργανισμού, Τέντρος Αντανόμ Γκεμπρεγεσούς. «Παρότι πρόκειται για σοβαρό περιστατικό, ο ΠΟΥ εκτιμά ότι ο κίνδυνος για τη δημόσια υγεία παραμένει χαμηλός».
Γεγονός παραμένει ότι ο χρόνος θεωρείται κρίσιμος για τον περιορισμό τις εξάπλωσης, γι’ αυτό και βρίσκεται σε εξέλιξη μια γιγαντιαία επιχείρηση. Για πρώτη φορά έγινε γνωστό την Πέμπτη ότι τουλάχιστον 29 επιβάτες δώδεκα διαφορετικών εθνικοτήτων (από Καναδά, Δανία, Γερμανία, Ολλανδία, Νέα Ζηλανδία, Αγιο Χριστόφορο και Νέβις, Σιγκαπούρη, Σουηδία, Ελβετία, Τουρκία, Βρετανία, ΗΠΑ) αποβιβάστηκαν από το «MV Hondius» στις 24 Απριλίου, μετά τον πρώτο θάνατο, προκαλώντας αγώνα δρόμου για τον εντοπισμό και την παρακολούθηση των μετακινήσεών τους έκτοτε.
Πέντε ερωτήσεις και απαντήσεις για το θρίλερ με το πλοίο
Τι συμβαίνει τώρα με το πλοίο;
Το «MV Hondius» κατευθύνεται προς την Τενερίφη στα Κανάρια Νησιά, μεταφέροντας περίπου 150 ανθρώπους. Η άφιξή του έχει προκαλέσει πολιτική και κοινωνική ένταση στην Ισπανία, με τις τοπικές Αρχές των Καναρίων να εκφράζουν φόβους για πιθανή υγειονομική κρίση. Τελικά αποφασίστηκε ότι το πλοίο δεν θα δέσει σε λιμάνι αλλά θα παραμείνει αγκυροβολημένο στ’ ανοιχτά. Οι επιβάτες θα απομακρυνθούν σταδιακά με ειδικά σκάφη και θα μεταφερθούν απευθείας στο αεροδρόμιο για επαναπατρισμό. Σύμφωνα με τις Αρχές, όλοι οι επιβάτες που παραμένουν πάνω στο πλοίο είναι προς το παρόν ασυμπτωματικοί.
Γιατί ο χανταϊός προκαλεί ανησυχία;
Οι χανταϊοί είναι ομάδα ιών που εντοπίζονται κυρίως σε τρωκτικά και μεταδίδονται στον άνθρωπο μέσω επαφής με ούρα, περιττώματα ή σάλιο μολυσμένων ζώων. Μπορούν να προκαλέσουν από ήπια συμπτώματα τύπου γρίπης μέχρι σοβαρό πνευμονικό σύνδρομο και αναπνευστική ανεπάρκεια. Η συγκεκριμένη έξαρση συνδέεται με το λεγόμενο «στέλεχος των Ανδεων» (Andes virus), ένα από τα ελάχιστα στελέχη χανταϊού που μπορούν – σε σπάνιες περιπτώσεις – να μεταδοθούν από άνθρωπο σε άνθρωπο μέσω πολύ στενής και παρατεταμένης επαφής.
Υπάρχουν ενδείξεις μετάδοσης εκτός του πλοίου;
Ναι, και αυτό θεωρείται ιδιαίτερα σημαντικό στοιχείο. Στην Ολλανδία, μία γυναίκα που δεν επέβαινε στο πλοίο νοσηλεύεται σε απομονωμένη πτέρυγα νοσοκομείου στο Αμστερνταμ με πιθανά συμπτώματα χανταϊού. Σύμφωνα με πληροφορίες, πρόκειται για αεροσυνοδό της KLM που είχε έρθει σε επαφή με την ολλανδή επιβάτιδα, η οποία αργότερα πέθανε στη Νότια Αφρική. Παράλληλα, συνεχίζεται η ιχνηλάτηση επιβατών πτήσης της KLM από το Γιοχάνεσμπουργκ προς το Αμστερνταμ, στην οποία είχε επιβιβαστεί προσωρινά η άτυχη ολλανδή γυναίκα πριν απομακρυνθεί λόγω επιδείνωσης της υγείας της.
Από πού θεωρείται ότι ξεκίνησε η έξαρση;
Οι έρευνες επικεντρώνονται κυρίως στην Αργεντινή, από όπου ξεκίνησε η κρουαζιέρα την 1η Απριλίου. Η χώρα καταγράφει τη μεγαλύτερη συχνότητα εμφάνισης χανταϊού στη Λατινική Αμερική. Από τον Ιούνιο του 2025 έχουν καταγραφεί 101 λοιμώξεις, περίπου διπλάσιες σε σχέση με την προηγούμενη χρονιά. Μία από τις βασικές θεωρίες είναι ότι το ζευγάρι των Ολλανδών που έχασαν τη ζωή τους μπορεί να μολύνθηκε κατά τη διάρκεια ταξιδιών και εκδρομών παρατήρησης πουλιών στην Αργεντινή πριν επιβιβαστεί στο πλοίο. Σύμφωνα με πληροφορίες, έκαναν περιηγήσεις στην Ουσουάια και ταξίδεψαν εκτός της Αργεντινής, σε Ουρουγουάη και Χιλή. Οι Αρχές της Αργεντινής σχεδιάζουν παγίδευση και αναλύσεις σε τρωκτικά στην Ουσουάια, απ’ όπου αναχώρησε το «MV Hondius». Η υγειονομική κρίση έρχεται επίσης σε μια στιγμή που ειδικοί προειδοποιούν ότι η κλιματική αλλαγή επιταχύνει τον κίνδυνο εξάπλωσης του χανταϊού γιατί, καθώς τα οικοσυστήματα αλλάζουν, τα τρωκτικά που μεταφέρουν τον ιό μπορούν να επιβιώσουν σε περισσότερες περιοχές.
Πώς αντέδρασε ο Παγκόσμιος Οργανισμός Υγείας;
Ο ΠΟΥ έχει ενεργοποιήσει διεθνή συνεργασία μεταξύ των κρατών που εμπλέκονται στην υπόθεση και παρακολουθεί στενά την κατάσταση. Ο Παγκόσμιος Οργανισμός συνεργάζεται με: την εταιρεία Oceanwide Expeditions που διαχειρίζεται το κρουαζιερόπλοιο, τις ευρωπαϊκές υγειονομικές Αρχές, τα Κέντρα Ελέγχου και Πρόληψης Νοσημάτων (CDC) των ΗΠΑ καθώς και πολλές χώρες όπου βρίσκεται σε εξέλιξη επιχείρηση εντοπισμού πιθανών κρουσμάτων. Παράλληλα, το Ευρωπαϊκό Κέντρο Πρόληψης και Ελέγχου Νοσημάτων (ECDC) ζήτησε «προληπτική προσέγγιση» επειδή ακριβώς υπάρχουν πολλά ανοιχτά ζητήματα και συνίσταται επιφυλακή. Επίσης ο ΠΟΥ συνεχίζει να συνεργάζεται με τους διαχειριστές του πλοίου για τη στενή παρακολούθηση της υγείας των επιβατών και του πληρώματος, και βρίσκεται σε επαφή με τις Αρχές χωρών ώστε να υποστηριχθούν η κατάλληλη ιατρική παρακολούθηση και η απομάκρυνση όπου χρειάζεται. Σε ανακοίνωσή του αναφέρει ότι δεν μιλάμε για «την αρχή μιας επιδημίας» ούτε την αρχή «μιας πανδημίας».