Εν μέσω έντονων γεωπολιτικών και οικονομικών αναταράξεων αναμένεται να πραγματοποιηθεί αυτό το Σαββατοκύριακο στο Νέο Δελχί η Σύνοδος Κορυφής των BRICS. Στη σύνοδο συμμετέχουν οι ηγέτες 11 χωρών, μεταξύ των οποίων η Ινδία, η Κίνα, η Ρωσία, η Βραζιλία, η Νότια Αφρική, τα Ηνωμένα Αραβικά Εμιράτα και το Ιράν, ενώ η Σαουδική Αραβία συμμετέχει ως προσκεκλημένο μέλος.
Όπως αναφέρει το BBC, o πόλεμος στο Ιράν, η απειλή νέων αμερικανικών δασμών και οι πιέσεις στις διεθνείς αγορές ενέργειας αναμένεται να βρεθούν στο επίκεντρο, με τις χώρες των BRICS να επιχειρούν να διαμορφώσουν κοινές θέσεις χωρίς να οδηγηθούν σε ευθεία αντιπαράθεση με την Ουάσιγκτον.
Δύσκολη η κοινή στάση απέναντι στις ΗΠΑ
Παρά την αυξανόμενη επιρροή των BRICS, οι διαφορετικές επιδιώξεις των μελών καθιστούν δύσκολη μια ενιαία γραμμή απέναντι στον Τραμπ.
Η Ινδία, η οποία βρίσκεται σε προχωρημένο στάδιο διαπραγματεύσεων για εμπορική συμφωνία με τις ΗΠΑ, δεν επιθυμεί μια κοινή δήλωση που θα μπορούσε να προκαλέσει την αντίδραση του Λευκού Οίκου. Αντίστοιχα, η Κίνα αναμένεται να αποφύγει μια κίνηση που θα έδινε την εντύπωση ότι χρησιμοποιεί τους BRICS ως εργαλείο εναντίον της Ουάσιγκτον.
Ιδιαίτερη είναι η θέση των Ηνωμένων Αραβικών Εμιράτων, τα οποία φιλοξενούν αμερικανικές στρατιωτικές βάσεις και έχουν δεχθεί ιρανικές επιθέσεις στο πλαίσιο της σύγκρουσης με τις ΗΠΑ και το Ισραήλ.
Ως εκ τούτου, μια κοινή δήλωση με σαφή αντιαμερικανική κατεύθυνση θεωρείται δύσκολο να επιτευχθεί.
Το «αγκάθι» του δολαρίου
Ο Ντόναλντ Τραμπ έχει επανειλημμένα προειδοποιήσει τους BRICS να μην επιχειρήσουν να περιορίσουν την κυριαρχία του αμερικανικού δολαρίου στο διεθνές εμπόριο.
Τον Νοέμβριο του 2024 είχε απειλήσει ότι οι χώρες του μπλοκ θα αντιμετωπίσουν δασμούς 100% εάν στηρίξουν ένα εναλλακτικό νόμισμα που θα μπορούσε να αντικαταστήσει το δολάριο.
Παρά τις πιέσεις, οι BRICS αναμένεται να εξετάσουν τρόπους ενίσχυσης των οικονομικών συναλλαγών μεταξύ των μελών και τη διευκόλυνση των διασυνοριακών πληρωμών σε τοπικά νομίσματα, κάτι που ενδιαφέρει ιδιαίτερα τη Ρωσία και το Ιράν, που βρίσκονται υπό αυστηρές αμερικανικές κυρώσεις.
Η αυξανόμενη ισχύς των BRICS
Οι BRICS έχουν ενισχύσει σημαντικά το ειδικό τους βάρος μετά τη διεύρυνσή τους. Σύμφωνα με ανάλυση του BBC Monitoring, οι χώρες του μπλοκ αντιπροσωπεύουν πλέον περίπου το 49% του παγκόσμιου πληθυσμού, το 40% του παγκόσμιου ΑΕΠ και το 26% του διεθνούς εμπορίου.
Κεντρικό οικονομικό εργαλείο αποτελεί η Νέα Αναπτυξιακή Τράπεζα, η οποία έχει εγκρίνει δισεκατομμύρια δολάρια για έργα υποδομών και ανάπτυξης, κυρίως στις χώρες του Παγκόσμιου Νότου.
Παράλληλα, οι BRICS επιδιώκουν μεγαλύτερη εκπροσώπηση των αναπτυσσόμενων χωρών στους διεθνείς θεσμούς, όπως ο ΟΗΕ, το ΔΝΤ και η Παγκόσμια Τράπεζα.
Το στοίχημα της Ινδίας
Για την Ινδία, η σύνοδος αποτελεί σημαντική διπλωματική ευκαιρία. Το Νέο Δελχί θέλει να ενισχύσει τον ρόλο του ως ηγέτιδας δύναμης του Παγκόσμιου Νότου και να αποδείξει ότι μπορεί να διαχειριστεί τις βαθιές διαφωνίες μεταξύ των μελών των BRICS.
Το εγχείρημα, ωστόσο, δεν είναι εύκολο. Η σύνοδος των υπουργών Εξωτερικών των BRICS τον Μάιο ολοκληρώθηκε χωρίς κοινή ανακοίνωση, εξαιτίας των διαφωνιών για τον πόλεμο στο Ιράν.
Στο περιθώριο της συνόδου αναμένονται επίσης σημαντικές διμερείς συναντήσεις, μεταξύ άλλων του Σι Τζινπίνγκ με τον Ναρέντρα Μόντι και του Μόντι με τον Βλαντίμιρ Πούτιν.
Για το Νέο Δελχί, η επιτυχία της συνόδου δεν θα κριθεί μόνο από τις αποφάσεις των BRICS, αλλά και από το κατά πόσο η Ινδία θα καταφέρει να επαναβεβαιώσει τον διεθνή και γεωπολιτικό της ρόλο σε μια περίοδο κατά την οποία ο ανταγωνισμός των μεγάλων δυνάμεων εντείνεται.