Ουκρανία: Μαζικές διαδηλώσεις για μία καρατόμηση

Το τελευταίο του ταξίδι στο Κίεβο ως πρωθυπουργός της Βρετανίας πραγματοποίησε, χθες, ο Κιρ Στάρμερ, πριν από την αναμενόμενη για τη Δευτέρα αντικατάστασή του από τον Αντι Μπέρναμ. Ελαβε μάλιστα από τον Βολοντίμιρ Ζελένσκι, σε αναγνώριση της στήριξής του στην Ουκρανία, το παράσημο της Ελευθερίας.

Η επίσκεψή του, όμως, επισκιάστηκε από την πολιτική κρίση που πυροδότησε στη χώρα η αποπομπή του δημοφιλούς υπουργού Αμυνας, Μιχαΐλο Φεντόροφ, στο πλαίσιο ευρύτατου κυβερνητικού ανασχηματισμού που αποφάσισε ο ουκρανός πρόεδρος: διαδηλώσεις διαμαρτυρίας, κυρίως νέων πολιτών, πραγματοποιήθηκαν χθες στο Κίεβο και πολλές ακόμα πόλεις της Ουκρανίας, ο Ζελένσκι αναγκάστηκε να αναγνωρίσει ότι υπήρχε ρήξη ανάμεσα στον Φεντόροφ και τον αρχηγό των ενόπλων δυνάμεων, Ολεξάντρ Σίρσκι, ο αποπεμφθείς υπουργός Αμυνας εξαπέλυσε ευθεία επίθεση εναντίον του ανώτατου στρατιωτικού ηγέτη της χώρας κατηγορώντας τον πως «διχάζει τη χώρα» και ο επικεφαλής της ουκρανικής υπηρεσίας πληροφοριών (GUR), Κίριλο Μπουντάνοφ, αναγκάστηκε να απευθύνει έκκληση για διατήρηση της εθνικής ενότητας, χαρακτηρίζοντας μεν τη δημόσια αυτή συζήτηση ένδειξη δημοκρατικής ζωντάνιας, προειδοποιώντας ωστόσο πως «τα συνθήματα και οι διαφωνίες» δεν πρέπει να αποδυναμώσουν τον αγώνα απέναντι στη Ρωσία.

Είναι μόλις η δεύτερη φορά που καταγράφονται κινητοποιήσεις στους δρόμους της Ουκρανίας σε 4,5 χρόνια πολέμου. Διαδηλώσεις είχαν πραγματοποιηθεί και πέρυσι, εναντίον της προσπάθειας του Ζελένσκι να περιορίσει την ανεξαρτησία των υπηρεσιών καταπολέμησης της διαφθοράς. «Φέρτε πίσω τον Φεντόροφ», «Μην πειράζετε ό,τι λειτουργεί», «Ντροπή!», «Σίρσκι, παραιτήσου»,  «Η εξουσία ανήκει στον λαό», «Δεν είμαστε κορόιδα!», «Ο Φεντόροφ είναι καινοτομία, οι παλιοί είναι οπισθοδρόμηση», ήταν μερικά από τα συνθήματα στις διαδηλώσεις διαμαρτυρίας που διοργάνωσε, όπως και πέρυσι, ο βετεράνος και πρώην στρατιωτικός διασώστης Ντμίτρο Κοζιατίνσκι.

Ο υπαρχηγός της ουκρανικής Πολεμικής Αεροπορίας, Πάβλο Γελιζάροφ, ανακοίνωσε την παραίτησή του, κρίνοντας πως η αποπομπή του 35χρονου Φεντόροφ «αποτελεί σοβαρό πλήγμα για τις αμυντικές δυνατότητες της χώρας». Ενα ουκρανικό μέσο, το United24 Media ανακοίνωσε ότι αναστέλλει προσωρινά τη λειτουργία του, ώστε να συμμετάσχει όλη η συντακτική του ομάδα στις κινητοποιήσεις.

Η σύγκρουση

Μιλώντας σε δημοσιογράφους, ο Φεντόροφ επιβεβαίωσε ότι είχε έρθει σε σύγκρουση με τον στρατηγό Σίρσκι, κατηγορώντας τον ότι παρεμπόδισε συστηματικά τις μεταρρυθμίσεις που επιχειρούσε να προωθήσει από τότε που ανέλαβε καθήκοντα, πριν από έξι μήνες, και υποστηρίζοντας πως ο αρχηγός των ενόπλων δυνάμεων έθεσε τελεσίγραφο στον ουκρανό πρόεδρο, απαιτώντας την απομάκρυνσή του.

«Πρέπει να επικεντρωθούμε στον πόλεμο», έγραψε ο 60χρονος Σίρσκι σε ανάρτησή του, χωρίς να απαντήσει ευθέως στις κατηγορίες. Οι δύο άνδρες «δεν κατάφεραν να βρουν κοινό έδαφος», συνόψισε την κατάσταση ο Ζελένσκι στη διάρκεια κοινής συνέντευξης Τύπου με τον Στάρμερ, σημειώνοντας ότι αναλαμβάνει και ο ίδιος το μερίδιο της ευθύνης που του αναλογεί. Ερωτηθείς για τις διαδηλώσεις που διοργανώθηκαν μετά την αποπομπή του Φεντόροφ, ο ουκρανός πρόεδρος δήλωσε ότι οι πολίτες είναι ελεύθεροι να διαδηλώνουν: «Αγωνιζόμαστε για την ελευθερία και τη δημοκρατία. Οι άνθρωποι κάνουν αυτό που επιθυμούν. Θέλησαν να βγουν στους δρόμους, και αυτό είναι απολύτως θεμιτό», είπε, προσθέτοντας ότι «κατανοεί, ακούει και λαμβάνει υπόψη όσα εκφράζει η κοινωνία».