Το ΠΑΣΟΚ ετοιμάζεται για το φετινό φθινόπωρο με δύο ραντεβού που δεν θα είναι απλώς διαδοχικά στο ημερολόγιο, αλλά θα αποτελέσουν, ουσιαστικά, ένα ενιαίο πολιτικό εγχείρημα.
Το ετήσιο πολιτικό ορόσημο της επετείου της 3ης Σεπτεμβρίου και η παρουσία του Νίκου Ανδρουλάκη στη ΔΕΘ λειτουργούν πια ως δίδυμο σημείο αναφοράς, με κοινό στόχο να δείξουν ότι η Χαριλάου Τρικούπη παραμένει το μόνο «κυβερνητικό» κόμμα της αντιπολίτευσης και ο πιο συνεπής προοδευτικός πόλος της. Το σκεπτικό δεν είναι φυσικά καινούργιο, αλλά φέτος αποκτά ιδιαίτερη βαρύτητα, καθώς η εκτίμηση και στο «πράσινο» επιτελείο είναι πως η χώρα βρίσκεται επί της ουσίας σε μια μακρά προεκλογική περίοδο. Ενώ σημαντικό ρόλο στη διαμόρφωση των δύο πολιτικών «ραντεβού» διαδραματίζει και ο νέος ανταγωνισμός που διαμορφώνει η κυβερνητική φθορά από τη μία, αλλά και η κινητικότητα στο προοδευτικό χώρο, μετά την ίδρυση του κόμματος του Αλέξη Τσίπρα και τις εξελίξεις στον ΣΥΡΙΖΑ.
1 Ατζέντα, όχι θέαμα
Η προετοιμασία φέτος ξεκίνησε νωρίς, με σειρά συνεδριάσεων του Πολιτικού Συμβουλίου (αρκετές εξ αυτών διά ζώσης, άλλες μέσω zoom λόγω καλοκαιριού) με στόχο να αποκρυσταλλωθεί ο «καμβάς» των εμφανίσεων Ανδρουλάκη το φθινόπωρο. Το ζητούμενο για το ΠΑΣΟΚ δεν είναι μόνο η θεαματικότητα μιας ομιλίας, αλλά η απόδειξη ότι διαθέτει κοστολογημένο πρόγραμμα, ικανό να αντιπαρατεθεί ευθέως με ό,τι θα παρουσιάσει ο Πρωθυπουργός στη Θεσσαλονίκη. Το επιχείρημα που καλλιεργείται εσωκομματικά είναι πως η κυβέρνηση «δεν έχει κάτι καινούργιο να πει», μια θέση που δεν αρκεί, όπως λένε χαρακτηριστικά, να ακουστεί ως αντιπολιτευτική ρητορική αλλά πρέπει να συνοδευτεί με προγραμματική αντιπρόταση.
2 Η μάχη με Τσίπρα και Μητσοτάκη
Το φθινόπωρο δεν ανήκει αποκλειστικά στο ΠΑΣΟΚ. Ο Αλέξης Τσίπρας θα βρεθεί κι εκείνος στη ΔΕΘ, στις 9 Σεπτεμβρίου, επιχειρώντας να επανατοποθετηθεί στο κέντρο της πολιτικής αντιπαράθεσης, ενώ ο Μητσοτάκης θα πάει με το βάρος του πρωθυπουργικού λόγου, αλλά και τις απαιτήσεις των επτά ετών διακυβέρνησης. Το αποτέλεσμα είναι ένας ανεπίσημος αγώνας δρόμου. Ανδρουλάκης και Τσίπρας θέλουν να προλάβουν ο ένας τον άλλον και τελικά τον Μητσοτάκη, ώστε να μη βρεθούν να απαντούν σε μια ατζέντα που έχει ήδη διαμορφωθεί από αλλού. Το σενάριο που θέλει το ΠΑΣΟΚ να τοποθετεί την επετειακή εκδήλωση της 3ης Σεπτεμβρίου εκτός Αθήνας διαβάζεται και μέσα από αυτό το πρίσμα.
3 Η Περιφέρεια ως μήνυμα
Η ιδέα της πραγματοποίησης της κεντρικής εκδήλωσης για τα 52 χρόνια του ΠΑΣΟΚ στο Ηράκλειο, αντί της καθιερωμένης Αθήνας, δεν είναι τυχαία σκέψη, ούτε ορίζεται από την… καταγωγή του Ανδρουλάκη. Για την επιλογή μέτρησαν οι εκλογικές επιδόσεις του ΠΑΣΟΚ στην Περιφέρεια Κρήτης, οι δυναμικές κομματικές οργανώσεις της και το μήνυμα για συσπείρωση και οργανωτική ετοιμότητα στο παραδοσιακό «πράσινο» προπύργιο. Πρόκειται, δηλαδή, για κάτι παραπάνω από επετειακή τελετή αλλά για μήνυμα δυναμισμού αντί στατικότητας σε μια εκδήλωση με συμβολισμό αποκέντρωσης.
Κατά κάποιο τρόπο αφορά και μια επιστροφή στις ρίζες του Κινήματος, στην κληρονομιά της σύγκλισης, της μείωσης των ανισοτήτων και της στήριξης στην επαρχία, πολιτικές στις οποίες το ΠΑΣΟΚ θεωρεί ότι η κυβέρνηση Μητσοτάκη έχει αποτύχει ή δεν έχει επιδείξει διάθεση να ασχοληθεί. Η Αθήνα, εξάλλου, δεν διαγράφεται, ούτε θα μπορούσε και να διαγραφεί, από το πρόγραμμα εκδηλώσεων και δράσεων για το προσεχές διάστημα.
4 Η οικονομία ως πεδίο σύγκρουσης
Ουσιαστικά, ΔΕΘ και 3η Σεπτεμβρίου συνθέτουν ένα άτυπο ντιμπέιτ ΝΔ – ΠΑΣΟΚ με άξονα την οικονομία. Η κυβέρνηση αναμένεται να κεφαλαιοποιήσει την αφήγηση της σταθερότητας και να ανακοινώσει παρεμβάσεις με άμεσο αντίκτυπο στην καθημερινότητα. Ο Ανδρουλάκης, από την πλευρά του, καλείται να παρουσιάσει διαφορετική πρόταση, με πυξίδα ζητήματα όπως η ακρίβεια, το ενεργειακό και η στεγαστική κρίση – ένα θέμα που τα στελέχη του κόμματος δουλεύουν εντατικά εδώ και χρόνια και πλέον αποτελεί τη μεγαλύτερη οικονομική δαπάνη των ελληνικών νοικοκυριών. Γενικώς, το ΠΑΣΟΚ θεωρεί ότι οι εξελίξεις επιβεβαιώνουν, με πικρό τρόπο, τα θέματα στα οποία έχει τα τελευταία χρόνια επιμείνει πολύ και την αντίθεσή του στο οικονομικό μοντέλο της κυβέρνησης Μητσοτάκη. Και θεωρεί, επίσης, ότι η δική του δουλειά π.χ. για το Ταμείο Ανάκαμψης, τη ΔΕΗ, τη στέγαση, την ακρίβεια και το εισόδημα, έχει καθορίσει εν πολλοίς την ατζέντα της προοδευτικής αντιπολίτευσης συνολικά. Κι αυτά, όπως είναι λογικό, θέλει να τα υπογραμμίσει.
5 Η εσωκομματική γαλήνη
Οι διαψεύσεις της Αννας Διαμαντοπούλου και του Μανώλη Χριστοδουλάκη για φερόμενο «μυστικό δείπνο» με τον Γιώργο Γεραπετρίτη, τα ακατάσχετα σενάρια συγκυβερνήσεων, τα ερωτήματα γύρω από ενδεχόμενη επιστροφή παλαιών στελεχών κι η διάθεση κάποιων στελεχών να συντηρούν ένα κλίμα αναταράξεων και υπόρρητων αμφισβητήσεων, συνθέτουν ένα σκηνικό όπου το κόμμα θέλει να είναι οργανωμένο και ενωμένο, ενώ ταυτόχρονα διαχειρίζεται φήμες που συχνά αγγίζουν τα όρια του εξωπραγματικού. Η διατήρηση εσωκομματικής γαλήνης δεν είναι απλώς προϋπόθεση για καλή εικόνα στη ΔΕΘ, άρα, είναι προαπαιτούμενο για να μην ακυρωθεί στην πράξη ό,τι δουλειά γίνει για εκεί και να μην παραμεριστούν οι προτάσεις του από πολιτικά «κουτσομπολιά».