Στο Ριάντ βρίσκεται για λίγες ώρες σήμερα, Κυριακή (25/10), ο Κυριάκος Μητσοτάκης για τετ α τετ με τον πρίγκιπα διάδοχο της Σαουδικής Αραβίας Μοχάμεντ μπιν Σαλμάν. Στην κρίσιμη γεωπολιτική συγκυρία με προκλήσεις στην ευρύτερη περιοχή, ο πρωθυπουργός αποφάσισε να επισκεφθεί τη χώρα για τέταρτη φορά από το 2020 και παρά το γεγονός ότι αναβλήθηκε σύνοδος κορυφής ΕΕ – χωρών του Περσικού Κόλπου, που είχε προγραμματιστεί για αυτές τις ημέρες. Ενημερωμένες πηγές λένε ότι ο σχεδιασμός της Αθήνας για επαφές – εξπρές στο Ριάντ υπήρχε από το καλοκαίρι, αλλά συνεχώς ανατρεπόταν, κυρίως λόγω της αβεβαιότητας στην περιοχή. Οι διπλωματικοί δίαυλοι συνεννόησης έμειναν ανοιχτοί και τελικά η αυθημερόν επίσκεψη του πρωθυπουργού μαζί με τους διπλωματικούς συμβούλους του οργανώθηκε υπό μυστικότητα και χωρίς να ανακοινωθεί επισήμως.
Για την Αθήνα είναι καθοριστικής σημασίας να επαναβεβαιωθούν οι στρατηγικές σχέσεις Ελλάδας-Σαουδικής Αραβίας με τετ α τετ του Μητσοτάκη με τον πρίγκιπα διάδοχο, έναν χρόνο αφότου είχε συνεδριάσει (Σεπτέμβριο του 2025) στην πόλη Αλ-Ούλα το πρώτο Ανώτατο Συμβουλιο Συνεργασίας των δύο χωρών. Η συζήτηση αναμενόταν να ξεπεράσει σε διάρκεια τη μία ώρα, ενώ είχαν δρομολογηθεί επαφές και στη διευρυμένη σύνθεση.
Κι αυτό διότι σε μια φάση που περιφερειακοί παίκτες διεκδικούν τον δικό τους ρόλο στις ισορροπίες και στην επιρροή τους στον Κόλπο η ελληνική πλευρά προτάσσει την παρουσία της εκεί – και επιχειρησιακά – ήδη από το 2021. Τότε ενισχύθηκε με συστοιχία Patriot η αεράμυνα της Σαουδικής Αραβίας. Υπό τις παρουσες συνθήκες η κυβέρνηση δεν βλέπει κανέναν λόγο να αποσύρει εκείνη την επιλογή της, συνεπώς παραμένει ο σχεδιασμός παραμονής της πυροβολαρχίας στην περιοχή Γιανμπού της Σαουδικής Αραβίας για την προστασία ενεργειακών εγκαταστάσεων – και αυτό επρόκειτο να επισφραγιστεί στις διά ζώσης επαφές κορυφής. Η τελική απόφαση βεβαίως για την παράταση της παραμονής των αντιαεροπορικών πυραύλων θα ληφθεί σύντομα σε συνεδρίαση του ΚΥΣΕΑ.
Μένει να φανεί κατά πόσο και με ποιο τρόπο μπορεί να ενισχυθεί η συνεργασία των δύο πλευρών– πέραν του κοινού σχεδιασμού της κατασκευής του υποθαλάσσιου καλωδίου East to Med data Corridor (EMC).
Στο μεταξύ η Ερυθρά Θάλασσα παραμένει ένα ιδιαίτερα ευαίσθητο μέτωπο για τη διεθνή ναυτιλία. Η επιχείρηση «Ασπίδες» ξεκίνησε το 2024 με αποστολή την προστασία της εμπορικής ναυσιπλοΐας από επιθέσεις των Χούθι της Υεμένης και πλέον η Ευρωπαϊκή Ένωση προχωρά σε στενότερο επιχειρησιακό συντονισμό της ναυτικής επιχείρησης με τον συνασπισμό υπό την ηγεσία της Σαουδικής Αραβίας με στόχο πρωτίστως την ανταλλαγή πληροφοριών. Η ευρωπαϊκή πλευρά άλλωστε διαμηνύει ότι οι «Ασπίδες» δεν συμμετέχουν σε επιθετικές στρατιωτικές ενέργειες αλλά στόχος είναι αποκλειστικά η προστασία των εμπορικών πλοίων και η ασφαλής διέλευσή τους.
Ύστερα από τις επαφές στο Ριάντ, ο Μητσοτάκης έχει να προετοιμάσει τη μετάβαση του στη Νέα Υόρκη – αναμένεται να αναχωρήσει στις 28 Οκτωβρίου, προκειμένου να προεδρεύσει την επόμενη μέρα σε συνεδρίαση στο πλαίσιο της ελληνικής προεδρίας στο συμβούλιο ασφάλειας του ΟΗΕ (για τη θαλάσσια ασφάλεια). Ήδη η Ελλάδα μετέφερε δια της μόνιμης αντιπροσώπου στον ΟΗΕ Αγλαΐας Μπαλτά τους κινδύνους που μπορεί να προκαλέσει στη σταθερότητα και την ασφάλεια της Ανατολικής Μεσογείου η επικύρωση του τουρκολιβυκού μνημονίου από τη Βουλή της Λιβύης.