Ο πνιγμός του 4χρονου παιδιού σε πισίνα beach bar στην Πούντα της Πάρου, επαναφέρει με τον πιο τραγικό τρόπο στο προσκήνιο το ζήτημα της ασφάλειας, και ταυτόχρονα, εγείρει ερωτήματα για τα κενά του νόμου σε μία υγειονομική διάταξη που μετρά πλέον 53 χρόνια ζωής.
Ο ιδιοκτήτης της επιχείρησης, ο οποίος είχε δηλωθεί και ως ναυαγοσώστης της πισίνας, αφέθηκε ελεύθερος μετά την απολογία του, ενώ η οικογένεια του παιδιού ζητά δικαίωση και δηλώνει πως θα κινηθεί νομικά κατά όσων εμπλέκονται στον θάνατο του μικρού αγοριού. Τόσο το υλικό από τις κάμερες ασφαλείας του beach bar όσο και οι άδειες και οι προδιαγραφές της πισίνας, αναμένεται να δώσουν τις κρίσιμες απαντήσεις για τις συνθήκες θανάτου του 4χρονου.
Σύμφωνα με τον δικηγόρο του ιδιοκτήτη, η επιχείρηση λειτουργεί εδώ και 27 χρόνια χωρίς να έχει σημειωθεί παρόμοιο περιστατικό στο παρελθόν. Ο ίδιος, επισημαίνει πως ο 69χρονος δίνει ιδιαίτερη βαρύτητα στην ασφάλεια των λουόμενων, απαγορεύοντας τις βουτιές και τοποθετώντας ειδική σήμανση για απαγόρευση χρήσης της πισίνας χωρίς συνοδό για παιδιά κάτω των 13 ετών.
Οι «γκρίζες ζώνες» του νόμου
Ο κ. Νίκος Γιοβανίδης, διευθυντής της Ελληνικής Ναυαγοσωστικής Ακαδημίας μιλώντας στα «ΝΕΑ» επεσήμανε την άμεση ανάγκη για θεσμική αλλαγή του πλαισίου, όσον αφορά την παρουσία ναυαγοσώστη σε πισίνες που βρίσκονται σε χώρους εστίασης και αναψυχής, υποστηρίζοντας πως το κενό του νόμου είναι εμφανές.
«Αυτή τη στιγμή έχουμε δύο τραγωδίες. Από την μία, μία οικογένεια που έχασε το παιδί της και από την άλλη έναν συντετριμμένο ιδιοκτήτη της επιχείρησης. Ο πνιγμός των παιδιών είναι σιωπηλός. Δεν μπορούν να φωνάξουν βοήθεια. Έτσι και καθυστερήσουμε λίγα δευτερόλεπτα, είναι ήδη αργά. Είμαστε υποχρεωμένοι, να παρακολουθούμε συνέχεια τα μικρά παιδιά και να μην αποσπάμε καθόλου την προσοχή μας από αυτά. Δεν γίνεται να λέμε “τον άφησα ένα λεπτό”, γιατί το ένα λεπτό μπορεί να αποβεί μοιραίο, εκεί που δεν το περιμένεις».
Για τις πισίνες που δεν βρίσκονται σε τουριστικά καταλύματα, όπως στην συγκεκριμένη περίπτωση, σύμφωνα με τον κ. Γιοβανίδη, το βασικό πλαίσιο εξακολουθεί να είναι η «Υγειονομική Διάταξη Γ1/443/1973 “Περί κολυμβητικών δεξαμενών μετά οδηγιών κατασκευής και λειτουργίας αυτών”».
«Πρόκειται για ένα θεσμικό πλαίσιο, ηλικίας άνω των 50 ετών, το οποίο προβλέπει επόπτες ασφαλείας, προσωπικό εκπαιδευμένο στη διάσωση και την ανάνηψη, σωστικά μέσα και σειρά άλλων μέτρων ασφαλείας. Όμως, άλλο ο ναυαγοσώστης πισίνας, και άλλο ο επόπτης ασφαλείας. Επίσης, στην συγκεκριμένη διάταξη, δεν αναφέρεται κάποιο ηλικιακό όριο, σε αντίθεση με τον νόμο για τα τουριστικά καταλύματα που είναι διαφορετικός, αλλά δεν περιλαμβάνει τις πισίνες των beach bar. Άρα, πρέπει να έχουμε μία ενιαία νομοθεσία».
Το άρθρο 46 του Ν. 4688/2020, που αφορά τα τουριστικά καταλύματα, προβλέπει την υποχρεωτική παρουσία, τουλάχιστον ενός απόφοιτου σχολής ναυαγοσωστικής εκπαίδευσης, εφοδιασμένος με βεβαίωση, σε ισχύ, επιτυχούς συμμετοχής στις εξετάσεις ναυαγοσώστη πισίνας ή άδεια ναυαγοσώστη από Λιμενική Αρχή, και καθορίζει συγκεκριμένους όρους παρουσίας ή ετοιμότητάς του ανάλογα με τα χαρακτηριστικά του καταλύματος και της πισίνας. «Δεν θα έπρεπε να υπάρχει διαφορά ανάμεσα στους δύο νόμους».
Όσον αφορά το ηλικιακό όριο, για τους ναυαγοσώστες στις πισίνες είναι από 18 έως 65 ετών, και έως 60 ετών για τους ναυαγοσώστες ακτής. «Εάν κάποιος είναι 55 χρονών, είναι υποχρεωμένος να πηγαίνει σε 6 γιατρούς και να δίνει εξετάσεις σε τετραμελή επιτροπή».
Παράλληλα, ο κ. Γιοβανίδης επισημαίνει πως όλες οι πισίνες ανεξαρτήτου βάθους, πρέπει να έχουν ναυαγοσώστη. «Υπάρχει ένας μύθος ότι οι πισίνες που είναι κάτω από 1,5 μέτρο, δεν χρήζουν την παρουσία ναυαγοσώστη. Αυτό δεν υπήρχε ποτέ» τονίζει και προσθέτει πως «σύμφωνα με τον νόμο, εάν ένα κατάλυμα έχει πισίνα με βάθος πάνω από 1,5 μέτρο, και πάνω από 50 δώματια, τότε ο ναυαγοσώστης είναι ακίνητος με ομπρέλα στην πισίνα. Σε όλες τις άλλες περιπτώσεις όμως, ο ναυαγοσώστης μπορεί να περιφέρεται μέσα στο κατάλυμα, και μπορεί να είναι οπουδήποτε. Όμως, εάν απλώς περιφέρεται, δεν μπορεί να εντοπίσει άμεα στον κίνδυνο πνιγμού, ή έναν πνιγμό σε εξέλιξη. Άρα υπάρχει και εδώ ένα κενό νόμου».
«Η πρόληψη δεν μπορεί να ξεκινά μετά από ένα δυστύχημα»
Την ανάγκη για αλλαγή του θεσμικού πλαισίου, επεσήμανε και η ΜΚΟ «Safe Water Sports», εκφράζοντας παράλληλα τα ειλικρινή συλλυπητήρια στην οικογένεια του 4χρονου.
«H Υγειονομική Διάταξη Γ1/443/1973 “Περί κολυμβητικών δεξαμενών μετά οδηγιών κατασκευής και λειτουργίας αυτών” για τις πισίνες δημόσιας χρήσης, όχι τουριστκού καταλύματος, παρουσιάζει ένα θεσμικό πλαίσιο ηλικίας άνω των 50 ετών, το οποίο προβλέπει επόπτες ασφαλείας, προσωπικό εκπαιδευμένο στη διάσωση και την ανάνηψη, σωστικά μέσα και σειρά άλλων μέτρων ασφαλείας.
Η πιστοποιημένη εκπαίδευση του προσωπικού, η ουσιαστική επιτήρηση, η ασφαλής πρόσβαση —ιδιαίτερα για τα μικρά παιδιά—, η σωστή σήμανση και τα κατάλληλα μέσα διάσωσης πρέπει να αποτελούν βασικές και κοινές προϋποθέσεις παντού. Η πρόληψη δεν μπορεί να ξεκινά μετά από ένα δυστύχημα. Το Safe Water Sports είναι έτοιμο να συνεργαστεί με την Πολιτεία και όλους τους αρμόδιους φορείς για την ενίσχυση και τον εκσυγχρονισμό ενός ενιαίου θεσμικού πλαισίου».
Οι αριθμοί
Το 2025, 376 άνθρωποι έχασαν την ζωή τους στο υδάτινο περιβάλλον της χώρας μας συμμετέχοντας είτε σε δραστηριότητες αναψυχής (κολύμβηση, υδάτινα σπορ, υδάτινες δραστηριότητες αναψυχής) είτε σε μη δραστηριότητες αναψυχής.
Από αυτούς, οι 357 άνθρωποι έχασαν τη ζωή τους στη θάλασσα, ενώ οι υπόλοιποι 19 στα εσωτερικά ύδατα της χώρας (λίμνες, ποτάμια, κολυμβητικές δεξαμενές κ.λπ.). Με βάση την ανάλυση των στοιχείων, το 67% (251) θυμάτων ήταν άνδρες και το 33% (125) γυναίκες.
Το 71% των θανάτων αυτών αφορούσε άτομα Ελληνικής υπηκοότητας, το 28% αλλοδαπούς και 1% παραμένει άγνωστο.