Η μετακίνηση στο Παρίσι αυτές τις ημέρες είναι μια Οδύσσεια. Πρέπει κανείς να αποφύγει τους αποκλεισμένους δρόμους, να παρακάμψει τις ζώνες ασφαλείας, να προσαρμοστεί στις κυκλοφοριακές εκτροπές και, κυρίως, να ξεχάσει ορισμένα από τα πιο γνώριμα σημεία της γαλλικής πρωτεύουσας.
Η πλατεία Κονκόρντ έχει μετατραπεί σε φρούριο. Η εξέδρα από την οποία ο Πάπας Λέων ΙΔ΄ θα τελέσει τη Θεία Λειτουργία έχει στηθεί από μέρες. Τα Ηλύσια Πεδία μετατράπηκαν σταδιακά σε ένα τεράστιο υπαίθριο ιερό. Και τα τουριστικά λεωφορεία, παγιδευμένα στα στενά γύρω από την πρωτεύουσα, αναζητούν ορισμένες φορές απεγνωσμένα τον δρόμο. Πόσο μάλλον που αρκετοί σταθμοί του μετρό παραμένουν κλειστοί.
Το Παρίσι υποδέχθηκε χθες το πρωί «ένα ιστορικό πρόσωπο για μια ιστορική επίσκεψη», δήλωσε με ενθουσιασμό ο αδελφός Paul Adrien, σταρ των μέσων κοινωνικής δικτύωσης, ο αριθμός των ακολούθων του οποίου αυξανόταν θεαματικά τις τελευταίες ημέρες. Ο λαϊκός ενθουσιασμός προκαλεί έκπληξη ακόμη και στους κύκλους που είναι συνηθισμένοι στις μεγάλες θρησκευτικές συγκεντρώσεις.
Σχεδόν 600.000 άνθρωποι έχουν προεγγραφεί για τη Θεία Λειτουργία σήμερα στην Κονκόρντ και στα Ηλύσια Πεδία, υποχρεώνοντας τους διοργανωτές να επεκτείνουν τα μέτρα ασφαλείας στις μεγάλες λεωφόρους. Συνολικά, υπολογίζεται ότι περίπου 1 εκατομμύριο επισκέπτες θα βρεθούν στο Παρίσι μόνο και μόνο για να δουν τον ποντίφικα.
Ηδη γίνεται λόγος για «Παποφρενίτιδα». Τα εθνικά τηλεοπτικά δίκτυα ταξιδεύουν μέχρι το χωριό των παππούδων του Πάπα στη Νορμανδία, όπου διατηρούσαν ένα ζαχαροπλαστείο, ενώ μεταδίδουν μεγάλα ρεπορτάζ για ανθρώπους που ασπάζονται τον καθολικισμό.
Για να προστατεύσει όλον αυτόν τον κόσμο, το κράτος κινητοποιεί τεράστιες δυνάμεις: περίπου 15.000 αστυνομικοί, χωροφύλακες και στρατιώτες της δύναμης Sentinelle, στους οποίους θα προστεθούν ακόμη 2.500 πυροσβέστες. Οι Αρχές έχουν κατατάξει την επίσκεψη στα «μεγάλα γεγονότα» που υπόκεινται σε ενισχυμένο μηχανισμό ασφαλείας, με ζώνες προστασίας γύρω από τα βασικά σημεία. Το κόστος για τη Γαλλία; 27 εκατομμύρια ευρώ.
«Ολα έγιναν πολύ γρήγορα. Τα εισιτήρια για το Σταντ ντε Φρανς [όπου ο Πάπας είχε προγραμματίσει χθες μια βραδινή προσευχή μαζί με νέους 17-25 χρόνων] εξαντλήθηκαν πολύ γρήγορα. Αυτό δείχνει τον ενθουσιασμό του κόσμου», επιμένει ο αδελφός Πολ-Αντριέν. Ο θρησκευτικός ινφλουένσερ, ο οποίος διαβάζει ζωντανά τη Βίβλο στις ψηφιακές πλατφόρμες, επιμένει στον αποστολικό χαρακτήρα της επίσκεψης. «Ο ποντίφικας απέρριψε τις προτάσεις του γάλλου προέδρου, προκειμένου να επιμείνει στη θρησκευτική και αποκλειστικά θρησκευτική διάσταση αυτού του ταξιδιού, ακόμη και αν ο Πάπας είναι ταυτόχρονα και αρχηγός κράτους», υποστηρίζει.
Ο Εμανουέλ Μακρόν είχε προτείνει να απονείμει στον Πάπα μια τιμητική διάκριση, στο πλαίσιο επίσημου δείπνου, ενώ του πρότεινε και μια κίνηση ιδιαίτερου συμβολισμού: μια ιδιωτική επίσκεψη στη Παναγία του Παρισιού, που ανοικοδομήθηκε μετά την πυρκαγιά του 2019, μαζί με μια συνάντηση με τους πυροσβέστες, τους αρχιτέκτονες, τους τεχνίτες και τους εξειδικευμένους εργάτες που συμμετείχαν σε αυτό το αρχιτεκτονικό και πολιτιστικό επίτευγμα, το οποίο χαιρετίστηκε σε ολόκληρο τον κόσμο.
Τελικά, «ο Πάπας θα μεταβεί πράγματι στη Notre Dame, αλλά για να τελέσει τον εσπερινό, στο πλαίσιο του επίσημου αποστολικού ταξιδιού του», αναφέρει το πρόγραμμα. Αυτό δείχνει ότι οι σχέσεις μεταξύ του Ελιζέ και της Αγίας Εδρας δεν βρίσκονται στα καλύτερά τους.
Το σημείο τριβής είναι γνωστό: ο γαλλικός νόμος για την υποβοήθηση στον θάνατο, ο οποίος εγκρίθηκε οριστικά από το Κοινοβούλιο τον Ιούλιο και επικυρώθηκε από το Συνταγματικό Συμβούλιο τον Αύγουστο. Το Βατικανό αντιτίθεται εδώ και χρόνια στην ευθανασία και στην υποβοηθούμενη αυτοκτονία -ο ίδιος ο Πάπας το επαναβεβαίωσε χθες.
Αρκετά μέσα ενημέρωσης ερμήνευσαν λοιπόν την απόφαση του Πάπα να μην αποδεχθεί τις προτάσεις του Μακρόν ως μήνυμα προς τον γάλλο πρόεδρο, παρότι η Αγία Εδρα και το Ελιζέ παρουσιάζουν επισήμως την οργάνωση του ταξιδιού ως αποτέλεσμα κοινής συμφωνίας.
Η αντίφαση είναι εντυπωσιακή: ο Εμανουέλ Μακρόν υποδέχθηκε πράγματι τον Λέοντα ΙΔ΄ κατά την άφιξή του, αλλά δεν θα είναι παρών στις μεγάλες παπικές λειτουργίες στο Παρίσι. Ο Πάπας, από την πλευρά του, επέλεξε να κρατήσει αποστάσεις από τη μεγαλοπρέπεια των προεδρικών εκδηλώσεων, ενώ ταυτόχρονα θα βρεθεί αντιμέτωπος με ένα τεράστιο πλήθος. Και ίσως αυτό να είναι το χαρακτηριστικό στοιχείο αυτής της επίσκεψης.
Σε μια Γαλλία που αμφιβάλλει, που βρίσκεται σε ένταση, που αναρωτιέται για το μέλλον της λίγους μήνες πριν από τις προεδρικές εκλογές, ένας αμερικανός Πάπας, επικεφαλής ενός θεσμού ηλικίας δύο χιλιάδων ετών, καταφέρνει κάτι μάλλον απρόσμενο: να βγάλει στους δρόμους εκατοντάδες χιλιάδες ανθρώπους που ήρθαν απλώς για να τον δουν, να τον ακούσουν, να προσευχηθούν ή να συμμετάσχουν.