Σημαντική υπέρβαση των δημοσιονομικών στόχων καταγράφει η εκτέλεση του κρατικού προϋπολογισμού για το εννεάμηνο Ιανουαρίου-Σεπτεμβρίου 2026, σύμφωνα με τα οριστικά στοιχεία που δημοσιοποίησε το υπουργείο Εθνικής Οικονομικών.
Το πρωτογενές αποτέλεσμα διαμορφώνεται στα 7,554 δισ. ευρώ, ξεπερνώντας κατά πολύ τον αρχικό στόχο των 5,129 δισ. ευρώ. Παράλληλα, το γενικό ισοζύγιο του κρατικού προϋπολογισμού πέρασε σε θετικό έδαφος, παρουσιάζοντας πλεόνασμα 127 εκατ. ευρώ, έναντι στόχου για έλλειμμα 1,897 δισ. ευρώ, επισφραγίζοντας τη θετική πορεία των δημόσιων οικονομικών της χώρας.
Επισημαίνεται, ωστόσο, πως μέρος αυτής της υπέρβασης αποδίδεται σε συγκυριακούς παράγοντες και ετεροχρονισμούς πληρωμών. Συγκεκριμένα, αν εξαιρεθούν 695 εκατ. ευρώ από ετεροχρονισμό πληρωμών του Προγράμματος Δημοσίων Επενδύσεων (ΠΔΕ), 385 εκατ. ευρώ από εξοπλιστικά προγράμματα και 905 εκατ. ευρώ από μεταβιβάσεις σε φορείς της Γενικής Κυβέρνησης, καθώς και τα 135 εκατ. ευρώ από τη δεύτερη δόση για το καζίνο στο Ελληνικό, η καθαρή δημοσιονομική υπέρβαση έναντι των στόχων αγγίζει τα 305 εκατ. ευρώ.
Αναλυτές επισημαίνουν ότι τα στοιχεία αυτά αφορούν την Κεντρική Διοίκηση και διαφοροποιούνται από το τελικό αποτέλεσμα σε όρους Γενικής Κυβέρνησης, το οποίο περιλαμβάνει και τα νομικά πρόσωπα, τους ΟΤΑ και τους οργανισμούς κοινωνικής ασφάλισης.
Υψηλές πτήσεις για φορολογικά έσοδα και ΦΠΑ
Η θετική εικόνα τροφοδοτείται κυρίως από την εξαιρετική πορεία των καθαρών εσόδων, τα οποία κατά την περίοδο Ιανουαρίου – Σεπτεμβρίου 2026 ανήλθαν σε 57,811 δισ. ευρώ. Το ποσό αυτό είναι αυξημένο κατά 2,501 δισ. ευρώ σε σύγκριση με τον στόχο της εισηγητικής έκθεσης. Αξίζει να σημειωθεί ότι, αν εξαιρεθεί η επίδραση των εισπράξεων από το Ταμείο Ανάκαμψης και Ανθεκτικότητας (ΤΑΑ), το οποίο παρουσιάζει εσωτερικές χρονικές διαφοροποιήσεις καθώς ένα μέρος των χρημάτων εισπράχθηκε νωρίτερα τον Απρίλιο αντί για τον Ιούνιο, η καθαρή αύξηση των εσόδων αγγίζει τα 2,876 δισ. ευρώ.
Στην πρώτη γραμμή της ανόδου βρίσκονται οι φόροι, με τα συνολικά φορολογικά έσοδα να διαμορφώνονται στα 55,967 δισ. ευρώ. Στο νούμερο αυτό περιλαμβάνονται ειδικές συναλλαγές, όπως τα 306 εκατ. ευρώ του ΦΠΑ από τη σύμβαση παραχώρησης της Εγνατίας Οδού, τα οποία καταγράφηκαν στους φόρους και συνοδεύτηκαν από ισόποση επιστροφή, καθώς και τα 135 εκατ. ευρώ από την άδεια του καζίνο στο Ελληνικό. Χωρίς αυτές τις έκτακτες εγγραφές, τα φορολογικά έσοδα ανήλθαν σε 55,526 δισ. ευρώ, παρουσιάζοντας αύξηση της τάξης του 2,6% ή 1,426 δισ. ευρώ έναντι του στόχου.
Τη μερίδα του λέοντος στην υπέρβαση είχε ο ΦΠΑ, ο οποίος, εξαιρουμένης της Εγνατίας Οδού, απέφερε 23,062 δισ. ευρώ, ενισχυμένος κατά 1,093 δισ. ευρώ. Παράλληλα, οι φόροι εισοδήματος κινήθηκαν επίσης ανοδικά στα 20,171 δισ. ευρώ, με τον φόρο εισοδήματος φυσικών προσώπων να καταγράφει αύξηση κατά 408 εκατ. ευρώ, αντισταθμίζοντας με το παραπάνω τη μικρή υστέρηση των 58 εκατ. ευρώ που παρουσίασε ο φόρος των νομικών προσώπων.
Η ακτινογραφία του Σεπτεμβρίου
Η θετική τάση επιβεβαιώθηκε και κατά τον μήνα Σεπτέμβριο, με τα καθαρά έσοδα να φτάνουν τα 6,460 δισ. ευρώ, ξεπερνώντας τον μηνιαίο στόχο κατά 170 εκατ. ευρώ.
Ο ΦΠΑ παρέμεινε ο βασικός μοχλός ανάπτυξης, καταγράφοντας υπέρβαση 188 εκατ. ευρώ και φτάνοντας τα 2,518 δισ. ευρώ, ενώ αντίθετα ο φόρος εισοδήματος εμφάνισε ελαφρά κάμψη κατά 79 εκατ. ευρώ. Στο μέτωπο των επιστροφών εσόδων, το ελληνικό Δημόσιο επέστρεψε συνολικά 6,727 δισ. ευρώ κατά το εννεάμηνο, ποσό αυξημένο κατά 520 εκατ. ευρώ έναντι του στόχου, γεγονός που αποδίδεται κυρίως στη λογιστική τακτοποίηση της επιστροφής ΦΠΑ για την Εγνατία Οδό. Όσον αφορά το Πρόγραμμα Δημοσίων Επενδύσεων, τα συνολικά έσοδα ανήλθαν σε 3,518 δισ. ευρώ, ξεπερνώντας τον στόχο κατά 278 εκατ. ευρώ.
Επενδύσεις και κοινωνικό πακέτο στο σκέλος των δαπανών
Στο πεδίο των δαπανών, ο κρατικός προϋπολογισμός για το εννεάμηνο Ιανουαρίου-Σεπτεμβρίου 2026 διαμορφώθηκε στα 57,683 δισ. ευρώ, παρουσιάζοντας αύξηση κατά 477 εκατ. ευρώ έναντι του στόχου.
Η αύξηση αυτή οφείλεται αποκλειστικά στην επιτάχυνση των πληρωμών για τα έργα του Ταμείου Ανάκαμψης, καθώς στο σκέλος του Τακτικού Προϋπολογισμού οι πληρωμές εμφανίζονται μειωμένες κατά 1,094 δισ. ευρώ σε σχέση με τον στόχο. Οι επενδυτικές δαπάνες έφτασαν τα 10,395 δισ. ευρώ, σημειώνοντας εντυπωσιακή άνοδο κατά 1,571 δισ. ευρώ έναντι του στόχου και κατά 2,209 δισ. ευρώ σε σύγκριση με το αντίστοιχο διάστημα του 2025, αποδεικνύοντας τη γρήγορη απορρόφηση των ευρωπαϊκών πόρων.
Την ίδια στιγμή, το κράτος διοχέτευσε σημαντικά κεφάλαια στην κοινωνική προστασία και την υγεία. Μεταξύ των πιο αξιοσημείωτων πληρωμών περιλαμβάνονται η επιχορήγηση ύψους 1,544 δισ. ευρώ στον ΕΟΠΥΥ και 1,994 δισ. ευρώ στον ΟΠΕΚΑ, καθώς και η ενίσχυση ύψους 917 εκατ. ευρώ προς την ΕΚΑΠΥ για την προμήθεια φαρμάκων των δημόσιων νοσοκομείων.
Επιπλέον, 1,032 δισ. ευρώ κατευθύνθηκαν απευθείας στα νοσοκομεία και την Πρωτοβάθμια Φροντίδα Υγείας, ενώ 327 εκατ. ευρώ δόθηκαν για τη στήριξη των συγκοινωνιακών φορέων.
Τέλος, το κοινωνικό πρόσωπο του προϋπολογισμού συμπληρώθηκε με την πληρωμή 131 εκατ. ευρώ για το Fuel Pass μέσω της Κοινωνίας της Πληροφορίας, 136 εκατ. ευρώ για την επιδότηση του diesel κίνησης, καθώς και την έκτακτη οικονομική ενίσχυση ύψους 232 εκατ. ευρώ για τις οικογένειες με παιδιά.