Κωδικός «Gegenpressing»: Η Γερμανία ψάχνει τον Κλοπ της πολιτικής

Υπομονή. Αυτό ζητά ο καγκελάριος Μερτς από τους Γερμανούς, έπειτα από τα αρνητικά για την κυβέρνηση αποτελέσματα των εκλογών σε κρατίδια της Ανατολικής Γερμανίας. Υπομονή, λέει, όσο συνεχίζονται οι μεταρρυθμίσεις. Μήπως όμως, αναρωτιέται το πρακτορείο Bloomberg, χρειάζεται ακριβώς το αντίθετο; Ισως θα ήταν πιο χρήσιμη μια τακτική όπως το «gegenpressing» (πίεση ψηλά, στην ελληνική ποδοσφαιρική αργκό). Είναι η τακτική που έχει συνδεθεί με τον Γιούργκεν Κλοπ, προπονητή, εδώ και δύο μήνες, της εθνικής Γερμανίας στο ποδόσφαιρο – μιας τακτικής κατά την οποία η ομάδα, αφού χάσει την κατοχή της μπάλας, επιχειρεί αμέσως να την ανακτήσει αντί να οπισθοχωρήσει για να ανασυνταχθεί. Ο ίδιος έχει περιγράψει το στυλ παιχνιδιού των ομάδων του ως ποδόσφαιρο «heavy metal», αναφερόμενος στην έντονη πίεση που ασκούν και στην υψηλή επιθετική τους απόδοση.

Αυτή τη στιγμή, διαπιστώνει ο γερμανικός Τύπος, οι συντηρητικοί του Μερτς στερούνται ενός προφανούς αντικαταστάτη που να διαθέτει το λαϊκό έρεισμα προσωπικοτήτων όπως ο Κλοπ. Αν και ακούγεται παράδοξο, συμπληρώνει το Bloomberg, ο προπονητής της εθνικής ομάδας ποδοσφαίρου της Γερμανίας προτείνεται από ορισμένους ως μελλοντικός πρόεδρος (όχι καγκελάριος), έπειτα, μάλιστα, από τις δηλώσεις του περί «θετικού πατριωτισμού», που προκάλεσαν πολύ ευνοϊκά σχόλια.

Η Ακροδεξιά ενισχύεται σταθερά τα τελευταία χρόνια στη Γερμανία και η κοινωνία μοιάζει διχασμένη. Γι’ αυτό και η κίνηση του Κλοπ να εμφανιστεί στην πρώτη συνέντευξη Τύπου ως προπονητής της εθνικής, στα τέλη Ιουλίου, με ένα καπέλο που έγραφε «Ενας από τα 83 εκατομμύρια», έστειλε ένα ηχηρό αντιφασιστικό μήνυμα, καλώντας τους Γερμανούς να μην αφήσουν τον πατριωτισμό στα χέρια των εξτρεμιστών του AfD. Η επιθετική τακτική του Κλοπ δεν φαίνεται να συνάδει με την «υπομονή» που ζήτησε ο Μερτς.

Οι Χριστιανοδημοκράτες, παρότι απέτυχαν να ξεπεράσουν το όριο του 5% που απαιτείτο για την είσοδο στο κοινοβούλιο του Μεκλεμβούργου-Δυτικής Πομερανίας, τον κρατούν στην ηγεσία, πιστεύοντας ότι η άμεση αντικατάστασή του θα προσέφερε μόνο μια προσωρινή εσωτερική εκτόνωση και ίσως χάριζε στον Πούτιν το χάος που επιθυμεί στην Ευρώπη. Οποιοσδήποτε νέος ηγέτης θα ερχόταν αντιμέτωπος με τις ίδιες οικονομικές και δημογραφικές δυσκολίες με τον Μερτς και ενδέχεται να ενέδιδε στην πίεση για χαλάρωση των αμφιλεγόμενων μεταρρυθμίσεων στο συνταξιοδοτικό, τις οποίες ο Μερτς θεωρεί απαραίτητες για τη θωράκιση του συστήματος συνταξιοδότησης. Η αντικατάσταση του 70χρονου πρώην δικηγόρου, έπειτα από μόλις 16 μήνες στην εξουσία θα κατέστρεφε την εικόνα της Γερμανίας ως πυλώνα σταθερότητας στην ήπειρο.

Μήπως, λοιπόν, ήρθε η ώρα ένας γερμανός ηγέτης να δείξει περισσότερο πάθος; Η Ακροδεξιά απευθύνεται στο θυμικό των πολιτών, την ώρα που ο Μερτς μιλά για δημοσιονομική σωφροσύνη. Το παράδειγμα του Κλοπ χρησιμοποιείται ως ενός ανθρώπου που δεν αποφεύγει να τσαλακωθεί, να φωνάξει ή να θέσει σκληρά όρια στους επικριτές του. Επιπλέον, θεωρείται μετρ της διαχείρισης κρίσεων και των ριζικών μεταρρυθμίσεων.

Η απόφασή του να καλέσει 44 παίκτες μοιρασμένους σε δύο ομάδες για το Nations League δείχνει κάποιον που δεν φοβάται να «αγκαλιάσει το χάος» για να χτίσει κάτι καινούργιο. Μήπως και ο Μερτς, στον χρόνο που του απομένει, πρέπει να κάνει κάτι αντίστοιχο – να ανανεώσει την κυβερνητική του ομάδα, για να δώσει στους Γερμανούς ένα όραμα; Μια προοπτική που κάποιοι από τους πολίτες αναζητούν τώρα σε ακραία σχήματα. Μήπως, τελικά, χρειάζεται το πολιτικό αντίστοιχο του «Gegenpressing» – μια στρατηγική υψηλής έντασης, γρήγορων αντανακλαστικών και εμπιστοσύνης στο συλλογικό ταλέντο, ειδικά των νέων ανθρώπων;

Το ποδόσφαιρο στη Γερμανία ήταν πάντα ο καθρέφτης της κοινωνίας. Σήμερα, ο Κλοπ χρησιμοποιεί την εθνική ομάδα για να υπενθυμίσει στους συμπατριώτες του τι σημαίνει να είσαι «ένας από εμάς», προωθώντας μια δημοκρατία της βάσης. Αν η Γερμανία θέλει να ξεπεράσει την τρέχουσα κρίση ταυτότητας, οι πολιτικοί των παραδοσιακών κομμάτων ίσως πρέπει να συνδεθούν και πάλι με την βάση – να εμπνεύσουν ξανά για το μέλλον της χώρας τους. Κοντολογίς, αναζητείται ένας  Γιούργκεν Κλοπ της πολιτικής.