Η Αρχή Ακτινοπροστασίας και Πυρηνικής Ασφάλειας της Φινλανδίας (STUK) ενέκρινε την Τρίτη τη χορήγηση της άδειας λειτουργίας για την πρώτη μόνιμη αποθήκη πυρηνικών αποβλήτων στον κόσμο, η οποία βρίσκεται στον δήμο Ευραγιόκι (Eurajoki), στη δυτική ακτή της νορδικής χώρας.
Όπως εξήγησε η αρχή σε ανακοίνωσή της, οι εγκαταστάσεις εγκιβωτισμού και τελικής διάθεσης εξαντλημένου πυρηνικού καυσίμου πληρούν όλες τις απαραίτητες απαιτήσεις ασφαλείας. Ως εκ τούτου, δεν βλέπει κανένα εμπόδιο ώστε η κυβέρνηση να χορηγήσει τη σχετική άδεια λειτουργίας —το τελευταίο βήμα πριν από την έναρξη της λειτουργίας της.
«Αυτό είναι ένα σημαντικό βήμα για τη μόνιμη αποθήκευση του εξαντλημένου πυρηνικού καυσίμου, ένα έργο που προετοιμάζεται για περισσότερα από 40 χρόνια», δήλωσε στην ανακοίνωση ο Πέτερι Τίιπανα (Petteri Tiippana), γενικός διευθυντής της STUK.
Το Υπουργείο Οικονομικών Υποθέσεων και Απασχόλησης της Φινλανδίας σχεδιάζει να συντάξει πρόταση για τη χορήγηση άδειας ισχύος έως το 2070, προκειμένου να εγκριθεί από την κυβέρνηση το ερχόμενο φθινόπωρο. Επομένως, η μόνιμη αποθήκη πυρηνικών αποβλήτων θα μπορούσε να ξεκινήσει τη λειτουργία της πριν από το τέλος αυτού του έτους.
Αυτή η πρωτοποριακή βαθιά γεωλογική ταφή (AGP), η οποία ονομάστηκε ‘Onkalo’ («κοιλότητα» στα φινλανδικά), βρίσκεται δίπλα στον πυρηνικό σταθμό του Ολκιλουότο (Olkiluoto), στη δυτική Φινλανδία. Έχει τη δυνατότητα να φιλοξενήσει τα απόβλητα που παράγονται από τους πέντε ατομικούς αντιδραστήρες της χώρας για έναν αιώνα —περίπου 6.500 τόνους— σε βάθος μεγαλύτερο των 400 μέτρων.
Στόχος: Η συγκράτηση της ακτινοβολίας για 100.000 χρόνια
Οι εργασίες κατασκευής αυτού του φαραωνικού έργου, το οποίο διαχειρίζεται η εταιρεία Posiva, διήρκεσαν περισσότερες από δύο δεκαετίες και είχαν κόστος περίπου 1 δισεκατομμύριο ευρώ (1,15 δισεκατομμύρια δολάρια με τη σημερινή ισοτιμία).
Η Posiva ανήκει στις δύο φινλανδικές εταιρείες ηλεκτρικής ενέργειας που παράγουν πυρηνική ενέργεια: την Teollisuuden Voima (TVO), με το 60% των μετοχών, και την Fortum, με το υπόλοιπο 40%.
Η Posiva επέλεξε την τοποθεσία του ‘Onkalo’ για λόγους ασφαλείας, καθώς το βραχώδες υπόστρωμα στο οποίο έχει σκαφτεί διαθέτει υψηλή στεγανότητα, μεγάλη γεωλογική σταθερότητα και σχεδόν μηδενική σεισμική δραστηριότητα.
Εκτός από τα αρκετά χιλιόμετρα σήραγγων και γαλαριών, η εγκατάσταση διαθέτει μια πλήρως αυτοματοποιημένη μονάδα εγκιβωτισμού, ώστε να αποφεύγεται η έκθεση των εργαζομένων στη ραδιενέργεια των ράβδων εξαντλημένου πυρηνικού καυσίμου κατά τη φάση της συσκευασίας των αποβλήτων.
Σε αυτή τη μονάδα, το καύσιμο θα εγκιβωτίζεται σε δοχεία από χυτοσίδηρο, επικαλυμμένα με ένα παχύ στρώμα χαλκού κατά της διάβρωσης, και θα τοποθετείται σε οπές απόθεσης σε βάθος 433 μέτρων, οι οποίες στη συνέχεια θα σφραγίζονται με πηλό μπεντονίτη.
Σύμφωνα με τη φινλανδική εταιρεία, μόλις τοποθετηθούν στην τελική τους θέση, αυτό το σύστημα σφράγισης και λίγα μέτρα μητρικού πετρώματος θα είναι αρκετά για να συγκρατήσουν πλήρως την ακτινοβολία που απελευθερώνεται από το εξαντλημένο καύσιμο για τουλάχιστον 100.000 χρόνια.