Μια νέα εποχή στον εναέριο ανεφοδιασμό και τις επιχειρησιακές δυνατότητες των μαχητικών αεροσκαφών της Πολεμικής Αεροπορίας σηματοδοτεί η σημερινή υπογραφή της Διακρατικής Συμφωνίας μεταξύ Ελλάδας και Πορτογαλίας, η οποία αφορά την προμήθεια 3+3 αεροσκαφών EMBRAER KC-390.
Ο Υπουργός Εθνικής Άμυνας, Νίκος Δένδιας, υποδεχόμενος σήμερα, Δευτέρα (02/11) στο Πεντάγωνο τον Πορτογάλο ομόλογό του, Νούνο Μέλο, ο οποίος πραγματοποίησε επίσημη επίσκεψη στη χώρα μας, χαρακτήρισε τη συμφωνία ως ιδιαίτερα σημαντική. Στις δηλώσεις του υπογράμμισε ότι η απόκτηση των συγκεκριμένων αεροσκαφών φέρνει μαζί της δύο μεγάλες πρωτιές για τις ελληνικές Ένοπλες Δυνάμεις:
«Είναι μια αγορά για την Ελλάδα που σηματοδοτεί δύο πρωτιές. Είναι η πρώτη φορά στην Ιστορία μας που θα αποκτήσουμε αεριωθούμενο μεταγωγικό αεροσκάφος» τόνισε σχετικά ο κ. Δένδιας. «Και είναι η πρώτη φορά στην Ιστορία μας που θα αποκτήσουμε αεροσκάφος-τάνκερ, δηλαδή αεροσκάφος που μπορεί να ανεφοδιάζει τα μαχητικά μας στον αέρα. Σε πρώτη φάση τα Rafale και τα Mirage και, έναν χρόνο μετά από τώρα, και τα F-16», συνέχισε ο κ. Δένδιας.
Τα νέα αεροσκάφη θα χρησιμοποιούνται τόσο για τακτικές μεταφορές όσο και για τον εναέριο ανεφοδιασμό των μαχητικών της Πολεμικής Αεροπορίας, μια κρίσιμη δυνατότητα που αποκτά για πρώτη φορά η Ελλάδα.
Ο υπουργός Εθνικής Άμυνας επανέλαβε τη σημασία αυτής της εξέλιξης, σημειώνοντας εκ νέου: «Είναι η πρώτη φορά στην Ιστορία μας που θα αποκτήσουμε αεριωθούμενο μεταγωγικό αεροσκάφος», ανέφερε και πρόσθεσε: «Και είναι η πρώτη φορά στην Ιστορία μας που θα αποκτήσουμε αεροσκάφος-τάνκερ, δηλαδή αεροσκάφος που μπορεί να ανεφοδιάζει τα μαχητικά μας στον αέρα. Σε πρώτη φάση τα Rafale και τα Mirage και, έναν χρόνο μετά από τώρα, και τα F-16».
Τι αλλάζει στο επιχειρησιακό πεδίο: Το πλεονέκτημα του εναέριου ανεφοδιασμού
Ο Νίκος Δένδιας εστίασε εκτενώς στη σημασία της δυνατότητας εναέριου ανεφοδιασμού, εξηγώντας ότι η τεχνολογία αυτή θα επιτρέπει στα ελληνικά μαχητικά να παραμένουν για πολύ μεγαλύτερο χρονικό διάστημα στον αέρα, χωρίς τη διαρκή ανάγκη επιστροφής στις αεροπορικές βάσεις για ανεφοδιασμό καυσίμων.«Θα ήθελα να πω ότι δεν υπάρχει τρόπος με τον οποίο να υπογραμμίσω το τι τεράστιο πλεονέκτημα δίνει στα μαχητικά μας αεροσκάφη αυτή η δυνατότητα εναέριου ανεφοδιασμού», τόνισε.
Όπως εξήγησε ο υπουργός, με την εφαρμογή του εναέριου ανεφοδιασμού ο χρόνος παραμονής ενός μαχητικού αεροσκάφους στους αιθέρες θα εξαρτάται πλέον ουσιαστικά από τις ανθρώπινες αντοχές του πιλότου και όχι από τους περιορισμούς των διαθέσιμων καυσίμων.
Παράλληλα, ο κ. Δένδιας προχώρησε σε μια ιστορική παραλληλία συνδέοντας τη σημασία των αεροσκαφών-τάνκερ με τα δραματικά γεγονότα του 1974 στην Κύπρο. Όπως υποστήριξε, η παρουσία τέτοιων αεροπορικών μέσων τότε θα μπορούσε να είχε αλλάξει άρδην την εξέλιξη της τουρκικής εισβολής: «Ή, αν θέλετε, να σας το πω με ένα παράδειγμα: αν η Ελλάδα είχε αεροσκάφη ανεφοδιασμού στον αέρα των μαχητικών μας αεροσκαφών, η εισβολή στην Κύπρο το 1974 δεν θα μπορούσε να έχει συμβεί και δεν θα μπορούσε να έχει διατηρηθεί το προγεφύρωμα της εισβολής», δήλωσε.
Το πλαίσιο της συμφωνίας και η μεταφορά τεχνογνωσίας
Κομβικό στοιχείο της διακρατικής συμφωνίας αποτελεί και η ουσιαστική μεταφορά τεχνογνωσίας από τις πορτογαλικές ένοπλες δυνάμεις, οι οποίες θα συνδράμουν άμεσα στην εξειδικευμένη εκπαίδευση των Ελλήνων ιπταμένων για την επιχειρησιακή αξιοποίηση των KC-390. Ο κ. Δένδιας εξέφρασε επίσης τις ευχαριστίες του προς την πορτογαλική πλευρά για τη συμβολική συμμετοχή ενός πορτογαλικού KC-390 στη μεγάλη στρατιωτική παρέλαση πάνω από τη Θεσσαλονίκη, κατά τον πρόσφατο εορτασμό της 28ης Οκτωβρίου.
Η επίσημη διακρατική συμφωνία υπογράφηκε από τον γενικό διευθυντή της Γενικής Διεύθυνσης Αμυντικών Εξοπλισμών και Επενδύσεων, υποστράτηγο Ιωάννη Μπούρα, και τον γενικό διευθυντή Εξοπλισμών του πορτογαλικού υπουργείου Εθνικής Άμυνας, Αντόνιο Ζοζέ Μπαπτίστα, παρουσία των δύο υπουργών. Η εξέλιξη αυτή αποτελεί τη φυσική συνέχεια της προπαρασκευαστικής επίσκεψης που είχε πραγματοποιήσει ο Νίκος Δένδιας στη Λισσαβώνα στις 7 Μαΐου 2026.
Διευρυμένη αμυντική συνεργασία: Drones, Διάστημα και τεχνολογία
Πριν από την τελετή υπογραφής, οι δύο υπουργοί πραγματοποίησαν κατ’ ιδίαν συνάντηση στο Πεντάγωνο, ενώ ακολούθησαν εκτενείς συνομιλίες μεταξύ των αντιπροσωπειών Ελλάδας και Πορτογαλίας. Στο επίκεντρο των επαφών βρέθηκαν η ενίσχυση της αμυντικής συνεργασίας, η καινοτομία, η ανάπτυξη της αμυντικής βιομηχανίας, καθώς και ο στενότερος συντονισμός των δύο χωρών στους κόλπους της Ευρωπαϊκής Ένωσης και του ΝΑΤΟ.
Ο Νίκος Δένδιας ανακοίνωσε ότι η διμερής συνεργασία δεν θα εξαντληθεί στην προμήθεια των KC-390, αλλά θα επεκταθεί δυναμικά και στον τομέα των θαλάσσιων drones, όπου η Πορτογαλία διαθέτει αξιόλογη τεχνογνωσία και εμπειρία. Οι δύο χώρες θα συνεργαστούν στενά για την ανάπτυξη εξειδικευμένων σκαφών που μπορούν να μεταφέρουν και να επιχειρούν με drones, καθώς και για τη δημιουργία συστημάτων αντιμετώπισης μη επανδρωμένων μέσων (anti-drone systems).
Σημαντικό μέρος των συζητήσεων κάλυψε και ο τομέας των δορυφορικών εφαρμογών. Ο Υπουργός Εθνικής Άμυνας γνωστοποίησε ότι τις αμέσως επόμενες ημέρες πρόκειται να εγκαινιάσει τη νέα Διοίκηση Διαστήματος της Πολεμικής Αεροπορίας, υπογραμμίζοντας ότι η Πορτογαλία αποτελεί έναν από τους βασικούς εταίρους με τους οποίους η Ελλάδα επιδιώκει συστηματική συνεργασία στον συγκεκριμένο τομέα.
Παράλληλα, ο Έλληνας υπουργός ενημέρωσε αναλυτικά τον Πορτογάλο ομόλογό του για τις πάγιες ελληνικές θέσεις που αφορούν το Δίκαιο της Θάλασσας, την παραβατική τουρκική συμπεριφορά και το άκυρο τουρκολιβυκό μνημόνιο.
Διαβάστε επίσης
Τέλος, οι δύο πλευρές αντάλλαξαν απόψεις για τις υποχρεώσεις αμοιβαίας συνδρομής στο πλαίσιο της Ευρωπαϊκής Ένωσης και του ΝΑΤΟ, καθώς και για τις γεωπολιτικές εξελίξεις στην Αφρική, με τον κ. Δένδια να υπογραμμίζει την ανάγκη ενεργού ευρωπαϊκής παρουσίας στην περιοχή. Στο περιθώριο της επίσκεψης υπογράφηκε επιπλέον ειδική συμφωνία συνεργασίας απευθείας μεταξύ των Πολεμικών Αεροποριών των δύο κρατών.