- Advertisement -

Εικαστικά φαινόμενα στην Ανάφη

16

- Advertisement -

Η Ανάφη στη μικρή αλλά αποκαλυπτική της κλίμακα είναι ένα παράδειγμα πολιτισμικής διαστρωμάτωσης, θα επισημάνει στις έρευνές της η ανθρωπολόγος Μάργκαρετ Κένα. Η ματιά της θα ανοίξει δρόμους για το ζευγάρι συλλεκτών έργων τέχνης Ιορδάνη Κερενίδη (διευθυντής ερευνών κβαντικών υπολογιστών στο Παρίσι) και Πιερτζόρτζιο Πέπε (διευθυντής δεοντολογίας και ηθικής στον τομέα της φαρμακοβιομηχανίας) οι οποίοι το 2015 συστήθηκαν με το Phenomenon Anafi. Ενα πρόγραμμα καλλιτεχνικής φιλοξενίας, έκθεσης, έκδοσης καταλόγου που ανά διετία πραγματοποιείται στο απομακρυσμένο νησί των Κυκλάδων.

Μέχρι σήμερα – με μια διακοπή λόγω COVID-19 – οι καλεσμένοι του Phenomenon καλλιτέχνες, συγγραφείς και θεωρητικοί ανταποκρίθηκαν στις διαφορετικές θεματικές των διοργανώσεων που τους έφερναν στο νησί το καλοκαίρι. Σκοπός τους να μετατρέψουν άλλοτε σε τέχνη, άλλοτε σε δημόσιο στοχασμό τις προσωπικές τους εμπειρίες. Στις τέσσερις μέχρι σήμερα διοργανώσεις αναδύθηκαν ζητήματα σεξουαλικότητας, φύλου, φροντίδας και οικογένειας. Προσεγγίστηκαν οι μεταβολές του χρόνου, οι κατασκευές της χρονικής καθημερινότητας που επηρεάζουν τις σχέσεις συνύπαρξης και προσδιορίζουν ή αποτρέπουν τη συνεργασία. Συζητήθηκαν επίσης οι εκδοχές της ιστορίας ως κοινωνικές και προσωπικές κατασκευές.

Ο οργανισμός Phenomenon Anafi και η Συλλογή Kerenidis Pepe συμπλήρωσαν φέτος μία δεκαετία και ανακοίνωσαν την επετειακή πέμπτη διοργάνωση. Οι καλλιτέχνες που θα συμμετέχουν στη φετινή διοργάνωση με έργα και δράσεις είναι οι: Majd Abdel Hamid, Pauline Boudry/Renate Lorenz, CAConrad, Pierre Leguillon, Zoe Leonard, Valentina Magaletti, Ιρις Τουλιάτου, Μαρία Τουμάζου, Trevor Yeung. Το Phenomenon 5 θα επιχειρήσει μια ανασκόπηση μέσα από τη διερεύνηση της έννοιας της «επι-στροφής», όχι ως μια αναδρομή σε ένα συγκεκριμένο παρελθόν, αλλά ως μια επιτελεστική πράξη που (ανά) διαμορφώνει την πραγματικότητα. Περιλαμβάνει μία σειρά δημόσιων εκδηλώσεων – δωρεάν και ανοιχτών στο κοινό –, ομιλίες, περφόρμανς, βιντεο-προβολές και άλλες δράσεις. Και στις 29 Ιουνίου θα εγκαινιαστεί μια εικαστική έκθεση σε διάφορα σημεία του νησιού, η οποία θα διαρκέσει έως τις 7 Ιουλίου.

Οι συνεπιμελητές-συλλέκτες Ιορδάνης Κερενίδης και Πιερτζόρτζιο Πέπε μιλούν για την αέναη επιστροφή τους και την έμπνευση που αντλούν από τις ιστορίες της Ανάφης:

Η φετινή επετειακή διοργάνωση Phenomenon Anafi 5 συμπληρώνει δέκα χρόνια. Τι κρατάτε από αυτό το ξεχωριστό πρόγραμμα καλλιτεχνικής διαμονής;

Για εμάς είναι μια ευκαιρία να επανεξετάσουμε τόσο το παρελθόν όσο και το μέλλον του προγράμματος. Κρατάμε πολλά πράγματα από αυτό και κυρίως τους πραγματικούς δεσμούς που έχουν δημιουργηθεί μεταξύ όλων μας, των προσκεκλημένων συμμετεχόντων, του κοινού, των Αναφιωτών και του ίδιου του νησιού. Η έρευνα για τις διαφορετικές ιστορίες στην Ανάφη μάς επέτρεψε να δημιουργήσουμε μια βαθιά σχέση με το νησί και τους ανθρώπους του. Και βέβαια κάποιες εξαιρετικές καλλιτεχνικές στιγμές, εγκαταστάσεις, αναγνώσεις ποίησης, δημόσιες προβολές και παραστάσεις που έφεραν κοντά την τέχνη, την οικοδόμηση της κοινότητας, μια γενναιόδωρη γη καθώς και την αίσθηση ότι αξίζει να αγωνιστούμε για έναν κόσμο που βασίζεται στη φροντίδα και τον σεβασμό του άλλου.

Ηταν η τέχνη ή ο τόπος και η ιστορία του που σας παρακίνησαν να ξεκινήσετε το Phenomenon Anafi;

Ο συνδυασμός και των δύο παραγόντων. Θέλαμε να ξεκινήσουμε ένα πρόγραμμα για τη σύγχρονη τέχνη ως έναν τρόπο αμφισβήτησης του κανονιστικού ρόλου της συλλογής. Θέλαμε να δούμε τον ρόλο μας ως δημιουργία δυνατοτήτων συνύπαρξης και τη συνθήκη της τέχνης ως τρόπο σύνδεσης με έναν τόπο, με τους ανθρώπους, με τον κόσμο γύρω μας. Ηταν η εποχή που μόλις είχαμε αρχίσει κάθε καλοκαίρι να επιστρέφουμε στην Ανάφη και να γνωρίζουμε από κοντά τους ντόπιους και τις ιστορίες του νησιού, χάρη και στο εξαιρετικό έργο της ανθρωπολόγου Margaret Kenna. Και έτσι το Phenomenon εμφανίστηκε ως κάτι που ήταν γραφτό να συμβεί.

Ως συλλέκτες έργων τέχνης, πότε νιώθετε έλξη για έναν καλλιτέχνη ώστε να εξερευνήσετε τη δημιουργική διαδρομή του;

Συλλέγουμε τέχνη σχεδόν είκοσι χρόνια και προσπαθούμε να είμαστε κοντά σε δεκάδες καλλιτέχνες, οπότε αυτό συμβαίνει με διαφορετικούς τρόπους. Ισως το νήμα που μας ενώνει έχει να κάνει με το ότι πρόκειται για αμοιβαία έλξη. Στην αρχή υπάρχει η αμεσότητα που προέρχεται από το να βλέπεις ή να βιώνεις ένα έργο από πρώτο χέρι. Μια ισχυρή συναισθηματική αντίδραση που μπορεί να είναι θαυμασμός, σύνδεση ή δυσφορία και σύγχυση. Στη συνέχεια, μια δεύτερη φάση έχει να κάνει με την εξέταση ολόκληρου του έργου του καλλιτέχνη, στην προσπάθειά μας να κατανοήσουμε τις αναφορές του, τη διαδικασία σκέψης του, τη δέσμευσή του, τις συνδέσεις με άλλους καλλιτέχνες της συλλογής μας. Αυτή η διαδικασία βαθαίνει την αρχική έλξη και μπορεί να τη μετατρέψει σε μια μακροχρόνια σχέση υποστήριξης και φροντίδας.

Τι είναι αυτό που σας φέρνει πίσω στο νησί όλα αυτά τα χρόνια;

Δεν έχουμε την επιλογή να μην το κάνουμε. Η Ανάφη είναι μέρος του εαυτού μας, έχει διαμορφώσει τον τρόπο με τον οποίο σχετιζόμαστε με τους ανθρώπους και τους τόπους, με την τέχνη και την ίδια τη ζωή. Είναι ένας τόπος όπου έχουμε βαθιές φιλίες. Κατά κάποιον τρόπο επιλέξαμε να είναι το σημείο εκκίνησης και ο προορισμός μας.

Κατά τη γνώμη σας, το πρόγραμμα Phenomenon επηρέασε τους κατοίκους της Ανάφης;

Είναι αλήθεια, αφού κατά κάποιον τρόπο έπρεπε να ανταποκριθούν σε αυτό με τον έναν ή τον άλλον τρόπο. Είτε μέσω των επιχειρήσεών τους είτε με το να ενδιαφερθούν για το ίδιο το πρόγραμμα, είτε με το να αλληλεπιδράσουν με μια διαφορετική ομάδα επισκεπτών, είτε με το να ασχοληθούν περισσότερο με ξεχασμένες πτυχές της δικής τους ιστορίας. Από τη δική μας πλευρά ποτέ δεν σκοπεύαμε να επηρεάσουμε τους κατοίκους, αλλά απλώς να είμαστε εκεί και να μοιραζόμαστε με σεβασμό απέναντί τους τις ιστορίες και τις εμπειρίες μας εμπλουτίζοντας αμοιβαία τη ζωή μας. Και, τουλάχιστον για εμάς, στα χρόνια που περάσαμε με τους κατοίκους οι ζωές μας έγιναν πιο ουσιαστικές ριζώνοντας μέσα στη φροντίδα και την αλληλεγγύη.

- Post Down -

Comments are closed.